ผลต่างระหว่างรุ่นของ "วิกิพีเดีย:การจัดหมวดหมู่"

(ย้อนการแก้ไขของ ผศ.ดร.ทวี วาจาสัตย์ ([[User talk:ผศ.ดร.ทวี วาจาสัตย์|พูด...)
{{คู่มือ}}
 
การจัดหมวดหมู่ นี้อธิบายแนวทางในการจัดหมวดหมู่ของบทความในวิกิพีเดีย
 
== คำสั่งในการใส่หมวดหมู่ ==
ถ้าต้องการจัดหมวดหมู่ในบทความ ให้ใส่คำสั่งไว้ในส่วนท้ายบทความ (วางไว้หลังบทความและแม่แบบต่าง ๆ แต่อยู่ก่อนลิงก์ข้ามภาษา) โดยใช้คำสั่ง
<pre>
[[หมวดหมู่:ความงาม]]
</pre>
 
== เมื่อไรที่ควรจัดหมวดหมู่ ==
ทุกหน้าในวิกิพีเดียควรมีหมวดหมู่อย่างน้อย 1 หมวดหมู่ เพื่อเป็นประโยชน์สำหรับผู้อ่านบทความนั้น
 
: ''' บทความ:''' [[ภราดร ศรีชาพันธุ์]]
: ''' ควรจัดในหมวดหมู่:''' [[:หมวดหมู่:นักเทนนิส]]
: ''' ไม่ควรเป็น:''' ''หมวดหมู่:นักกีฬาที่ชื่อขึ้นต้นด้วย ภ.สำเภา''
: ''' ไม่ควรเป็น:''' ''หมวดหมู่:มนุษย์''
 
หลักในการตั้งชื่อบทความ โดยให้ถามตัวเองว่า
 
1. ถ้าจะเขียนเรื่องราวเกี่ยวกับชื่อบทความนั้น สามารถเขียนได้อย่างน้อย 1 ย่อหน้าหรือไม่
: เช่น ถ้าให้เขียนว่า นักเทนนิสคืออะไร กับ นักกีฬาที่ชื่อขึ้นต้นด้วย ภ.สำเภา คืออะไร
2. ถ้าบทความนั้น โยงไปหาหมวดหมู่ สามารถเห็นถึงความสัมพันธ์เฉพาะตัวที่เกิดขึ้นหรือไม่
: เช่น ภราดร เป็นนักเทนนิส ขณะที่ ภราดรเป็นมนุษย์ (มีความหมายกว้างเกินไป)
 
สำหรับบทความที่มีมากกว่า 1 หมวดหมู่ ไม่ควรใส่หมวดหมู่นั้นซ้ำซ้อนลงไปในบทความเดิม เช่น [[ไฟร์ฟอกซ์]] ชื่อซอฟต์แวร์ที่ทำหน้าที่เป็นเบราว์เซอร์ และเป็นซอฟต์แวร์เสรี
* ใส่หมวดหมู่เป็น [[:หมวดหมู่:เว็บเบราว์เซอร์]] และ [[:หมวดหมู่:ซอฟต์แวร์เสรี]]
* ไม่ควรใส่ [[:หมวดหมู่:ซอฟต์แวร์]] [[:หมวดหมู่:คอมพิวเตอร์]]
เพราะ เว็บเบราว์เซอร์เป็นส่วนหนึ่งของซอฟต์แวร์ และซอฟต์แวร์เป็นส่วนหนึ่งของคอมพิวเตอร์ อีกทอดหนึ่ง
 
===การจัดหมวดหมู่สำหรับบทความชีวประวัติ===
การแบ่งหมวดหมู่ของบุคคลใช้คำว่า "ชาว" นำหน้า เช่น ชาวไทย ชาวญี่ปุ่น ชาวจีน ชาวอังกฤษ และอาจมีการแบ่งหมวดหมู่ย่อยลงไปถ้าหมวดหมู่นั้นมีบทความมากระดับนึง เช่น นักการเมืองชาวไทย นักดนตรีชาวญี่ปุ่น ฯลฯ โดยแบ่งแยกหมวดหมู่ ในปัจจุบันมี 2 ลักษณะหลักคือ แบ่งตามเชื้อชาติ และ แบ่งตามอาชีพ ก่อนการจะสร้างหมวดหมู่ของบุคคลแบ่งตามเชื้อชาติ ดูที่ [[:หมวดหมู่:บุคคลแบ่งตามเชื้อชาติ]] สำหรับหมวดหมู่ย่อยที่มีการสร้างไว้แล้ว
 
== เมื่อไรที่ไม่ควรจัดหรือสร้างหน้าหมวดหมู่ ==
* หมวดหมู่ส่วนตัวของผู้ใช้ (เช่น หมวดหมู่ที่เก็บรวบรวมหน้าผู้ใช้ รวมถึงหน้าย่อยของผู้ใช้เพียงคนเดียว)
* หมวดหมู่ที่มีบทความเพียงบทความเดียว
* เป็นหน้าพูดคุยต่าง ๆ ที่ไม่ใช่หน้าพูดคุยของบทความ (เช่น หน้าพูดคุยของผู้ใช้ หน้าพูดคุยของโครงการวิกิพีเดีย ฯลฯ)
 
== หน้าผู้ใช้ ==
 
เพื่อป้องกันการสับสนระหว่างหมวดหมู่ชีวประวัติของบทความกับผู้ใช้ ผู้ใช้จึงไม่ควรจัดหน้าผู้ใช้เข้าหมวดหมู่ ยกเว้นการจัดหมวดหมู่[[วิกิพีเดีย:ชาววิกิพีเดีย|ชาววิกิพีเดีย]] ผ่านทางการติดแม่แบบกล่องผู้ใช้ (แม่แบบจะจัดหมวดหมู่ให้โดยอัตโนมัติ ไม่มีความจำเป็นที่จะต้องจัดหมวดหมู่ด้วยตนเอง)
 
ด้วยเหตุผลเดียวกัน หน้าย่อยของหน้าผู้ใช้ซึ่งใช้ร่างบทความก็ไม่พึงจัดไว้ในหมวดหมู่สำหรับบทความ ถ้าลอกเนื้อหาจากบทความมาลงหน้าย่อยของหน้าผู้ใช้ ก็ให้ลบหมวดหมู่สำหรับบทความออก แล้วค่อยใส่หมวดหมู่เหล่านั้นเข้าไปตอนเผยแพร่งานร่างนั้นเป็นบทความแล้ว
 
== วิธีการสร้าง หมวดหมู่ ==
ทำได้โดยเพียงแค่ใส่ลิงก์ที่กำหนดเป็นหมวดหมู่เพิ่มเข้าไป เช่นในบทความ [[สีแดง]] ต้องการจัดเข้าหมวดหมู่ [[:หมวดหมู่:สี|สี]] ให้นำเอาข้อความ <nowiki>[[หมวดหมู่:สี]]</nowiki> ใส่ไว้ที่ส่วนใดส่วนหนึ่งของบทความ โดยนิยมใส่ไว้ที่ท้ายบทความ
 
===วิธีการสร้างหมวดหมู่ย่อย===
สร้างหมวดหมู่ย่อยทำเช่นเดียวกับการสร้างหมวดหมู่ในบทความ โดยการใส่ลิงก์ที่กำหนดเป็นหมวดหมู่เข้าไป เช่น หมวดหมู่ [[:หมวดหมู่:การ์ตูนญี่ปุ่น]] ก็จะเป็นส่วนหนึ่งของหมวดหมู่ [[:หมวดหมู่:การ์ตูน]] โดยการจัดหมวดหมู่ต้องพึงระวังว่า ระดับของหมวดหมู่นั้น ควรอยู่ระดับที่ครอบคลุมหรือระดับเดียวกัน โดย หมวดหมู่ของ [[:หมวดหมู่:การ์ตูนไทย]] จะอยู่ในระดับเดียวกับการ์ตูนญี่ปุ่น ซึ่งทั้งสองหมวดหมู่จะอยู่ภายใต้หมวดหมู่การ์ตูน หรือ หมวดหมู่ "นักเทนนิส" กับ "โปรแกรมเมอร์" สามารถอยู่ในระดับเดียวกัน ภายใต้หมวดหมู่ "บุคคลแบ่งตามอาชีพ"
 
หมวดหมู่ย่อยโดยปกติจะจัดขึ้นในกรณีที่บทความในหมวดหมู่นั้นมีมากเกินไป และยากต่อการค้นหา เช่น ในหมวดหมู่ [[:หมวดหมู่:นักเขียน]] มีนักเขียนชาวไทย 40 ท่าน ขณะที่มีนักเขียนชาวจีน 2 ท่าน และนักเขียนชาวอเมริกัน 1 ท่าน หมวดหมู่ย่อยนักเขียนชาวไทยควรจะถูกสร้างขึ้น เพื่อง่ายต่อการค้นหา ในขณะเดียวกันหมวดหมู่ย่อยของนักเขียนชาวจีนและชาวอเมริกันอาจจะไม่มีการสร้างในตอนนั้น
 
=== การทำสารบัญในหมวดหมู่ ===
ถ้าบทความมีบทความมาก ซึ่งทำให้ยากต่อการค้นหาสามารถเพิ่มในส่วนบนเป็น สารบัญแนวนอนโดยใส่
แม่แบบ {{มบ|ดรรชนีหมวดหมู่}} ไว้ที่ส่วนหัวของหมวดหมู่นั้น
 
=== หมวดหมู่ภาพ ===
เช่นเดียวกับการจัดหมวดหมู่บทความ เช่น
*ไฟล์:Fuktong new.JPG ซึ่งเป็นอาคารของ [[มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์]] ควรอยู่ที่[[:หมวดหมู่:มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์]]
*ไฟล์จะเรียงตามตัวอักษรเหมือนหมวดหมู่ทั่วไป
*ดูเพิ่มเติมที่[[m:Help:Image_page#Categorizing_images|การจัดหมวดหมู่ภาพในเมต้า]] (ภาษาอังกฤษ)
 
