ไอออนของไนไตรต์ (อังกฤษ: Nitrite) มีสูตรทางเคมีคือ ไนไตรต์ (ส่วนใหญ่เป็นโซเดียมไนไตรต์) ถูกใช้อย่างแพร่หลายในอุตสาหกรรมเคมีและยา[1] ไนไตรต์แอนไอออนเป็นตัวกลางของในวัฏจักรไนโตรเจนในธรรมชาติ ชื่อไนไตรต์ยังหมายถึงสารประกอบอินทรีย์ที่มีกลุ่ม -ONO ซึ่งเป็นเอสเทอร์ของกรดไนตรัส

ไนไตรต์
Nitrit-Ion2.svg
Nitrite-3D-vdW.png
ชื่อเรียกตามระบบ dioxidonitrate(1−)
ชื่ออื่น nitrite
เลขทะเบียน
เลขทะเบียน CAS [14797-65-0][CAS]
PubChem 946
EC number 233-272-6
ChEBI 16301
SMILES
InChI
ChemSpider ID 921
คุณสมบัติ
สูตรโมเลกุล NO2
มวลโมเลกุล 46.01 g mol−1
หากมิได้ระบุเป็นอื่น ข้อมูลข้างต้นนี้คือข้อมูลสาร ณ ภาวะมาตรฐานที่ 25 °C, 100 kPa
สถานีย่อย:เคมี

การเตรียมแก้ไข

โซเดียมไนไตรต์ถูกผลิตขึ้นในเชิงอุตสาหกรรมโดยการส่ง "ไนตรัสฟูม" ลงในสารละลายน้ำโซเดียมไฮดรอกไซด์หรือโซเดียมคาร์บอเนต: [2][1]

 

ผลิตภัณฑ์จะถูกทำให้บริสุทธิ์โดยการตกผลึกซ้ำ ไนไตรต์ของโลหะอัลคาไลมีความเสถียรทางความร้อนสูงถึงและเกินจุดหลอมเหลว (441 °C สำหรับ KNO2) แอมโมเนียมไนไตรต์สามารถทำได้จากไดไนโตรเจนไตรออกไซด์ N2O3 ซึ่งเป็นแอนไฮไดรด์ของกรดไนตรัส:

 

ปฏิกิริยาแก้ไข

คุณสมบัติของกรด-เบสแก้ไข

ไนไตรต์เป็นคู่เบสของกรดอ่อนไนตรัส:

HNO2 ⇌ H+ + NO
2
;      pKa ≈ 3.3 ที่ 18 °C[3]

กรดไนตรัสมีความผันผวนสูงเช่นกัน – ในสถานะแก๊สมักจะอยู่เป็นโมเลกุลทรานส์แพลนนาร์ ในสารละลายมันไม่เสถียรเมื่อเนื่องจากปฏิกิริยาความไม่สมส่วน:

3HNO2 (aq) ⇌ H3O+ + NO
3
+ 2NO

ปฏิกิริยานี้ช้าที่ 0 °C[2] การเติมกรดลงในสารละลายไนไตรต์โดยมีตัวรีดิวซ์เช่น เหล็ก (II) เป็นวิธีการสร้างไนตริกออกไซด์ (NO) ในห้องปฏิบัติการ

ชีวเคมีแก้ไข

ในไนตริฟิเคชั่น แอมโมเนียมจะถูกเปลี่ยนเป็นไนไตรต์โดยแบคทีเรีบ สายพันธุ์ที่สำคัญ ได้แก่ Nitrosomonas แบคทีเรียชนิดอื่น ๆ เช่น Nitrobacter มีหน้าที่ในการออกซิเดชันของไนไตรต์ให้กลายเป็นไนเตรต

ไนไตรต์สามารถลดลงเป็นไนตริกออกไซด์หรือแอมโมเนียได้โดยแบคทีเรียหลายชนิด ภายใต้ภาวะพร่องออกซิเจนไนไตรต์อาจปล่อยไนตริกออกไซด์ซึ่งทำให้เกิดการขยายตัวของหลอดเลือด มีการอธิบายกลไกหลายประการในการเปลี่ยนไนไตรต์เป็น NO รวมถึงการรีดักชันทางเอนไซม์โดย xanthine oxidoreductase, nitrite reductase และ NO synthase (NOS) รวมถึงปฏิกิริยาความไม่สมส่วนของกรดโดยไม่ใช้เอนไซม์

อ้างอิงแก้ไข

  1. 1.0 1.1 Laue, Wolfgang; Thiemann, Michael; Scheibler, Erich; Wiegand, Karl Wilhelm (2006), "Nitrates and Nitrites", Ullmann's Encyclopedia of Industrial Chemistry, Weinheim: Wiley-VCH, doi:10.1002/14356007.a17_265
  2. 2.0 2.1 Greenwood, pp. 461–464
  3. IUPAC SC-Database A comprehensive database of published data on equilibrium constants of metal complexes and ligands

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข