เปิดเมนูหลัก

ทางรถไฟสายเหนือ หรือ ทางรถไฟสายชุมทางบ้านภาชี–เชียงใหม่[1] เป็นเส้นทางรถไฟสายหนึ่งในประเทศไทย แยกออกจากทางรถไฟสายตะวันออกเฉียงเหนือที่สถานีรถไฟชุมทางบ้านภาชี ผ่านหลายจังหวัดในภาคกลางและภาคเหนือ และสิ้นสุดปลายทางที่สถานีรถไฟเชียงใหม่ รวมระยะทาง 751 กิโลเมตร (นับตั้งแต่สถานีรถไฟกรุงเทพ) และที่สถานีรถไฟชุมทางบ้านดารา จังหวัดอุตรดิตถ์ จะมีทางแยกไปยังสถานีรถไฟสวรรคโลก จังหวัดสุโขทัย รวมระยะทาง 457 กิโลเมตร (นับตั้งแต่สถานีรถไฟกรุงเทพ)

ทางรถไฟสายเหนือ
Uttaradit Station 2.JPG
สถานีรถไฟอุตรดิตถ์
ข้อมูลทั่วไป
รูปแบบรถไฟระหว่างเมือง
ระบบรถไฟทางไกล
ของการรถไฟแห่งประเทศไทย
สถานะเปิดให้บริการ /
โครงการส่วนต่อขยาย
ปลายทางชุมทางบ้านภาชี
เชียงใหม่
-สวรรคโลก
การดำเนินงาน
เจ้าของการรถไฟแห่งประเทศไทย
ผู้ดำเนินงานการรถไฟแห่งประเทศไทย
และบริษัทเอกชนในส่วน
ของสถานีขนถ่ายสินค้า
ศูนย์ซ่อมบำรุงโรงรถจักรดีเซลอุตรดิตถ์
โรงรถจักรดีเซลลำปาง
โรงรถจักรดีเซลปากน้ำโพ
ข้อมูลทางเทคนิค
ระยะทาง751.42 กม. (466.91 ไมล์)
รางกว้างราง 1 เมตร ทางเดี่ยว
(ระหว่างโครงการก่อสร้างทางคู่)
แผ่นที่ทางรถไฟสายเหนือของการรถไฟแห่งประเทศไทย
Head station
0.00 กม. กรุงเทพ (หัวลำโพง)MRT (Bangkok) logo.svg
Unknown BSicon "CONTgq" Unknown BSicon "ABZq+r" Unknown BSicon "ABZgr"
รถไฟสายตะวันออก  ชุมทางฉะเชิงเทรา 
Straight track Stop on track
2.17 กม. ยมราช
Unknown BSicon "KRWl" Unknown BSicon "KRWg+r"
Unknown BSicon "eHST"
3.29 กม. จิตรลดา
Stop on track
โรงพยาบาลรามาธิบดี
Station on track
4.80 กม. สามเสน
Unknown BSicon "eHST"
6.37 กม. ประดิพัทธิ์
Unknown BSicon "KRW+l" Unknown BSicon "KRWgr"
โครงการ: รถไฟฟ้าชานเมืองสายสีแดง
Straight track
Station on track + Hub
Unknown BSicon "exhKBHFa" + Hub
7.47 กม. ชุมทางบางซื่อMRT (Bangkok) logo.svg
Non-passenger station/depot on track Straight track Unknown BSicon "exhSTR"
7.47 กม. ที่ทำการรับส่งสินค้าพหลโยธิน
Unknown BSicon "ABZgl" Unknown BSicon "KRZl" Unknown BSicon "xhKRZ" Unknown BSicon "CONTfq"
รถไฟสายใต้  ชุมทางตลิ่งชัน 
Unknown BSicon "KRWl" Unknown BSicon "KRWg+r" Unknown BSicon "exhABZgl" Unknown BSicon "exhCONTfq"
สายสีแดงอ่อน  ตลิ่งชัน 
Stop on track Unknown BSicon "exhBHF"
11.01 กม. นิคมรถไฟ กม.11
Station on track Unknown BSicon "exhBHF"
13.00 กม. บางเขน
Stop on track Unknown BSicon "exhBHF"
14.81 กม. ทุ่งสองห้อง
Station on track Unknown BSicon "exhBHF"
17.57 กม. หลักสี่
Stop on track Unknown BSicon "exhBHF"
19.47 กม. การเคหะ กม.19
Stop on track Unknown BSicon "exhSTR"
21.69 กม. ตลาดใหม่ดอนเมือง
Unknown BSicon "exhSTR+l" Unknown BSicon "eKRZh" Unknown BSicon "exhSTRr"
Unknown BSicon "exhBHFe" Station on track
22.21 กม. ดอนเมือง
Unknown BSicon "exSTR" Stop on track
24.77 กม. แกรนด์ คาแนล
Unknown BSicon "exBHF" Stop on track
27.61 กม. หลักหก
Unknown BSicon "exSTR" Stop on track
28.48 กม. คลองรังสิต
Unknown BSicon "exBHF" Station on track
29.75 กม. รังสิต
Unknown BSicon "exKRWl" Unknown BSicon "eKRWg+r"
Stop on track
33.84 กม. คลองหนึ่ง
Station on track
37.47 กม. เชียงราก
Stop on track
40.19 กม. มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
Stop on track
44.12 กม. นวนคร
Station on track
46.01 กม. เชียงรากน้อย
Station on track
51.88 กม. คลองพุทรา
Station on track
58.00 กม. บางปะอิน
Station on track
62.75 กม. บ้านโพ
Station on track
71.08 กม. อยุธยา
Station on track
74.69 กม. บ้านม้า
Station on track
78.98 กม. มาบพระจันทร์
Stop on track
82.31 กม. บ้านดอนกลาง
Station on track
85.44 กม. พระแก้ว
Station on track
89.95 กม. ชุมทางบ้านภาชี
Unknown BSicon "CONTgq" Unknown BSicon "ABZgr"
รถไฟสายตะวันออกเฉียงเหนือ  ชุมทางแก่งคอย 
Stop on track
93.58 กม. ดอนหญ้านาง
Station on track
96.44 กม. หนองวิวัฒน์
Stop on track
99.16 กม. บ้านปลักแรด
Station on track
102.73 กม. ท่าเรือ
Station on track
108.78 กม. บ้านหมอ
Station on track
116.56 กม. หนองโดน
Station on track
121.72 กม. บ้านกลับ
Station on track
127.44 กม. บ้านป่าหวาย
Station on track
132.81 กม. ลพบุรี
Station on track
137.51 กม. ท่าแค
Station on track
144.23 กม. โคกกระเทียม
Station on track
150.08 กม. หนองเต่า
Station on track
154.93 กม. หนองทรายขาว
Station on track
161.22 กม. บ้านหมี่
Station on track
165.94 กม. ห้วยแก้ว
Stop on track
170.33 กม. ไผ่ใหญ่
Stop on track
172.90 กม. โรงเรียนจันเสน
Station on track
173.86 กม. จันเสน
Stop on track
176.63 กม. บ้านกกกว้าว
Station on track
180.20 กม. ช่องแค
Stop on track
187.37 กม. ทะเลหว้า
Station on track
188.65 กม. โพนทอง
Station on track
193.02 กม. บ้านตาลี
Station on track
198.80 กม. ดงมะกุ
Station on track
204.06 กม. หัวหวาย
Station on track
211.44 กม. หนองโพ
Station on track
217.22 กม. หัวงิ้ว
Station on track
224.81 กม. เนินมะกอก
Station on track
235.49 กม. เขาทอง
Station on track
245.78 กม. นครสวรรค์
Station on track
250.56 กม. ปากน้ำโพ
Station on track
257.15 กม. บึงบอระเพ็ด
Station on track
263.68 กม. ทับกฤช
Station on track
270.87 กม. คลองปลากด
Station on track
280.29 กม. ชุมแสง
Station on track
290.24 กม. วังกร่าง
Station on track
297.03 กม. บางมูลนาก
Station on track
303.50 กม. หอไกร
Station on track
309.87 กม. ดงตะขบ
Station on track
319.00 กม. ตะพานหิน
Station on track
324.91 กม. ห้วยเกตุ
Station on track
332.60 กม. หัวดง
Station on track
339.36 กม. วังกรด
Station on track
346.79 กม. พิจิตร
Station on track
354.26 กม. ท่าฬ่อ
Station on track
362.22 กม. บางกระทุ่ม
Station on track
366.21 กม. แม่เทียบ
Station on track
375.31 กม. บ้านใหม่
Station on track
381.87 กม. บึงพระ
Station on track
389.28 กม. พิษณุโลก
Station on track
393.75 กม. บ้านเต็งหนาม
Station on track
400.00 กม. บ้านตูม
Station on track
405.31 กม. แควน้อย
Station on track
414.50 กม. พรหมพิราม
Station on track
423.20 กม. หนองตม
Station on track
432.75 กม. บ้านบุ่ง
Station on track
437.41 กม. บ้านโคน
Station on track
447.55 กม. พิชัย
Station on track
453.98 กม. ไร่อ้อย
Station on track
458.31 กม. ชุมทางบ้านดารา
Unknown BSicon "ABZgl" Unknown BSicon "STR+r"
Straight track Stop on track
466.32 กม. คลองละมุง
Straight track Station on track
470.27 กม. คลองมะพลับ
Straight track Stop on track
474.96 กม. วัดคลองปู
Straight track Stop on track
479.03 กม. คลองยาง
Straight track Stop on track
483.08 กม. หนองเรียง
Straight track End station
487.14 กม. สวรรคโลก
Station on track
461.80 กม. ท่าสัก
Station on track
469.86 กม. ตรอน
Station on track
476.82 กม. วังกะพี้
Station on track
485.17 กม. อุตรดิตถ์
Station on track
487.52 กม. ศิลาอาสน์
Station on track
489.35 กม. ท่าเสา
Station on track
497.56 กม. บ้านด่าน
Station on track
509.36 กม. ปางต้นผึ้ง
Enter and exit short tunnel
513.72 กม. อุโมงค์ปางตูบขอบ (120.09 ม.)
Enter and exit short tunnel
516.41 กม. อุโมงค์เขาพลึง (362.44 ม.)
Stop on track
517.02 กม. เขาพลึง
Station on track
521.48 กม. ห้วยไร่
Station on track
525.65 กม. ไร่เกล็ดดาว
Station on track
528.22 กม. แม่พวก
Station on track
533.94 กม. เด่นชัย
Station on track
538.43 กม. ปากปาน
Station on track
546.94 กม. แก่งหลวง
Stop on track
554.42 กม. ห้วยแม่ต้า
Station on track
563.86 กม. บ้านปิน
Enter and exit tunnel
574.04 กม. อุโมงค์ห้วยแม่ลาน (130.20 ม.)
Station on track
578.46 กม. ผาคัน
Stop on track
581.22 กม. ผาคอ
Station on track
591.07 กม. ปางป๋วย
Station on track
600.33 กม. แม่จาง
Station on track
609.16 กม. แม่เมาะ
Stop on track
614.15 กม. ห้วยรากไม้
Station on track
622.20 กม. ศาลาผาลาด
Station on track
628.45 กม. แม่ทะ
Station on track
637.41 กม. หนองวัวเฒ่า
Station on track
642.29 กม. นครลำปาง
Station on track
654.85 กม. ห้างฉัตร
Station on track
660.98 กม. ปางม่วง
Stop on track
665.09 กม. ห้วยเรียน
Station on track
671.80 กม. แม่ตานน้อย
Enter and exit tunnel
681.57 กม. อุโมงค์ขุนตาน (1352.10 ม.)
Station on track
683.14 กม. ขุนตาน
Station on track
691.89 กม. ทาชมภู
Station on track
700.68 กม. ศาลาแม่ทา
Station on track
713.01 กม. หนองหล่ม
Station on track
729.21 กม. ลำพูน
Station on track
734.64 กม. ป่าเส้า
Station on track
742.78 กม. สารภี
End station
751.42 กม. เชียงใหม่

เนื้อหา

ประวัติทางรถไฟสายเหนือแก้ไข

ลำดับ ช่วงสถานี ระยะทาง (กิโลมตร) เริ่มเดินรถ[2]
1 ชุมทางบ้านภาชีลพบุรี 43 1 เมษายน พ.ศ. 2444
2 ลพบุรี–ปากน้ำโพ 117 1 พฤศจิกายน พ.ศ. 2448[3]
3 ปากน้ำโพ–พิษณุโลก 139 24 มกราคม พ.ศ. 2450
4 พิษณุโลก–ชุมทางบ้านดารา 69 11 พฤศจิกายน พ.ศ. 2451
5 ชุมทางบ้านดารา–ปางต้นผึ้ง 51 15 สิงหาคม พ.ศ. 2452
6 ปางต้นผึ้ง–แม่พวก 19 1 มิถุนายน พ.ศ. 2454
7 แม่พวก–ปากปาน 10 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2454
8 ปากปาน–ห้วยแม่ต้า 13 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2455
9 ห้วยแม่ต้า–บ้านปิน 13 15 มิถุนายน พ.ศ. 2456
10 บ้านปิน–ผาคอ 17 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2457
11 ผาคอ–แม่จาง 19 15 ธันวาคม พ.ศ. 2458
12 แม่จาง–นครลำปาง 42 1 เมษายน พ.ศ. 2459
13 นครลำปาง–ปางหัวพง 33 20 ธันวาคม พ.ศ. 2459
14 ปางหัวพง–ปางยาง 4 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2461
15 ปางยางอุโมงค์ขุนตาน–เชียงใหม่ 72 1 มกราคม พ.ศ. 2464
ค่าก่อสร้างทั้งหมด 46,817,492 บาท

รถไฟทางคู่แก้ไข

เนื่องจากมีขบวนรถไฟสายเหนือและสายตะวันออกเฉียงเหนือจำนวนมาก ทำให้รถไฟหลายขบวนต้องหลีกกัน ก่อให้เกิดความล่าช้า กรมรถไฟหลวงจึงสร้างทางรถไฟใหม่ข้าง ๆ ทางเดิม และเปิดเดินรถไฟทางคู่ได้เมื่อวันที่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2485

พื้นที่ที่เส้นทางผ่านแก้ไข

เขต / อำเภอ จังหวัด
ปทุมวัน / ดุสิต / ราชเทวี / พญาไท / จตุจักร / หลักสี่ / ดอนเมือง กรุงเทพมหานคร
ธัญบุรี / คลองหลวง ปทุมธานี
บางปะอิน / พระนครศรีอยุธยา / อุทัย / ภาชี / ท่าเรือ พระนครศรีอยุธยา
บ้านหมอ / หนองโดน สระบุรี
เมืองลพบุรี / บ้านหมี่ ลพบุรี
ตาคลี / พยุหะคีรี / เมืองนครสวรรค์ / ชุมแสง นครสวรรค์
บางมูลนาก / ตะพานหิน / เมืองพิจิตร พิจิตร
บางกระทุ่ม / เมืองพิษณุโลก / พรหมพิราม พิษณุโลก
พิชัย / ตรอน / เมืองอุตรดิตถ์ อุตรดิตถ์
ศรีนคร / สวรรคโลก สุโขทัย
เด่นชัย / ลอง แพร่
แม่เมาะ / แม่ทะ / เมืองลำปาง / ห้างฉัตร ลำปาง
แม่ทา / เมืองลำพูน ลำพูน
สารภี / เมืองเชียงใหม่ เชียงใหม่

สถานที่สำคัญแก้ไข

สถานีรถไฟแก้ไข

สะพานแก้ไข

อ้างอิง: [4]

อุโมงค์แก้ไข

ชื่ออุโมงค์[5] กิโลเมตรที่ ความยาว (เมตร) รูปภาพ
อุโมงค์ปางตูบขอบ 513 (ปางต้นผึ้งเขาพลึง) 120.09  
อุโมงค์เขาพลึง 516 (ปางต้นผึ้ง–เขาพลึง) 362.44  
อุโมงค์ห้วยแม่ลาน 574 (บ้านปินผาคัน) 130.20  
อุโมงค์ขุนตาน 681–682 (แม่ตานน้อยขุนตาน) 1,362.10  

โครงการในอนาคตแก้ไข

ในอนาคต จะมีการพัฒนาทางรถไฟจากทางเดี่ยวเป็นแบบทางคู่ ซึ่งจะก่อสร้างเป็นช่วง ๆ ดังนี้

  • บ้านกลับ-ท่าวุ้ง-โคกกระเทียม เป็นทางรถไฟเส้นทางใหม่แบบยกระดับ เพื่อเลี่ยงพระปรางค์สามยอด) (อยู่ระหว่างการก่อสร้าง คาดว่าจะแล้วเสร็จ พ.ศ. 2565)[6]
  • ท่าแค-ปากน้ำโพ (อยู่ระหว่างการก่อสร้าง คาดว่าจะแล้วเสร็จ พ.ศ. 2564)[6]
  • ปากน้ำโพ-เด่นชัย (โครงการ)
  • เด่นชัย-เชียงใหม่ (โครงการ)

นอกจากนี้ยังมีโครงการก่อสร้างรถไฟทางคู่สายใหม่ ได้แก่

อ้างอิงแก้ไข

  1. สุนันทา เจริญปัญญายิ่ง. "ทางรถไฟที่เชื่อมต่อกับประเทศเพื่อนบ้าน". สถาบันการขนส่ง จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย. สืบค้นเมื่อ 7 พฤษภาคม 2561.
  2. ตำนานแห่งรถไฟไทย — รถไฟไทยดอตคอม
  3. ประวัติ สรพ. ปากน้ำโพ — รถไฟไทยดอตคอม
  4. บันทึกข้อมูลเรื่องสะพาน — รถไฟไทยดอตคอม
  5. อุโมงค์รถไฟในประเทศไทย — รถไฟไทยดอตคอม
  6. 6.0 6.1 http://www.thansettakij.com/content/245842 รฟท.เซ็นสัญญาก่อสร้างรถไฟทางคู่ระยะเร่งด่วน 5 เส้นทาง 6.9 หมื่นล.

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข