เปิดเมนูหลัก

เขตการปกครองของประเทศไต้หวัน

(เปลี่ยนทางจาก เขตการปกครองสาธารณรัฐจีน)

สาธารณรัฐจีน หรือเรียกกันทั่วไปว่า ไต้หวัน ประกอบด้วยเกาะใหญ่ 5 แห่ง คือ จินเหมิน (金門 Jīnmén ?; Kinmen) ไต้หวัน (臺灣 Táiwān ?) เผิงหู (澎湖 Pénghú ?) หมาจู่ (馬祖 Mǎzǔ ?; Matsu) และอูชิว (烏坵 Wūqiū ?) กับทั้งเกาะเล็กเกาะน้อยอีกจำนวนหนึ่ง ท้องที่ทั้งหมดดังกล่าวเรียกรวมกันว่า "พื้นที่ไต้หวัน" (臺灣地區 Táiwān Dìqū ?; Taiwan Area)

ปัจจุบัน พื้นที่ไต้หวันแบ่งเป็นมณฑล 2 แห่ง กับเทศบาลพิเศษ 5 แห่ง เขตปกครองทั้ง 2 ประเภทนี้ไม่ขึ้นต่อกัน มณฑลนั้นยังแบ่งเป็นเทศบาลมณฑล 3 แห่ง กับเทศมณฑลอีก 14 แห่ง แต่สังกัดมณฑลเพียงในนามเท่านั้น เขตปกครองเหล่านี้ยังแบ่งออกเป็นเขตย่อยอีก คือ อำเภอ นครในความควบคุมของเทศมณฑล เมือง หมู่บ้าน และละแวก

เนื้อหา

ประวัติแก้ไข

เมื่อประเทศจีนเปลี่ยนแปลงรูปแบบรัฐจากระบอบราชาธิปไตยเป็นระบอบสาธารณรัฐในปี 1912 นั้น พรรคชาตินิยม (國民黨 Guómíndǎng ?; Kuomintang) ได้เถลิงอำนาจในประเทศจีน เขตการปกครองยังคงเป็นเหมือนในสมัยราชาธิปไตย เวลานั้น ประเทศจีนมี

เฉพาะพื้นที่ไต้หวันปัจจุบันนั้นเดิมประกอบด้วย มณฑลไต้หวัน (臺灣省 Táiwān Shěng ?; Taiwan Province) และมณฑลฝูเจี้ยน (福建省 Fújiàn Shěng ?; Fujian Province)

ต่อมาในปี 1949 สงครามกลางเมืองส่งผลให้พรรคสังคมนิยม (共产党 Gòngchǎndǎng ?; Communist Party) ได้เป็นใหญ่ในประเทศจีน พรรคสังคมนิยมเปลี่ยนรูปแบบการปกครองจากระบอบประชาธิปไตยเป็นระบอบสังคมนิยม และเรียกประเทศเสียใหม่ว่า "สาธารณรัฐประชาชนจีน" พรรคชาตินิยมจึงหนีไปยังเกาะไต้หวัน และจัดตั้งการปกครองบนพื้นที่ไต้หวันแยกเป็นประเทศต่างหากจากสาธารณรัฐประชาชนจีน เรียกว่า "สาธารณรัฐจีน" แต่พรรคสังคมนิยมยังคงถือว่า พื้นที่ไต้หวันเป็นส่วนหนึ่งของสาธารณรัฐประชาชนจีน กับทั้งสาธารณรัฐจีนเองก็ยังไม่เป็นที่ยอมรับของนานาชาติว่าเป็นประเทศเอกราชมาจนปัจจุบัน

สาธารณรัฐจีนนั้นชั้นแรกยังบริหารตามเขตการปกครองเดิม คือ มีมณฑลไต้หวัน กับมณฑลฝูเจี้ยน และมณฑลทั้ง 2 แบ่งออกเป็นเทศบาลมณฑล และเทศมณฑล กับทั้งมีเขตการปกครองพิเศษเรียกว่า เทศบาลพิเศษ อยู่ในสังกัด แต่ภายหลังมีการจัดระเบียบใหม่ ในช่วงปี 1967 ถึง 2010 มีการแยกเทศบาลพิเศษออกจากมณฑลเพื่อให้ปกครองตนเองโดยขึ้นตรงต่อรัฐบาลกลาง นอกจากนี้ ตั้งแต่ปี 1997 เป็นต้นมา มีการให้เทศบาลมณฑลกับเทศมณฑลปกครองตนเองโดยขึ้นตรงต่อรัฐบาลกลางเช่นกัน ไม่ปกครองผ่านมณฑลอีก แต่ยังคงสังกัดมณฑลอย่างเดิม ปัจจุบัน มณฑลจึงเหลืออยู่แต่ในนาม แต่ก็ยังมิได้ยุบเลิกไปเสียทีเดียว[1][2]

การแบ่งเขตแก้ไข

ปัจจุบัน พื้นที่ไต้หวันแบ่งเป็นเขตใหญ่ 4 ประเภท คือ มณฑล เทศบาลพิเศษ เทศบาลมณฑล และเทศมณฑล มณฑลกับเทศบาลพิเศษไม่ขึ้นต่อกัน ส่วนเทศบาลมณฑลกับเทศมณฑลมีชั้นเสมอกันและสังกัดมณฑลแต่ในนามเท่านั้น จึงกล่าวได้ว่า เขตทั้ง 4 ประเภทนี้โดยสภาพแล้วเป็นอิสระจากกัน

เขตการปกครองข้างต้นยังแบ่งออกเป็นเขตย่อยลดหลั่นกันไปอีก แสดงลำดับชั้นพร้อมจำนวนที่มีอยู่ในปัจจุบันได้ดังนี้

ชั้น 1 2 3 4 5
เขต เทศบาลพิเศษ
直轄市 zhíxiáshì
special municipality
(6)
อำเภอ

district
(170)
หมู่บ้านชานเมือง

urban village
ละแวก
lín
neighbourhood
มณฑล
shěng
province
(2)
เทศบาลมณฑล
shì
provincial city
(3)
เทศมณฑล
xiàn
county
(13)
นครในความควบคุมของเทศมณฑล
縣轄市 xiànxiáshì
county-controlled city
(13)
เมืองชานเมือง
zhèn
urban township
(39)
เมืองชนบท
xiāng
rural township
(146)
หมู่บ้านชนบท
cūn
rural village
รวม 22 368 7,835 147,877
หมายเหตุ:
  1. ปัจจุบัน มณฑลดำรงอยู่แต่ในนาม
  2. โดยปรกติแล้ว ภาษาจีนเรียกท้องที่ที่จัดการปกครองแบบเทศบาลพิเศษ เทศบาลมณฑล และนครในความควบคุมของเทศมณฑล ว่า "นคร" (市 shì; city) เหมือนกันหมด

ประเภทแก้ไข

เขตที่ไม่ขึ้นต่อเขตอื่นแก้ไข

มณฑลแก้ไข

มณฑล เป็นเขตการปกครองดั้งเดิมของประเทศไต้หวัน ปัจจุบัน ดำรงอยู่แต่ในนามเพื่อคอยบริหารกิจการบางอย่าง และมี 2 แห่ง คือ

ที่ ชื่อ
ไทย จีน พินอิน โรมัน
(อย่างเป็นทางการ)
หรืออังกฤษ
1 ฝูเจี้ยน 福建 Fújiàn Fujian
2 ไต้หวัน 臺灣 Táiwān Taiwan

เทศบาลพิเศษแก้ไข

ดูบทความหลักที่: เทศบาลพิเศษ (ไต้หวัน)

เทศบาลพิเศษ เป็นเขตการปกครองชั้นสูงสุดตามกฎหมาย จัดตั้งขึ้นในท้องที่ที่มีราษฎรอย่างน้อย 1.25 ล้านคน กับทั้งมีความสำคัญเชิงการเมือง เศรษฐกิจ และวัฒนธรรมตามสมควร ปัจจุบัน มี 6 แห่ง คือ

ที่ ชื่อ
ไทย จีน พินอิน โรมัน
(อย่างเป็นทางการ)
หรืออังกฤษ
1 เกาสฺยง 高雄 Gāoxióng Kaohsiung
2 เถา-ยฺเหวียน 桃園 Táoyuán Taoyuan
3 ไถจง 臺中 Táizhōng Taichung
4 ไถหนัน 臺南 Táinán Tainan
5 ไทเป 臺北 Táiběi Taipei
6 ไทเปใหม่ 新北 Xīnběi New Taipei