=== การตั้งชื่อหมวดหมู่ ===
ชื่อหมวดหมู่ตั้งชื่อตามนโยบาย[[วิกิพีเดีย:หลักการตั้งชื่อบทความ|การตั้งชื่อบทความ]] ตัวอย่างเช่น ตั้งชื่อหมวดหมู่เป็นภาษาไทย หรือตั้งชื่อหมวดหมู่เป็นคำนาม ไม่เป็นคำกริยา เช่น ตั้งเป็น
[[:หมวดหมู่:ความรัก]] แทนที่ ''หมวดหมู่:รัก''
 
=== การจัดเรียงภายในหมวดหมู่ ===
ในหมวดหมู่จะมีการจัดเรียงตามตัวอักษรตามชื่อของบทความ เช่น [[ฟุตบอล]] และ [[บาสเกตบอล]] ในหมวดกีฬา จะถูกจัดอยู่ใน ฟ.ฟัน และ บ.ใบไม้ ตามลำดับ แต่ในบางกรณีอาจจะมีการจัดเรียงพิเศษเพื่อให้เหมาะสม เช่น บทความ [[ประเทศญี่ปุ่น]] และ[[ประเทศฝรั่งเศส]] ถ้าไม่มีการจัดพิเศษจะถูกจัดอยู่ในหมวด ป.ปลา (มาจากคำว่า ประเทศ นำหน้า) สำหรับการจัดหมวดหมู่ประเภทนี้ จำเป็นต้องใช้เครื่องหมาย[[ขีดตั้ง]] ( | ) เข้ามาช่วย เพื่อให้จัดได้เหมาะสม โดยใช้
<nowiki>[[หมวดหมู่:ประเทศ|ญี่ปุ่น]] และ [[หมวดหมู่:ประเทศ|ฝรั่งเศส]]</nowiki>
สำหรับบทความประเทศญี่ปุ่น และฝรั่งเศสตามลำดับ เพื่อให้มีการจัดอยู่ใน ญ.หญิง และ ฝ.ฝา
 
การจัดเรียงหมวดหมู่ที่อยู่ภายใต้ชื่อตัวเองให้ใส่เครื่องหมายขีดตั้งพร้อมเว้นวรรคตามหลัง เช่น บทความ[[นักฟิสิกส์]] ในหมวดหมู่[[:หมวดหมู่:นักฟิสิกส์]]
<nowiki>[[หมวดหมู่:นักฟิสิกส์| ]]</nowiki>
เช่นนี้ จะทำให้บทความ นักฟิสิกส์ ปรากฏอยู่ที่ตอนต้นของรายการบทความในหน้า [[:หมวดหมู่:นักฟิสิกส์]] โดยจะเรียงลำดับก่อนอักษรหรือสระใด ๆ เสมอ
 
นอกจากนี้อาจมีการจัดเรียงให้เหมาะสมในแต่ละหมวดหมู่ย่อย
 
== การแก้ไขหมวดหมู่ ==
{{โครง-ส่วน}}
 
== การใช้งานหมวดหมู่==
* การค้นหาสำหรับผู้อ่าน
* การลิงก์จากบทความ ทำได้โดยใส่เครื่องหมาย [[โคลอน]] ( : ) ไว้หน้าคำว่า หมวดหมู่ เช่นต้องการลิงก์ไปที่หมวดหมู่ จิตวิทยา ให้ใส่ข้อความว่า <nowiki>[[:หมวดหมู่:จิตวิทยา]]</nowiki> ไว้ในบทความ
* การทำหน้าเปลี่ยนทาง (REDIRECT) ไม่ควรทำในหมวดหมู่เนื่องจากทางซอฟต์แวร์[[มีเดียวิกิ]] ไม่รองรับการเปลี่ยนทางของบทความภายใน
 
== การเชื่อมโยงหมวดหมู่ไปที่หมวดหมู่ภาษาอื่น ==
การเชื่อมโยงหมวดหมู่ไปที่หมวดหมู่ภาษาอื่นทำได้เหมือนการเชื่อมโยงบทความไปภาษาอื่นโดยใช้[[วิกิพีเดีย:วิกิสนเทศ|วิกิสนเทศ]] ประโยชน์ในการอ้างอิงถึงหมวดหมู่หลักและหมวดหมู่ย่อยที่ควรจะมี อย่างไรก็ตามในแต่ละภาษาอาจมีการจัดหมวดหมู่ที่เหมาะสมแตกต่างกันไป โดยหมวดหมู่ในภาษาหนึ่งอาจจะไม่ควรเป็นหมวดหมู่ในภาษาอื่น
 
==ดูเพิ่ม==
* [[วิกิพีเดีย:โครงการจัดหมวดหมู่]]
 
{{เรียงลำดับ|การจัดหมวดหมู่}}
[[หมวดหมู่:วิธีใช้วิกิพีเดีย]]
ผู้ใช้นิรนาม