เทศบาลนครพิษณุโลก

เทศบาลนครในจังหวัดพิษณุโลก ประเทศไทย
บทความนี้เกี่ยวกับเทศบาลนคร สำหรับความหมายอื่น ดูที่ พิษณุโลก (แก้ความกำกวม)

พิษณุโลก เป็นเทศบาลนครและเป็นเมืองเก่าแก่เมืองหนึ่งในภาคกลางตอนบนของประเทศไทย เป็นเมืองศูนย์กลางและเป็นองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นที่ตั้งศาลากลางของจังหวัดพิษณุโลก ในปี พ.ศ. 2560 เทศบาลนครพิษณุโลกมีประชากรประมาณ 68,000 คน[1]

พิษณุโลก
ภาพถ่ายนครพิษณุโลกจากโรงแรมแกรนด์ริเวอร์ไซด์
ภาพถ่ายนครพิษณุโลกจากโรงแรมแกรนด์ริเวอร์ไซด์
ตราอย่างเป็นทางการของพิษณุโลก
ตรา
สมญา: 
เมืองสองแคว
พิษณุโลก ตั้งอยู่ใน Thailand Phitsanulok
พิษณุโลก
พิษณุโลก
ที่ตั้งของเทศบาลนครพิษณุโลก
พิกัดภูมิศาสตร์: 16°48′57″N 100°15′49″E / 16.81583°N 100.26361°E / 16.81583; 100.26361
จังหวัดพิษณุโลก
อำเภอเมืองพิษณุโลก
ตำบลในเมือง (ทั้งตำบล)
การปกครอง
 • นายกเทศมนตรีบุญทรง แทนธานี
พื้นที่
 • ทั้งหมด18.26 ตร.กม. (7.05 ตร.ไมล์)
ประชากร (พ.ศ. 2560)[1]
 • ทั้งหมด68,086 คน
 • ความหนาแน่น3,700 คน/ตร.กม. (9,700 คน/ตร.ไมล์)
รหัส อปท.6599
สนามบินท่าอากาศยานพิษณุโลก
ที่อยู่
สำนักงาน
เทศบาลนครพิษณุโลก 1299 ถนนบรมไตรโลกนารถ 2 ตำบลในเมือง อำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก 65000
เว็บไซต์www.phsmun.go.th
สารานุกรมประเทศไทย ส่วนหนึ่งของสารานุกรมประเทศไทย

ประวัติแก้ไข

พิษณุโลกเป็นหนึ่งในเมืองที่เก่าแก่ในประเทศไทย ซึ่งก่อตั้งมานานกว่า 600 ปี ตั้งอยู่จุดกึ่งกลางระหว่างภาคกลางและภาคเหนือของประเทศ ทำให้เป็นเมืองที่สำคัญในทางยุทธศาสตร์ เดิมทีเมืองนี้เคยเป็นเมืองหน้าด่านของเขมรเล็ก ๆ ที่รู้จักกันในชื่อ สองแคว ก่อนที่แม่น้ำแควน้อยจะเปลี่ยนเส้นทางในเวลาต่อมา[2] นอกจากนี้ พิษณุโลกยังเคยเป็นเมืองหลวงของอาณาจักรอยุธยาเป็นเวลา 25 ปี ในรัชสมัยของสมเด็จพระบรมไตรโลกนาถ

เมืองพิษณุโลก เดิมประกาศเป็น "สุขาภิบาลเมืองพิษณุโลก"[3] เมื่อปีเถาะ พ.ศ. 2458 และได้รับการยกฐานะเป็น "เทศบาลเมืองพิษณุโลก"[4] เมื่อวันที่ 10 ธันวาคม พ.ศ. 2478 มีพื้นที่การปกครอง 5.85 ตารางกิโลเมตร ต่อมาได้ประกาศเปลี่ยนแปลงขยายเขตเทศบาลเมืองพิษณุโลก[5] ขยายเขตจากเดิม 5.85 ตารางกิโลเมตร เพิ่มขึ้นเป็น 18.26 ตารางกิโลเมตร ปัจจุบันมีฐานะเป็น "เทศบาลนครพิษณุโลก"[6]ตามพระราชกฤษฎีกายกฐานะเทศบาลเมืองเป็นเทศบาลนคร ตั้งแต่วันที่ 9 มีนาคม พ.ศ. 2542

ภูมิศาสตร์แก้ไข

 
แม่น้ำน่านหน้าวัดพระศรีรัตนมหาธาตุวรมหาวิหาร

เทศบาลนครพิษณุโลกตั้งอยู่ในอำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก มีพื้นที่ 18.26 ตารางกิโลเมตร ครอบคลุมพื้นที่ตำบลในเมืองทั้งตำบล อยู่ในบริเวณตอนบนของภาคกลางของประเทศไทย ห่างจากกรุงเทพมหานครไปทางทิศเหนือประมาณ 377 กิโลเมตร มีอาณาเขตติดต่อกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นต่าง ๆ ดังนี้

  • ทิศเหนือ ติดต่อกับ เทศบาลตำบลหัวรอ และเทศบาลเมืองอรัญญิก
  • ทิศใต้ ติดต่อกับ เทศบาลตำบลท่าทอง และองค์การบริหารส่วนตำบลวัดจันทร์
  • ทิศตะวันออก ติดต่อกับ เทศบาลเมืองอรัญญิก
  • ทิศตะวันตก ติดต่อกับ เทศบาลตำบลท่าทอง และเทศบาลตำบลบ้านคลอง

พิษณุโลกมีลักษณะภูมิประเทศเป็นที่ราบลุ่มแม่น้ำ มีแม่น้ำน่านไหลผ่านกลางเมืองในแนวเหนือ–ใต้ แบ่งพื้นที่เทศบาลออกเป็นสองฝั่ง ได้แก่ ฝั่งตะวันออกของแม่น้ำ มีพื้นที่ประมาณ 13 ตารางกิโลเมตร เป็นแหล่งประกอบธุรกิจ การขนส่ง และการติดต่อสื่อสาร ส่วนฝั่งตะวันตกของแม่น้ำ มีพื้นที่ประมาณ 5 ตารางกิโลเมตร เป็นย่านที่อยู่อาศัย สถานที่ราชการ และสถานศึกษา

พิษณุโลกบางครั้งเรียกว่า สองแคว เนื่องจากร้อยปีที่แล้วจุดบรรจบของแม่น้ำน่านและแม่น้ำแควน้อยอยู่ที่บริเวณใกล้กับตัวเมือง ปัจจุบันมีเฉพาะแม่น้ำน่านเท่านั้นที่ไหลผ่านตัวเมือง

สัญลักษณ์แก้ไข

สัญลักษณ์ประจำเทศบาลนครพิษณุโลกเป็นรูปช้างออกศึกภายในเส้นรอบวงเป็นรูปกษัตริย์ทรงช้าง โดยถือเอาสมเด็จพระนเรศวรมหาราชทรงกระทำยุทธหัตถีมีชัยชนะพระมหาอุปราชา

เขตการปกครองแก้ไข

เทศบาลนครพิษณุโลก มีจำนวนชุมชนทั้งสิ้น 64 ชุมชน แบ่งเขตพื้นที่ชุมชนออกเป็น 4 เขต (โซน)

ชุมชนในเขตเทศบาลนครพิษณุโลก
ที่ โซนที่ 1 โซนที่ 2 โซนที่ 3 โซนที่ 4
1 คลองมหาดไทย วัดหนองบัว พันปี หลังศาล
2 อรัญญิก มหาจักรพรรดิ์ วัดจันทร์ตะวันออก เทพารักษ์
3 ธรรมบูชา วิเศษไชยชาญ พระยาสุวรรณ สระสองห้อง
4 พระองค์ขาว พระองค์ดำ ท่ามะปราง บ้านคลองพัฒนา
5 พญาเสือ ชาญเวชกิจพัฒนา มหานุภาพ วัดจันทร์ตะวันตก
6 ธรรมจักรพัฒนา กัลยาณมิตร ร่วมใจ ประชาอุทิศ
7 เสรีราษฎร์พัฒนา รถไฟสามัคคี บรมไตรโลกนารถ 21 ประตูเมือง
8 เจดีย์ยอดทอง ราเมศวร ดีอินทร์พัฒนา สิงหวัฒน์ ซอย 3
9 สุพรรณกัลยา ราชพฤกษ์ อภิชาตบุตร สิงหวัฒน์ ซอย 5
10 ตาลเดี่ยว พุทธบูชา ร่วมใจไมตรี ไชยานุภาพ
11 วัดน้อยพัฒนา มหาธรรมราชา บึงพระจันทร์ 40 บ้านคลองสามัคคี
12 เรือนแพ เจ้าพระยา สระแก้ว พระร่วง ซอย 2
13 เสือทิม วิสุทธิ์กษัตริย์ ขุนพิเรนทรเทพ พระลือ
14 เกษมรัฐพัฒนา มาลาเบี่ยง ศรีธรรมไตรปิฎก หรรษนันท์ 49
15 ศรีวิสุทธิ์ พระยาสุรสีห์ ประชาพิทักษ์ 99
16 พิชัยสงคราม ราชบูรณะ
17 แสนพลพ่าย ประสงค์ประสาท
18 มิตรภาพ

การขนส่งแก้ไข

การเดินทางมายังตัวเมืองพิษณุโลกสามารถเดินทางด้วยทั้งทางถนน ทางรางและทางอากาศ ในตัวเมืองเป็นที่ที่มีจุดตัดทางหลวงหลายสายที่เชื่อมต่อไปยังภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และภาคกลาง ได้แก่ ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 11 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 12 ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 117 และทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 126 ซึ่งเป็นถนนวงแหวนรอบเมืองพิษณุโลก ช่วยเลี่ยงการจราจรที่หนาแน่นในตัวเมืองได้ ส่วนการขนส่งทางราง มีสถานีรถไฟภายในเขตเทศบาล 1 แห่ง คือ สถานีรถไฟพิษณุโลก และการขนส่งทางอากาศ มีท่าอากาศยาน 1 แห่ง คือ ท่าอากาศยานพิษณุโลก (อยู่ในเขตเทศบาลเมืองอรัญญิก)

การศึกษาแก้ไข

ต่อไปนี้เป็นรายชื่อสถานศึกษาภายในเขตเทศบาลนครพิษณุโลก

สถานที่สำคัญแก้ไข

อ้างอิงแก้ไข

  1. 1.0 1.1 รายงานสถิติจำนวนประชากรและบ้าน ประจำปี พ.ศ. 2560 ท้องถิ่นเทศบาลนครพิษณุโลก ระบบสถิติทางการทะเบียน กรมการปกครอง
  2. Thailand, A Short Story, David K. Wyatt, ISBN 0-300-03054-1
  3. ประกาศใช้พระราชบัญญัติสุขาภิบาลเมืองพิษณุโลก
  4. "พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก พุทธศักราช ๒๔๗๘" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 52 (0 ก): 1, 703–1, 707. 10 ธันวาคม พ.ศ. 2478. Check date values in: |date= (help)
  5. "พระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก พุทธศักราช ๒๔๘๒" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 56 (0 ก): 2, 210–2, 214. 22 มกราคม พ.ศ. 2482. Check date values in: |date= (help)
  6. "พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลนครพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก พ.ศ. ๒๕๔๒" (PDF). ราชกิจจานุเบกษา. 116 (14 ก): 5–10. 8 มีนาคม พ.ศ. 2542. Check date values in: |date= (help)

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข

พิกัดภูมิศาสตร์: 16°48′57″N 100°15′49″E / 16.815833°N 100.263611°E / 16.815833; 100.263611