นายตำรวจปกครองทำหน้าที่เป็นนายตำรวจรักษาธงชัย ในพิธีถวายคำสัตย์ปฏิญาณตนและสวนสนามเนื่องในวันตำรวจ
นายตำรวจปกครองในเครื่องแบบเต็มยศทำหน้าที่ถวายความปลอดภัยในพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอเจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนากรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์
นายตำรวจปกครองในเครื่องแบบเต็มยศทำหน้าที่ถวายความปลอดภัยในพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอเจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนาฯ
ภาพหมู่นายตำรวจปกครองในเครื่องแบบครึ่งยศสำหรับการสวนสนามในวันตำรวจฯ

นายตำรวจปกครอง หรือ นายตำรวจฝ่ายปกครอง (อังกฤษ: Police Cadet Commander) คือ ข้าราชการตำรวจชั้นสัญญาบัตรกลุ่มหนึ่งของโรงเรียนนายร้อยตำรวจ (รวมถึงนายตำรวจปกครองที่ทำหน้าที่ปกครองในโรงเรียนเตรียมทหาร) ที่ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชานักเรียนนายร้อยตำรวจ นักเรียนอบรม และนักเรียนเตรียมทหารในส่วนของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ นายตำรวจปกครองนั้นไม่ใช่อาจารย์ ไม่ได้มีหน้าที่เหมือนอาจารย์ฝ่ายปกครอง ของโรงเรียนทั่วๆไป นายตำรวจปกครอง มีบทบาทหน้าที่ต่างๆกว้างขวางมาก ดังนี้

  • ทำหน้าที่เป็น "เบ้าหลอม" จิตวิญญาณ อุดมการณ์ ทัศนคติ เสริมสร้างภาวะผู้นำ และคุณลักษณะที่ดีต่างๆให้แก่นักเรียนนายร้อยตำรวจ
  • ดำรงตนเป็น "ตัวแบบ" (Role Model) ให้แก่นักเรียนนายร้อยตำรวจยึดถือเป็นแบบอย่างในการปฏิบัติตน
  • เสริมสร้าง ควบคุมระเบียบวินัย และพฤติกรรมของนักเรียนนายร้อยตำรวจ
  • เป็นอาจารย์สอนวิชาแบบธรรมเนียมตำรวจ , วิชาการฝึกแบบตำรวจ
  • เป็น "ครู" ผู้ปลูกฝังความคิด ทัศนคติที่ดี สั่งสอนและเสริมสร้างคุณธรรมและจริยธรรมในการเป็นตำรวจที่ดี
  • เป็นที่ปรึกษา และให้คำแนะนำแก่นักเรียนนายร้อยตำรวจ ไม่ว่าเรื่องการศึกษา หรือเรื่องส่วนตัว
  • รับผิดชอบงานธุรการอำนวยการ ทุกๆด้านที่เกี่ยวข้องกับการปกครองบังคับบัญชานักเรียน

โดยสรุป คำว่า "นายตำรวจปกครอง" ไม่ใช่ชื่อของตำแหน่ง แต่เป็นคำจำกัดความของข้าราชการตำรวจที่ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชา ปลูกฝังกวดขันระเบียบวินัย อบรมหล่อหล่อมความคิด จิตวิญญาณ ทัศนคติ เสริมสร้างภาวะผู้นำ และอุดมการณ์ให้แก่นักเรียนนายร้อยตำรวจ นักเรียนอบรม และนักเรียนเตรียมทหารในส่วนของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ

"นายตำรวจปกครอง" ที่อยู่ในฐานะใกล้ชิดนักเรียนนายร้อยตำรวจมากที่สุด คือ นายตำรวจปกครองที่ดำรงตำแหน่ง "ผู้บังคับหมวด" "ผู้บังคับกองร้อย" "รองผู้กำกับการ" และ "ผู้กำกับการ" ของฝ่ายปกครอง 1,2 และ 3 กองบังคับการปกครอง

โรงเรียนนายร้อยตำรวจ (Royal Police Cadet Academy : RPCA) เป็นสถาบันการศึกษาระดับอุดมศึกษาของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ มีหน้าที่และความรับผิดชอบในการให้การศึกษาอบรมนักเรียนนายร้อยตำรวจ และนักเรียนอบรมหลักสูตรต่างๆ เพื่อบรรจุและแต่งตั้งเป็นข้าราชการตำรวจชั้นสัญญาบัตร ในตำแหน่งรองสารวัตรหรือเทียบเท่า ตามความต้องการของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ โรงเรียนนายร้อยตำรวจประกอบด้วยบุคลากรหลักๆ 3 ฝ่าย ได้แก่

  • อาจารย์ ซึ่งให้ความรู้ทางด้านวิชาการ หรือพลศึกษา การต่อสู้ป้องกันตัว
  • บุคลากรหรือเจ้าหน้าที่ทางด้านบริหาร หรือเจ้าหน้าที่ฝ่ายอำนวยการ
  • นายตำรวจปกครอง (หรือ นายตำรวจฝ่ายปกครอง)

“นายตำรวจปกครอง” ตามระเบียบโรงเรียนนายร้อยตำรวจ ว่าด้วยการปกครองบังคับบัญชานักเรียนนายร้อยตำรวจ พ.ศ. 2552 หมายความว่า “นายตำรวจชั้นสัญญาบัตรในโรงเรียนนายร้อยตำรวจที่ได้รับมอบหมายให้ทำหน้าที่ปกครองนักเรียนนายร้อยตำรวจ” ทั้งนี้ มิได้มีการกำหนดตำแหน่งหรือมีชื่อเรียกตำแหน่งว่า “นายตำรวจปกครอง” โดยเฉพาะแต่อย่างใด แต่เป็นคำเรียกรวมสำหรับนายตำรวจที่ทำหน้าที่ในการปกครองบังคับบัญชา สอดส่องดูแลความประพฤตินักเรียนนายร้อยตำรวจหรือผู้เข้ารับการฝึกอบรมหลักสูตรต่างๆ อบรมแบบธรรมเนียมของวิชาชีพตำรวจ และทำหน้าที่ในการอบรมหล่อหลอมความคิด จิตวิญญาณ ปลูกฝังคุณลักษณะที่ดีให้แก่นักเรียนและผู้เข้ารับการอบรม ทั้งนี้นายตำรวจปกครองนั้น หมายความถึงนายตำรวจในสังกัดกองบังคับการปกครองที่ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชานักเรียนเตรียมทหารด้วย

สายการบังคับบัญชาของนายตำรวจปกครอง ได้แก่ ตำแหน่งดังต่อไปนี้

  1. ผู้บัญชาการโรงเรียนนายร้อยตำรวจ (ยศพลตำรวจโท)
  2. รองผู้บัญชาการโรงเรียนนายร้อยตำรวจ (ยศพลตำรวจตรี)
  3. ผู้บังคับการ กองบังคับการปกครอง (ยศพลตำรวจตรี)
  4. รองผู้บังคับการ กองบังคับการปกครอง (ยศพันตำรวจเอก (พิเศษ))
  5. ผู้กำกับการ ฝ่ายปกครอง 1-3 (ยศพันตำรวจเอก)
  6. รองผู้กำกับ ฝ่ายปกครอง 1-3 (ยศพันตำรวจโท)
  7. ผู้บังคับกองร้อย ฝ่ายปกครอง 1-3 (ตำแหน่งเทียบเท่าตำแหน่งสารวัตร : ยศร้อยตำรวจเอก-พันตำรวจตรี-พันตำรวจโท : ภาษาปากเรียก "ผู้กอง")
  8. ผู้บังคับหมวด ฝ่ายปกครอง 1-3 (ตำแหน่งเทียบเท่าตำแหน่งรองสารวัตร : ยศร้อยตำรวจตรี-ร้อยตำรวจโท-ร้อยตำรวจเอก : ภาษาปากเรียก "ผู้หมวด")

ทั้งนี้ นายตำรวจปกครอง ในสังกัดฝ่ายปกครอง 1,2,3 มีความรับผิดชอบหน้าที่ ในขอบเขตดังนี้

  1. นายตำรวจปกครองในสังกัด ฝ่ายปกครอง 1 กองบังคับการปกครอง ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชา นักเรียนนายร้อยตำรวจ ชั้นปีที่ 1-4
  2. นายตำรวจปกครองในสังกัด ฝ่ายปกครอง 2 กองบังคับการปกครอง ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชา นักเรียนอบรมหลักสูตรต่างๆ
  3. นายตำรวจปกครองในสังกัด ฝ่ายปกครอง 3 กองบังคับการปกครอง ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชานักเรียนเตรียมทหาร โดยปฏิบัติหน้าที่ ณ โรงเรียนเตรียมทหาร อำเภอบ้านนา จังหวัดนครนายก

นายตำรวจปกครอง รวมภาพการทำหน้าที่ของนายตำรวจปกครอง

อ้างอิงแก้ไข

  • คู่มือนายตำรวจปกครอง กองบังคับการปกครอง โรงเรียนนายร้อยตำรวจ