พระตริปุราสุนทรี

(เปลี่ยนทางจาก พระแม่ตรีปุระสุนทรี)

ตริปุราสุนทรี (สันสกฤต: त्रिपुरा सुन्दरी, IAST: Tripura Sundarī), หรือนามอื่น รวมทั้ง ราชาราเชศวรี, โศทาษี, กามากษี และ ลลิตา เป็นเทวีในศาสนาฮินดู บูชาเป็นหลักในนิกายศักติ และเป็นหนึ่งในสิบมหาวิทยา[2] มีการบูชาอยู่ใน ลลิตสหัสรนาม และ สอุนทรรยลหารี[3] ใน พรหมานันทปุราณะ บูชาพระนางในฐานะอาทิปราศักติ พระนาม "ตริปุรา" เป็นการสื่อถึงโลกทั้งสามในคติฮินดู และบ่งบอกถึงคติบูชาพระนางในฐานะเทวีแห่งสามโลก

ตริปุราสุนทรี
มหาเทวี, ปรพรหมัน, ศรีจักรมณฑล
ส่วนหนึ่งของ มหาวิทยา
ชื่ออื่นกามากษี, กาเมษวรี, ลลิตา, ลลิตามพิกา, ราชาราเชศวรี, โศทาษี, ศรีมาตา
ส่วนเกี่ยวข้องอาทิปราศักติ, เทวีนิตยา, พระภุพวเนศวรี ,พระปารวตี
ที่ประทับมณีทวีป / ศรีนคร
มนตร์ॐ श्री मात्रे नमः (โอมศรีมาเตนะมะหะ)
อาวุธปาศ (บ่วง), อังกุศ, ธนู[1]
สัญลักษณ์ศรียันตร์
วันวันศุกร์
พาหนะสิงห์
คัมภีร์
เพศสตรี
เทศกาล
คู่ครองพระกาเมศวร
เทพที่เทียบเท่าในความเชื่ออื่น

ในธรรมเนียมศรีกุลของนิกายศักติ บูชาพระนางเป็นเทพเจ้าองค์สำคัญที่สุดในสิบมหาวิทยา ในฐานะปรพรหมัน และเทวีหลักแห่งศรีวิทยา ใน ตริปุราอุปนิษัท ระบุว่าพระนางเป็นศักติหรือพลังอำนาจแห่งจักรวาล[4] รวมถึงยังมีการบรรยายว่าเป็นการรับรู้สูงสุด (supreme consciousness) เหนือต่อทั้งพระพรหม, พระวิษณุ และ พระศิวะ[5]

อ้างอิง

แก้
  1. Kinsley 1998, p. 112.
  2. State editor 1965, p. 172.
  3. Das 2001.
  4. Mahadevan 1975, pp. 235.
  5. Brooks 1990, pp. 155–156.

บรรณานุกรม

แก้
  • Ben-Rafael, Eliezer; Sternberg, Yitzhak, บ.ก. (2010). World Religions and Multiculturalism: A Dialectic Relation. Netherlands: Brill. ISBN 978-9004188921.
  • Bhattacharyya, N. N. (1996) [1974]. History of the Sakta Religion (2nd ed.). New Delhi: Munshiram Manoharlal Publishers.
  • Brooks, Douglas Renfrew (1990). The Secret of the Three Cities: An Introduction to Hindu Sakta Tantrism. Chicago & London: University of Chicago Press. ISBN 978-0226075709.
  • Brooks, Douglas Renfrew (1992). Auspicious Wisdom: The Texts and Traditions of Srividya Sakta Tantrism in South India. SUNY Press. ISBN 978-0791411469.
  • Brown, Cheever Mackenzie (1998). The Devi Gita: The Song of the Goddess: A Translation, Annotation, and Commentary. Albany: State University of New York Press. ISBN 978-0-7914-3939-5.
  • Coburn, Thomas B. (1991). Encountering the Goddess: A Translation of the Devi-Mahatmya and a Study of Its Interpretation. SUNY Press. ISBN 978-0791499313.
  • Dalal, Roshen (2014). Religions of India: A Concise Guide to Nine Major Faiths. Penguin Books. ISBN 978-0-14-341517-6.
  • Das, J. K. (2001). "Chapter 5: Old and new political process in realization of the rights of indigenous peoples (regarded as tribals) in Tripura". Human rights and indigenous peoples. A.P.H. Publishing. pp. 208–9. ISBN 978-81-7648-243-1.
  • Deshpande, Madhusudan Narhar (1986). The Caves of Panhāle-Kājī, Ancient Pranālaka: An Art Historical Study of Transition from Hinayana, Tantric Vajrayana to Nath Sampradāya (third to Fourteenth Century A.D.). New Delhi: Archaeological Survey of India, Government of India. OCLC 923371295.
  • Dikshitar, V. R. Ramachandra (1999) [1942]. The Lalitā Cult. Delhi: Motilal Banarsidass. ISBN 978-8120814981.
  • Joshi, Makarand (1997) [1952]. The Narada-Purana: Part III. Delhi: Motilal Banarsidass Publishers Pvt.
  • Kak, Subhash (2008–2009). "The Great Goddess Lalitā and the Śrī Cakra" (PDF). Brahmavidyā: The Adyar Library Bulletin. 72–73: 155–172.
  • Kinsley, David (1998). Tantric Visions of the Divine Feminine: The Ten Mahāvidyās. Motilal Banarsidass. ISBN 978-8120815230.
  • Krishna, Nanditha, บ.ก. (2006). Kanchipuram: A Heritage of Art and Religion. India: C.P. Ramaswami Aiyar Foundation. ISBN 978-8190148412.
  • Kuiper, Kathleen, บ.ก. (2010). The Culture of India. Britannica Educational Pub. ISBN 978-1615301492.
  • Mahadevan, T. M. P. (1975). Upaniṣads: Selections from 108 Upaniṣads. Motilal Banarsidass. ISBN 978-81-208-1611-4.
  • Shankaranarayanan, S. (2004). Sri Chakra. India: Nesma Books India. ISBN 978-8185208046.
  • Sharma, S. K.; Sharma, Usha, บ.ก. (2015). Discovery of North East India. Vol. 11. New Delhi, India: Mittal Publication. ISBN 978-81-8324-045-1.
  • Tagare, G. V. (1958). "Chapters 41-44". Lalitopakhyana. Delhi: Motilal Banarsidass Publishers Pvt.
  • State editor (1965). West Bengal District Gazetteers: Nadīa. India: West Bengal District Gazetteers. {{cite book}}: |author= มีชื่อเรียกทั่วไป (help)
  • Venkatasubramanian, Krishnaswamy (1999). The Spectrum: Festschrift, Essays in Honour of Dr. K. Venkatasubramanian. Variant Communications.
  • White, David Gordon (2003). Kiss of the Yogini: "Tantric Sex" in its South Asian Contexts. Chicago: University of Chicago Press. ISBN 978-0-226-89483-6.
  • Woodroffe, Sir John George (1974). The Serpent Power: Being the Shat-Chakra-Nirūpana and Pādukā-Panchaka, Two Works on Laya-Yoga. Dover Publications. ISBN 978-0486230580.