ปลาหวีเกศ
2962005231426.jpg
รูปปลาหวีเกศ ถ่ายในปี พ.ศ. 2507
สถานะการอนุรักษ์
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์
อาณาจักร: Animalia
ไฟลัม: Chordata
ชั้น: Actinopterygii
อันดับ: Siluriformes
วงศ์: Schilbeidae
สกุล: Platytropius
สปีชีส์: P.  siamensis
ชื่อทวินาม
Platytropius siamensis
(Sauvage, 1833)
ชื่อพ้อง
  • Nemasiluroides furcatus Fowler, 1937
  • Pseudeutropius siamensis Sauvage, 1883

ปลาหวีเกศ (อังกฤษ: Siamese schilbeid catfish, Siamese flat-barbelled catfish; ชื่อวิทยาศาสตร์: Platytropius siamensis) เป็นปลาน้ำจืดชนิดหนึ่ง อยู่ในวงศ์ปลาหวีเกศ (Schilbeidae) เป็นปลาไม่มีเกล็ด มีรูปร่างคล้ายปลาสังกะวาดและปลาเนื้ออ่อนผสมรวมกัน ตัวเรียวยาว มีครีบหลัง 2 ตอน ตอนหลังเป็นแผ่นเนื้อขนาดเล็กมาก มีลักษณะเด่นคือ มีหนวดยาว 4 คู่ แต่หนวดจะแบนไม่เป็นเส้น คล้ายกับเส้นผมของผู้หญิง จึงเป็นที่มาของชื่อ พบอาศัยอยู่เฉพาะแม่น้ำเจ้าพระยาเท่านั้น กินแมลงเป็นอาหาร ขนาดโตเต็มที่ราว 20 เซนติเมตร

เป็นปลาที่มีรายชื่ออยู่ในกาพย์แห่ชมปลาของเจ้าฟ้ากุ้งนับตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนปลาย[2]ที่ว่า

หวีเกศเพศชื่อปลา คิดสุดาอ่าองค์นาง

หวีเกล้าเจ้าสระสาง เส้นเกศสลวยรวยกลิ่นหอม

ปัจจุบันนี้ไม่มีรายงานพบในธรรมชาติมานานแล้ว จึงเชื่อว่าได้สูญพันธุ์ไปแล้ว เหลือแต่เพียงซากที่ถูกดองเก็บไว้ที่พิพิธภัณฑ์ธรรมชาติวิทยากรมประมงของมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ โดยฮิว แมคคอร์มิค สมิธ ที่เก็บตัวอย่างได้จากตลาดปากน้ำโพ จังหวัดนครสวรรค์ เมื่อวันที่ 20 พฤศจิกายน พ.ศ. 2486 และสถาบันสมิธโซเนียนเท่านั้น[3]

มีชื่อเรียกอีกชื่อหนึ่งว่า "ปลาสายยู" หรือ "ปลาเกด"[4]

อ้างอิงแก้ไข

  1. Ng, H.H. (2011). Platytropius siamensis. In: IUCN (2011). IUCN Red List of Threatened Species. Version 2011.1. <www.iucnredlist.org>. Downloaded on 25 June 2011.
  2. กาพ์เห่ชมปลา
  3. กิตติพงษ์ จารุธาณินทร์, ชวลิต วิทยานนท์ ดร., ปลาน้ำจืดหายากที่สุด ๑๐ ชนิดของไทย นิตยสาร Aquarium Biz ฉบับที่ 16 ปีที่ 2: ตุลาคม 2011 หน้า 64
  4. "สายยู ๒ เกด ๑". พจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. ๒๕๔๒. 16 April 2014. สืบค้นเมื่อ 16 April 2014.

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข