พระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์

พระอวโลกิเตศวร (Avalokiteśvara) หรือ พระปัทมปาณี (Padmapani) เป็นพระโพธิสัตว์ในรูปความกรุณาของบรรดาพระพุทธเจ้าทั้งปวง ปรากฏการสร้างรูปเคารพของพระองค์แตกต่างหลากหลายไปตามความเชื่อ ปรากฏทั้งในรูปสตรีเพศและบุรุษเพศ[1] ในทิเบต นับถือในพระนามเจนเรอซิก (Chenrezig) ในศาสนาพุทธแบบจีน แนวคิดของพระอวโลกิเตศวรได้พัฒนาเป็นเทพเจ้าสตรี พระแม่กวนอิม หรือ กานนอน ในเนปาลมณฑลรู้จักในนามชนะพหะทยา (Jana Baha Dyah), การุณามานา (Karunamaya), เสฌต มจิรทรนาถ

พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร
Bodhisattava Avalokiteshvara, Chaiya Art พระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์ ศิลปะไชยา 02.png
พระโพธิสัตว์อวโลกิเตศวร พบที่อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี, ศิลปะศรีวิชัย คริสต์ศตวรรษที่ 9 ปัจจุบันจัดแสดงในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร
ภาษาสันสกฤตअवलोकितेश्वर
(ไอเอเอสที: Avalokiteśvara)
ภาษาพม่าလောကနတ်
Lokanat (สัทอักษรสากล: [lɔkənaʔ])
ภาษาจีน觀自在菩薩, 觀世音菩薩 or 觀音菩薩
(Pinyin: Guānzìzài Púsà, Guānshìyīn Púsà or Guānyīn Púsà
(Cantonese: Gun1 Zi6 Zoi6 Pou4 Saat3, Gun1 Sai3 Jam1 Pou4 Saat3 or Gun1 Jam1 Pou4 Saat3)
ภาษาญี่ปุ่น観自在菩薩かんじざいぼさつ, 観世音菩薩かんぜおんぼさつ or 観音菩薩かんのんぼさつ
(romaji: Kanjizai Bosatsu, Kanzeon Bosatsu or Kannon Bosatsu)
ภาษาเขมรអវលោកិតេស្វរៈ , អវលោកេស្វរៈ , លោកេស្វរៈ
(Avalokitesvarak, Avalokesvarak, Lokesvarak)
ภาษาเกาหลี관세음보살
觀世音菩薩
(RR: Gwanseeum Bosal)
ภาษามองโกเลียᠨᠢᠳᠦ ᠪᠡᠷ
ᠦᠵᠡᠭᠴᠢ
ภาษาไทยพระอวโลกิเตศวรโพธิสัตว์ อักษรโรมันPhra Avalokitesuan
ภาษาทิเบตསྤྱན་རས་གཟིགས་

Wylie: spyan ras gzigs
THL: Chenrézik
ภาษาเวียดนาม觀自在菩薩
Quán Tự Tại Bồ Tát, 觀世音菩薩
Quan Thế Âm Bồ Tát, 観世音菩薩
Quan Âm Bồ Tát, 觀世音菩薩
Phật Bà
ข้อมูล
นับถือในมหายาน, วัชรยาน, เถรวาท, ลัทธิขงจื๊อ ลัทธิเต๋า, ศาสนาพื้นบ้านจีน
พระลักษณะกรุณา
Dharma Wheel.svg สถานีย่อยพระพุทธศาสนา

ศัพทมูลแก้ไข

คำว่า อวโลกิเตศวร เป็นการรวมคำว่า อว- แปลว่า "ล่าง", โลกิต- รูปอดีตของคำกิริยา โลก ซึ่งแปลว่า "รับรู้" และ อีศวร, "จ้าว", "ผู้ครอง", "เทวะ" หรือ "ผู้ยิ่งใหญ่" เมื่อนำมารวมกันด้วยการสนธิ (การรวมคำแบบสันสกฤต) เสียง อะ+อีศวร กลายเป็น เอศวร เมื่อรวมกันจึงมีความหมายว่า "เทวะผู้มองลงมา (ยังโลก)" คำว่า โลกะ ("โลก") อาจไม่ปรากฏในชื่อ แต่สามารถรับรู้ได้อย่างชัดเจน[2] เช่นในพระนามในภาษาเขมรว่า โลเกสวรัก (Lokesvarak)

นอกจากนี้ในภาษาสันสกฤตยังปรากฏพระนาม ปัทมปาณี (Padmapāṇi; "ผู้ซึ่งถือดอกบัว") หรือ โลเกศวร (Lokeśvara; "จ้าวแห่งโลก") ในทิเบตใช้คำว่า เจเร่ซิก (ทิเบต: སྤྱན་རས་གཟིགས་; Chenrézig) และเชื่อว่าอวตารมาเกิดเป็นดาไลลามะ[3] การ์มาปา[4][5]

อ้างอิงแก้ไข

  1. Leighton, Taigen Dan (1998). Bodhisattva Archetypes: Classic Buddhist Guides to Awakening and Their Modern Expression. New York: Penguin Arkana. pp. 158–205. ISBN 0140195564. OCLC 37211178.
  2. Studholme p. 52-54, 57.
  3. "From Birth to Exile". The Office of His Holiness the Dalai Lama. เก็บ จากแหล่งเดิมเมื่อ 20 October 2007. สืบค้นเมื่อ 2007-10-17.
  4. Martin, Michele (2003). "His Holiness the 17th Gyalwa Karmapa". Music in the Sky: The Life, Art, and Teachings of the 17th Karmapa. Karma Triyana Dharmachakra. เก็บ จากแหล่งเดิมเมื่อ 14 October 2007. สืบค้นเมื่อ 2007-10-17.
  5. "Glossary". Dhagpo Kundreul Ling. คลังข้อมูลเก่า เก็บจาก แหล่งเดิม เมื่อ 2007-08-08. สืบค้นเมื่อ 2007-10-17.