ผลต่างระหว่างรุ่นของ "จื๋อโนม"

เพิ่มขึ้น 159 ไบต์ ,  6 ปีที่แล้ว
ไม่มีคำอธิบายอย่างย่อ
ไม่มีความย่อการแก้ไข
ไม่มีความย่อการแก้ไข
{{รอการตรวจสอบ}}
[[ไฟล์:Tu duc thanh che tu hoc giai nghia ca.jpg|thumb|222px|ส่วนหนึ่งจาก {{lang|vi|''Tự Đức Thánh Chế Tự Học Giải Nghĩa Ca''}} ที่ใช้อักษรจื๋อโนมเขียน]]
'''อักษรจื๋อโนม''' ({{lang-vi|Chữ Nôm, 字喃/𡨸喃/𡦂喃}}) เป็นระบบอักษรที่ใช้เขียน[[ภาษาเวียดนาม]] ซึ่งปัจจุบันเลิกใช้แล้ว อักษรจื๋อโนมใช้[[อักษรจีน]] ("ฮั่นจื้อ" เรียกเป็นภาษาเวียดนามว่า "อักษรฮั้นถื่อฮ้านถึ" - "{{lang|vi|Hán tự"}}) และอักขระที่ประดิษฐ์ขึ้นตามแบบอักษรจีน ตัวอย่างที่เก่าที่สุดอยู่ในช่วงคริสต์ศตวรรษที่ 13 มักนิยมใช้เฉพาะในหมู่ชนชั้นสูงของเวียดนาม โดยส่วนใหญ่ใช้บันทึกวรรณคดีเวียดนาม (งานเขียนที่เป็นทางการส่วนใหญ่จะใช้ภาษาจีนแบบแผน ไม่ใช่ภาษาเวียดนาม) ปัจจุบันถือว่าถูกแทนที่โดยสมบูรณ์ด้วยอักษรโกว้กหงือ ซึ่งดัดแปลงจากอักษรละติน
 
== ประวัติ ==
[[เวียดนาม]]ถูก[[จีน]]ปกครองนานนับพันปีระหว่าง พ.ศ. 432 – 1481 เป็นผลให้ภาษาเขียนในทางราชการเป็น[[ภาษาจีน]]โบราณที่รู้จักในชื่อ "จื๋อญอ" ({{lang|vi|Chữ Nho; 字儒}}) ใน[[ภาษาเวียดนาม]]ซึ่ง อักษรจื๋อญอยังใช้ต่อมาในเวียดนามคู่ร่วมกับอักษรจื๋อโนม ({{lang|vi|Chữ Nôm; 字喃}}) และ{{nowrap|[[อักษรโกว๊กหงือ]]}} ({{lang|vi|Quốc Ngữ}}) จนถึง พ.ศ. 2461
 
ในช่วงประมาณ พ.ศ. 1500 ชาวเวียดนามปรับปรุงอักษรจีนใช้เขียนภาษาของตน เรียกว่าอักษรจื๋อโนมหรืออักษรใต้ ตัวอย่างที่เก่าที่สุดของอักษรนี้คือจารึกโลหะที่เจดีย์เบ๋าอันบ๋าวอาน (Bao{{lang|vi|Bảo An}}) ในเยนลัง (Yen Lang) [[จังหวัดหวิญฟุ (Vinh Phu)หวิญฟุก]] อายุราว พ.ศ. 1752 ในช่วง พ.ศ. 1800 อักษรนี้ได้เริ่มมีการนำมาใช้ทางวรรณคดี กวีและนักเขียนชาวเวียดนามที่มีชื่อเสียงหลายคนเขียนงานของตนด้วยอักษรจื๋อโนม เช่น กวี[[เหงียน เทียนเทวียน]] (Nguyen{{lang|vi|Nguyễn ThuyenThuyên}}), และ[[เหงียน สี โกโก๊]] (Nguyen{{lang|vi|Nguyễn Si CoCố}}; พ.ศ. 1900), [[เหงียนจ๊ายงียน จ๋าย]] (Nguyen{{lang|vi|Nguyễn TraiTrãi}}; พ.ศ. 2000), [[โห่กุ๋ย กวี๊ ลี]] (HoQuy{{lang|vi|Hồ Quý Ly}}; พ.ศ. 1900) ผู้แปลภาษาจีนเป็นภาษาเวียดนามและเขียนประกาศของทางราชการ
 
เมื่อมิชชันนารีชาวตะวันตกเข้ามาถึงเวียดนามเมื่อประมาณ พ.ศ. 2200 พวกเขาได้คิดค้นการเขียนภาษาเวียดนามด้วย[[อักษรละติน]] เรียกว่า '''"โกว๊กหงือ'''" ใช้ในหนังสือสวดมนต์และหนังสือทางศาสนา ฯลฯ อักษรนี้มีผู้ประดิษฐ์หลายคน แต่ผู้ที่ได้รับการยกย่องมากที่สุดคือ [[อาแล็กซ็องดร์ เดอ รอด]] (Alexandre de Rhodes) มิชชันนารีคณะ[[เยซูคณะเยสุอิต]] [[ชาวฝรั่งเศส]] และต่อมาเริ่มมีการสอนอักษรโกว้กหงือว๊กหงือ ในโรงเรียนต่าง ๆ ตั้งแต่ราว พ.ศ. 2300 เป็นที่นิยมอย่างแพร่หลาย ในอีก 200 ปีต่อมา ปัจจุบัน ภาษาเวียดนามเขียนด้วยอักษรโกว้ก หงือ ว๊กหงือเพียงอย่างเดียว ส่วน อักษรจื๋อโนมใช้ในทางวิชาการเท่านั้น
อักษรจื๋อโนมเป็นรูปแบบผสมของ[[อักษรจีน]]มาตรฐานกับสัญลักษณ์ที่ใช้เฉพาะภาษาเวียดนาม (อักษรจีนหลายตัวที่ถูกดัดแปลงไม่มีความหมายในภาษาจีน) ในการนำอักษรจีนมาใช้ ผู้ประดิษฐ์จื๋อโนมยืมคำจีนมาเป็นจำนวนมากและปรับให้เป็นการออกเสียงของภาษาเวียดนาม ทำให้มี 2 คำสำหรับเรียกสิ่งเดียวกันคือ คำ จีน-เวียดนาม กับ คำที่มีต้นกำเนิดในภาษาเวียดนาม สัญลักษณ์ใหม่จะรวมสัญลักษณ์ที่แสดงความหมายและแสดงการออกเสียงในภาษาเวียดนาม
 
== แหล่งข้อมูลอื่น ==
166,050

การแก้ไข