เทศบาลมณฑลแก้ไข

ดูบทความหลักที่: เทศบาลมณฑล (ไต้หวัน)

เทศบาลมณฑล เป็นเขตการปกครองซึ่งปัจจุบันสังกัดมณฑลแต่ในนาม อยู่ในความปกครองโดยตรงรัฐบาลกลางเช่นเดียวกับเทศบาลพิเศษ แต่มีชั้นต่ำกว่าเทศบาลพิเศษ

เทศบาลมณฑลจัดตั้งขึ้นในท้องที่ที่มีราษฎรอย่างน้อง 0.5 ล้านถึง 1.25 ล้านคน กับทั้งมีความสำคัญทางการเมือง เศรษฐกิจ และวัฒนธรรมตามสมควร ปัจจุบัน มี 3 แห่ง ทั้ง 3 แห่งอยู่บนเกาะไต้หวัน คือ

ที่ ชื่อ
ไทย จีน พินอิน โรมัน
(อย่างเป็นทางการ)
1 จีหลง 基隆 Jīlóng Keelung
2 เจียอี้ 嘉義 Jiāyì Chiayi
3 ซินจู๋ 新竹 Xīnzhú Hsinchu

เทศมณฑลแก้ไข

ดูบทความหลักที่: เทศมณฑล (ไต้หวัน)

เทศมณฑล เป็นเขตการปกครองซึ่งปัจจุบันสังกัดมณฑลแต่ในนาม อยู่ในความปกครองโดยตรงของรัฐบาลกลางเช่นเดียวกับเทศบาลพิเศษและเทศบาลมณฑล กระนั้น มีชั้นต่ำกว่าเทศบาลพิเศษ และมีชั้นเสมอเทศบาลมณฑล แต่ถ้ามีราษฎรอย่างน้อย 2,000,000 คนแล้ว ก็อาจถือว่า มีชั้นเทียบเท่าเทศบาลพิเศษได้ เรียกว่า "กึ่งเทศบาล" (quasi-municipality)

ปัจจุบัน มีเทศมณฑลอยู่ 13 แห่ง ตั้งอยู่บนเกาะต่าง ๆ ดังนี้

ที่ ชื่อ เกาะ
ไทย จีน พินอิน โรมัน
(อย่างเป็นทางการ)
1 จังฮว่า 彰化 Zhānghuà Changhua ไต้หวัน
2 จินเหมิน 金門 Jīnmén Kinmen จินเหมินและอูชิว
3 เจียอี้ 嘉義 Jiāyì Chiayi ไต้หวัน
4 ซินจู๋ 新竹 Xīnzhú Hsinchu
5 ไถตง 臺東 Táidōng Taitung
6 ผิงตง 屏東 Píngdōng Pingtung
7 เผิงหู 澎湖 Pénghú Penghu เผิงหู
8 หนันโถว 南投 Nántóu Nantou ไต้หวัน
9 เหมียวหลี่ 苗栗 Miáolì Miaoli
10 หยุนหลิน 雲林 Yúnlín Yunlin
11 เหลียนเจียง 連江 Liánjiāng Lienchiang หมาจู่
12 อี๋หลัน 宜蘭 Yílán Yilan ไต้หวัน
13 ฮวาเหลียน 花蓮 Huālián Hualien

เขตที่ขึ้นต่อเขตอื่นแก้ไข

เขตใหญ่ 3 ประเภทข้างต้นแบ่งออกเป็นเขตย่อยอีกหลายประเภทดังนี้

  • เทศบาลพิเศษและเทศบาลมณฑลแบ่งเป็นอำเภอ
  • เทศมณฑลแบ่งเป็นเมืองชานเมือง เมืองชนบท และนครในความควบคุมของเทศมณฑล
  • อำเภอ เมืองชานเมือง เมืองชนบท และนครในความควบคุมของเทศมณฑล แบ่งเป็นหมู่บ้าน
  • หมู่บ้านแบ่งเป็นละแวกซึ่งเป็นเขตการปกครองชั้นสุดท้ายในสาธารณรัฐจีน

ปัจจุบัน มีนครในความควบคุมของมณฑล 17 แห่ง อำเภอ 157 แห่ง เมืองชานเมือง 41 แห่ง เมืองชนบท 153 แห่ง หมู่บ้าน 7,835 แห่ง และละแวก 147,877 แห่ง

อ้างอิงแก้ไข

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข