เปิดเมนูหลัก

หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน

หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน (คำย่อ: นย.) (อังกฤษ: Royal Thai Marine Corps) คือหน่วยงานที่ขึ้นตรงต่อกองทัพเรือ มีหน้าที่รับผิดชอบในการบุกยึดพื้นที่ศัตรู ยกพลขึ้นบกและยึดพื้นที่สถาปนาหัวหาด เปรียบเสมือนหน่วยทหารราบของกองทัพเรือ ทหารนาวิกโยธินได้รับการฝึกพิเศษเพื่อการรบบุกยึดหัวหาดโดยการยกพลขึ้นบกจากเรือในทะเลขึ้นสู่ฝั่ง ทำให้นาวิกโยธินเป็นหน่วยรบแรกๆที่เข้าสู่สนามรบแนวหน้าซึ่งจะมีอัตราการเสียชีวิตสูงอยู่เสมอ ทหารนาวิกโยธินขึ้นชื่อว่าเป็นหน่วยรบที่มีระเบียบวินัยและประสิทธิภาพในการรบสูงเมื่อเทียบกับทหารเหล่าปกติ

หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน
Royal Thai Marine Corps
Emblem of the Royal Thai Marines.svg
เครื่องหมายราชการของนาวิกโยธินไทย
ประจำการ 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2498 (64 ปี)
ประเทศ  ไทย
รูปแบบ นาวิกโยธิน
บทบาท ยกพลขึ้นบก สถาปนาหัวหาด
กำลังรบ 18,000 นาย
ขึ้นกับ Flag of the Royal Thai Navy.svg กองทัพเรือไทย
หน่วยขึ้นตรง กองพันลาดตระเวน กองพลนาวิกโยธิน
กองบัญชาการ หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน ค่ายกรมหลวงชุมพร ตำบลสัตหีบ อำเภอสัตหีบ จังหวัดชลบุรี
สมญา นย.
สีหน่วย เหลืองและแดง
คำขวัญ กาย ใจ ชีวิต มอบเป็นราชพลี
เพลงหน่วย มาร์ชราชนาวิกโยธิน
วันสถาปนา 30 กรกฎาคม
สงคราม
สำคัญ
สงครามปราบฮ่อ
สงครามอินโดจีน
สงครามโลกครั้งที่สอง
สงครามมหาเอเชียบูรพา
ปฏิบัติการ
สำคัญ
การปราบปรามคอมมิวนิสต์ในประเทศไทย
เหตุปะทะชายแดนไทย–เวียดนาม
ยุทธการบ้านหาดเล็ก
ยุทธการบ้านโขดทราย
ยุทธการบ้านกระดูกช้าง
ยุทธการบ้านหนองกก
ยุทธการบ้านชำราก
ยุทธการหาดดอนน้อย
ยุทธการบ้านสามชัย
ยุทธการผาภูมิ
ยุทธการกรุงชิง
ความไม่สงบในชายแดนภาคใต้ของประเทศไทย
ภารกิจสหประชาชาติในเซาท์ซูดาน
ผู้บังคับบัญชา
ผบ. สำคัญ พล.ร.ต.ทหาร ขำหิรัญ
พล.ร.จ.ประสงค์ พิบูลสงคราม
พล.ร.ต.สนอง นิสาลักษณ์
พลเรือโท พงศ์ศักดิ์ ภูรีโรจน์
พลเรือโท สนธยา น้อยฉายา
พลเรือโท ธนะกาญจน์ ใคร่ครวญ
พลเรือเอก สุวิทย์ ธาระรูป
พลเรือเอก รัตนะ วงษาโรจน์
เครื่องหมายหน่วย
ธงตำแหน่ง ผบ.นย. Flag Commander of the Royal Thai Marine Corps.svg

เนื้อหา

ประวัติแก้ไข

ทหารมะรีน ประเทศสยาม พ.ศ. 2367แก้ไข

กิจการทหารนาวิกโยธินในประเทศไทยนั้นมีความเป็นมาอย่างยาวนานนับตั้งแต่สมัยประเทศไทยยังเป็นชื่อประเทศสยาม ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2367 ในสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 3 โดยในยุคนั้นเรียกทหารนาวิกโยธินว่า "ทหารมะรีน" ซึ่งเป็นการเรียกทับศัพท์มาจากคำว่า "Marines" ที่แปลว่านาวิกโยธินในภาษาอังกฤษ กิจการทหารมะรีนในยุคสยามไม่มั่นคงมากนัก เนื่องจากมีการก่อตั้งและยุบไปหลายครั้ง

สงครามปราบฮ่อ พ.ศ. 2417แก้ไข

ผลงานที่โดดเด่นที่สุดของทหารมะรีนในยุคประเทศสยามคือสงครามปราบฮ่อ ในช่วงปี พ.ศ. 2417 ยุคของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 กลุ่มกบฏจีนไท้ผิง (ฮ่อ) ที่ต่อต้านราชวงศ์แมนจูในประเทศจีนได้ทำการก่อกบฏและแตกพ่าย บางส่วนหลบหนีลงมาในตังเกี๋ย ทางตังเกี๋ยได้ปราบปรามกลุ่มฮ่อ ขับไล่ฮ่อทำให้ต้องล่อถอยลงใต้มาเรื่อยๆจนกระทั่งเกิดทำการตีหัวเมืองต่างๆของสยาม นับตั้งแต่สมัยของพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 การเข้าตีหัวเมืองภาคอีสานในปี พ.ศ. 2417 ของพวกฮ่อส่งผลให้พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 5 ทรงมีพระบรมราชโองการให้ทำการปราบปรามฮ่อ โดยทางราชการได้ส่งทหารมะรีนจำนวน 25 นาย ประกอบด้วย นายร้อยตรี 1 นาย พลทหาร 24 นาย พร้อมด้วยปืนกลปืนแก็ตลิง 2 กระบอก ร่วมไปกับกองทัพที่ไปปราบปรามพวกฮ่อทางภาคเหนือ โดยมี เจ้าพระยาสุรศักดิ์มนตรี (เจิม แสงชูโต) เป็นแม่ทัพ

ราชนาวิกโยธิน ประเทศไทย พ.ศ. 2498แก้ไข

กระทั่งเมื่อวันที่ 30 กรกฎาคม พ.ศ. 2498 กองทัพเรือได้ดำเนินการสถาปนากรมนาวิกโยธินขึ้นอีกครั้ง ในสมัยที่จอมพล ป. พิบูลสงคราม เป็นนายกรัฐมนตรี โดยใช้ตึกซึ่งเป็นที่ทำงานของกองกิจการพิเศษ ภายใต้คำแนะนำของกองทัพอเมริกันถึงความจำเป็นที่ต้องมีนาวิกโยธิน ที่ฐานทัพเรือสัตหีบ จังหวัดชลบุรี เป็นที่ตั้ง และได้สืบต่อกิจการนาวิกโยธินอย่างจริงจังต่อไป ซึ่งทหารนาวิกโยธินได้ถือเอาวันที่ 30 กรกฎาคม ของทุกปีเป็นวันสถาปนาหน่วยสืบมา ต่อมาเมื่อวันที่ 1 เมษายน พ.ศ. 2532 ได้มีการปรับปรุงโครงสร้างการจัดหน่วยราชการของกองทัพเรือ เป็นผลให้ "กรมนาวิกโยธิน" แปรสภาพเป็น "หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน"

ทหารนาวิกโยธิน ได้ถือเอาวันที่ 28 มิถุนายน ของทุกปีเป็น "วันทหารนาวิกโยธิน" โดยกำหนดให้เป็น วันแห่งประวัติศาสตร์ของทหารนาวิกโยธิน ซึ่งได้รับพระมหากรุณาธิคุณจาก พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช โปรดเกล้าโปรดกระหม่อม พระราชทานเพลงพระราชนิพนธ์ "มาร์ชราชนาวิกโยธิน" เป็นเพลงประจำหน่วย ทหารนาวิกโยธินเมื่อ 28 มิถุนายน 2502 และต่อมาคณะนายทหารนาวิกโยธินก็ได้ร่วมกัน ประพันธ์คำร้องขึ้น เพื่อสำนึกในพระมหากรุณาธิคุณ หน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน ได้ร่วมกันจัดกิจกรรม ในการบำเพ็ญสาธารณประโยชน์ต่างๆ เนื่องในวันทหารนาวิกโยธิน สืบต่อไป

ภารกิจแก้ไข

โดยทั่วไปทหารนาวิกโยธินจะมีหน้าที่หลักในการยกพลขึ้นบก เพื่อยึดหัวหาดหรือการสถาปนากองกำลังบนบก เป็นหน่วยแรกและจะเผชิญกับการต่อต้านของฝ่ายตรงข้ามที่ป้องกันชายหาด ทหารนาวิกโยธินจึงมีการสูญเสียกำลังพลสูง เมื่อสถาปนากองกำลังได้แล้ว ทหารบกจะเคลื่อนพลขึ้น และการรบหลักบนบกจะเป็นหน้าที่ของทหารบก ในปัจจุบันนาวิกโยธินได้ถูกนำมาใช้เป็นกำลังรบหลักบนบกซึ่งมีขีดความสามารถเท่ากับทหารราบของกองทัพบกเลยก็ว่าได้ นาวิกโยธินสามารถร้องขอการสนับสนุนการโจมตีจากทะเลได้เช่น การระดมยิงจากเรือหรือจรวดไปยังเป้าหมายที่ทำการแจ้งไป การใช้กำลังทางอากาศ ใช้อากาศยานสนับสนุนนาวิกโยธินอย่างใกล้ชิด โดยใช้เครื่องAV-8S(Harrier)ซึ่งเป็นเครื่องขึ้นลงทางดิ่ง ทำให้นาวิกโยธินสามารถทำการรบได้อย่างมีประสิทธิประภาพมากขึ้น การขนส่งในอดีตนาวิกโยธินจะใช้ยานยนต์สะเทินน้ำสะเทินบกในการบุกหรือเข้ายึดหัวหาด แต่ในปัจจุบันนั้นจะมีการใช้เฮลิคอปเตอร์หรืออากาศยานปีกหมุนเข้าช่วยในการขนส่งนาวิกโยธินเข้าสู่แนวหน้าได้รวดเร็วมากขึ้น

กำลังรบบนบกแก้ไข

ในการปฏิบัติงานนาวิกโยธินในปัจจุบันนั้น มีขีดความสามารถที่สูงขึ้นซึ่งต่างจากเมื่อก่อน ซึ่งตอนนี้กำลังรบของนาวิกโยธินก็จะมีรถถังและรถหุ้มเกราะ(ยานสะเทินน้ำสะเทินบก)และปืนใหญ่เข้ามาช่วยทำการรบ ในส่วนของกำลังทหารนั้นก็ได้มีการฝึกหลักสูตรการรบพิเศษแขนงวิชาการลาดตระเวนสะเทินน้ำสะเทินบก หรือ RECON มาเป็นหน่วยรบพิเศษสำหรับนาวิกโยธิน ซึ่งทำให้นาวิกโยธินนั้นก็ถือได้ว่าเป็นกำลังรบหลักที่สำคัญของกองทัพเลยก็ว่าได้

ปฏิบัติการรักษาสันติภาพในกรอบของสหประชาชาติ (United Nations Peacekeeping Operations)แก้ไข

    • 1 มว.ทหารช่างในอิรัก (2 ผลัด)
    • 1 มว.ทหารช่างในบุรุนดี (3 ผลัด)
    • 1 มว.ลาดตระเวนในซูดาน (ผลัดที่ 1)
    • 1 มว.ยานเกราะในซูดาน (ผลัดที่ 2)
    • ผู้สังเกตการณ์ในติมอร์ตะวันออก, เซียร์ราลีโอน
    • นายทหารประสานงานในซูดาน

หน่วยงานในบังคับบัญชาแก้ไข

หน่วยงานในสังกัดกองพลนาวิกโยธินแก้ไข

  • กรมทหารราบที่ 1 กองพลนาวิกโยธิน (กรม ร.1 พล.นย.)
    • กองพันทหารราบที่ 1 รักษาพระองค์ฯ (พัน.ร.1 รอ.ฯ)
    • กองพันทหารราบที่ 2 ฯ (พัน.ร.2 ฯ)
    • กองพันทหารราบที่ 3 ฯ (พัน.ร.3 ฯ)
  • กรมทหารราบที่ 2 กองพลนาวิกโยธิน (กรม ร.2 พล.นย)
    • กองพันทหารราบที่ 4 ฯ (พัน.ร.4 ฯ)
    • กองพันทหารราบที่ 5 ฯ (พัน.ร.5 ฯ)
    • กองพันทหารราบที่ 6 ฯ (พัน.ร.6 ฯ)
  • กรมทหารปืนใหญ่ กองพลนาวิกโยธิน (กรม ป. พล.นย.)
    • กองพันทหารปืนใหญ่เบากระสุนวิถีโค้งที่ 1 (พัน.ปบค.1 ฯ)
    • กองพันทหารปืนใหญ่เบากระสุนวิถีโค้งที่ 2 (พัน.ปบค.2 ฯ)
    • กองพันทหารปืนใหญ่กลางกระสุนวิถีโค้ง (พัน.ปกค. ฯ)
    • กองพันทหารปืนใหญ่ต่อสู้อากาศยาน (พัน.ปตอ. ฯ)
  • กรมสนับสนุน กองพลนาวิกโยธิน (กรม สน. พล.นย.)
    • กองพันทหารขนส่ง (พัน.ขส ฯ)
    • กองพันซ่อมบำรุง (พัน.ซบร. ฯ)
    • กองพันพยาบาล (พัน.พ. ฯ)
    • กองร้อยส่งกำลังและบริการ (ร้อย.สล. ฯ)
    • กองร้อยสนับสนุนการยกพลขึ้นบก (ร้อย.สน.ยบ. ฯ)
  • กองพันรถสะเทินน้ำสะเทินบก กองพลนาวิกโยธิน (พัน.รนบ. พล.นย.)
  • กองพันทหารช่าง กองพลนาวิกโยธิน (พัน.ช. พล.นย.)
  • กองพันทหารสื่อสาร กองพลนาวิกโยธิน (พัน.ส. พล.นย.)
  • กองพันรถถัง กองพลนาวิกโยธิน (พัน.ถ. พล.นย.)
    • กองร้อยต่อสู้รถถัง (ร้อย.ตถ. ฯ)
  • กองร้อยทหารสารวัตร กองพลนาวิกโยธิน (ร้อย.สห. ฯ)

ยุทโธปกรณ์แก้ไข

ปืนเล็กแก้ไข

อาวุธปืนเล็กของนาวิกโยธินไทยเน้นมาตรฐานอาวุธแบบนาโต้ ส่วนใหญ่มาจากชาติตะวันตก เช่นสหรัฐอเมริกา, อิสราเอล, สหภาพยุโรป อีกทั้งยังรวมถึงอาวุธมาตรฐานนาโต้จากประเทศจีนบางส่วน

ชื่อ ประเทศ ประเภท ขนาด รูป ข้อมูล
Colt M16   สหรัฐ ปืนเล็กยาวจู่โจม 5.56x45 มม. นาโต้   ปืนเล็กยาวมาตรฐาน ปัจจุบันใช้รุ่น M16A2 เป็นหลัก บางส่วนได้รับ M16A4 ไปใช้งาน
H&K G36   เยอรมนี ปืนเล็กยาวจู่โจม 5.56x45 มม. นาโต้   ใช้โดยกองพันลาดตระเวน มี G36KV และ G36C ไว้ใช้งาน
IWI TAR21   อิสราเอล ปืนเล็กยาวจู่โจม 5.56x45 มม. นาโต้   ปัจจุบันถูกโอนย้ายให้ทหารพรานนาวิกโยธินใช้งาน แต่ยังคงใช้งานในหน่วยรบหลักบางส่วน
Colt M4   สหรัฐ ปืนเล็กสั้น 5.56x45 มม. นาโต้   ปืนเล็กสั้นมาตรฐาน มีรุ่น M4A1 กับ M4A3 ใช้ในทุกหน่วยรบและรุ่น SOPMOD ใช้โดยกองพันลาดตระเวน
IWI X95   อิสราเอล ปืนเล็กสั้น 5.56x45 มม. นาโต้   ใช้โดยกองพันลาดตระเวนเป็นหลัก บางส่วนถูกใช้งานในหน่วยรบหลักและทหารพรานนาวิกโยธิน
Norinco CQ-A   จีน ปืนเล็กสั้น 5.56x45 มม. นาโต้   ใช้โดยทหารพรานนาวิกโยธินและหน่วยรบรองบางส่วน กำลังถูกทดแทนด้วย IWI TAR21
SIG Sauer SIG516   สวิตเซอร์แลนด์ ปืนเล็กสั้น 5.56x45 มม. นาโต้   ใช้โดยกองพันลาดตระเวน มีรุ่น SIG516 Carbine ลำกล้อง 14.5 นิ้วใช้งาน
SIG Sauer MPX   สวิตเซอร์แลนด์ ปืนกลมือ 9x19 มม. พาราเบลลั่ม   ใช้โดยกองพันลาดตระเวน
SIG Sauer SSG 3000   สวิตเซอร์แลนด์ ปืนไรเฟิลซุ่มยิง 7.62x51 มม. นาโต้   ใช้โดยกองพันลาดตระเวน
KAC SR-25   สหรัฐ ปืนไรเฟิลซุ่มยิง 7.62x51 มม. นาโต้   ใช้โดยกองพันลาดตระเวน
FN Minimi   เบลเยียม ปืนกลเบา 5.56x45 มม. นาโต้   ปืนกลเบามาตรฐานประจำหมู่สำหรับหน่วยรบหลัก
FN M249   สหรัฐ ปืนกลเบา 5.56x45 มม. นาโต้   ใช้โดยกองพันลาดตระเวนและในหน่วยรบหลัก
US Ordnance M60   สหรัฐ ปืนกลอเนกประสงค์ 7.62x51 มม. นาโต้   ปืนกลอเนกประสงค์มาตรฐาน ใช้ในทุกหน่วยรบ โดยเดิมมีรุ่น M60 กับ M60E4 ปัจจุบันกำลังทยอยอัพเกรด M60 ให้เป็นรุ่น M60E6 ทั้งหมด
M2 Browning   สหรัฐ ปืนกลหนัก 12.7×99 มม. นาโต้   ปืนกลหนักมาตรฐาน ติดตั้งกับยานเกราะต่าง ๆ

ระบบจรวดและเครื่องยิงลูกระเบิดแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท ขนาดลำกล้อง ประเทศ ข้อมูล
M203 เครื่องยิงลูกระเบิด 40 มม.   สหรัฐ
Armbrust จรวดต่อต้านรถถัง 67 มม.   เยอรมนี
M47 Dragon จรวดต่อต้านรถถังนำวิถี 140 มม.   สหรัฐ
BGM-71 TOW จรวดต่อต้านรถถังนำวิถี 152 มม.   สหรัฐ ติดตั้งบนรถฮัมวี่
M40A2 ปืนใหญ่ไร้แรงสะท้อน 105 มม.   สหรัฐ ติดตั้งบนรถ M151
QW-18 MANPAD ?   จีน

ยานพาหนะสาธารณูปโภคและรถหัวลากแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท จำนวน ประเทศ ข้อมูล
Humvee Utility vehicle ?   สหรัฐ RTMC use M998,M1097A2,M997,M1025,M1045A2,M966.
M151 Utility vehicle ?   สหรัฐ RTMC use M151A2, M151A2 mounting TOW,M718A1,M825.
M813 Prime Mover ?   สหรัฐ RTMC use M54A2,M543A2.
M35 2-1/2 ton cargo truck Prime Mover ?   สหรัฐ RTMC use M35A2,M50A2,M49A2,M109A2.
Isuzu Prime Mover ?   ญี่ปุ่น/  ไทย RTMC use SBR,TXD 4x2,TSD 4x4,TWD 6x6,HTW,FTR 4x4.

ยานเกราะแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท จำนวน ประเทศ ข้อมูล
AAV-7A1 Armoured personnel carrier 36   สหรัฐ Variants include: AAVP-7A1, AAVC-7A1, AAVR-7A1.
BTR-3E1 Armoured personnel carrier 12   ยูเครน/  ไทย
V-150 Commando Armoured car 24   สหรัฐ
Type 69-ll รถถังหลัก 5   จีน

ปืนใหญ่สนามแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท จำนวน ประเทศ ข้อมูล
M101A1 mod 105 mm towed howitzer 6   สหรัฐ รุ่นปรับปรุงจาก M101A1 ธรรมดา โดยใช้ลำกล้อง LG1 ของบริษัท Nexter ฝรั่งเศส
M101A1 105 mm towed howitzer 30   สหรัฐ
GC-45 howitzer 155 mm towed howitzer 12   ออสเตรีย
GHN-45 A1 APU howitzer 155 mm towed howitzer 6   ออสเตรีย
M19 mortar 60 mm mortar ?   สหรัฐ
M224 mortar 60 mm mortar ?   สหรัฐ
M29A1 mortar 81 mm mortar ?   สหรัฐ
M120 mortar 120 mm mortar ?   อิสราเอล
ATMOS 2000 155 mm/52 caliber Self-propelled howitzer 6   อิสราเอล/  ไทย สั่งซื้อในเดือนเมษายน 2561 จำนวน 6 ระบบ ผลิตในไทยภายใต้การถ่ายทอดเทคโนโลยีจากบริษัท Elbit อิสราเอล กำหนดรับมอบภายใน 2 ปี 4 เดือน[1]

ยุทโธปกรณ์ในอดีตแก้ไข

ยุทโธปกรณ์ในอดีตของหน่วยนาวิกโยธินนั้นส่วนมากมาจากโครงการความช่วยเหลือทางทหารจากสหรัฐอเมริกาหลังจากสงครามโลกครั้งที่ 2 สิ้นสุดลง และบางส่วนถูกจำหน่ายให้กองทัพบกไทยหลังจากเหตุการณ์กบฏแมนฮัตตัน[ต้องการอ้างอิง]

ปืนเล็กแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท กระสุน ประเทศ ข้อมูล
M1918 Browning Automatic Rifle ปืนเล็กยาวอัตโนมัติ .30-06 Springfield   สหรัฐ รหัสในกองทัพไทย ปลก.88 หรือชื่อเต็มคือ ปืนเล็กกล 88

ยานเกราะแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท จำนวน ประเทศ ข้อมูล
LVT-4 ยานสะเทินน้ำสะเทินบก 16   สหรัฐ
M3 Half-track ยานเกราะลำเลียง 12+   สหรัฐ

ปืนใหญ่แก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท จำนวน ประเทศ ข้อมูล
M1A1 75mm Pack Howitzer 16+   สหรัฐ รหัสในกองทัพไทยคือ ปบค.97 หรือชื่อเต็มคือ ปืนใหญ่เบากระสุนวิถีโค้ง แบบ 97
Bofors L/40 Model 1934 75mm field gun ?   สวีเดน รหัสในกองทัพไทยคือ ปบร.80 หรือชื่อเต็มคือ ปืนใหญ่เบากระสุนวิถีราบ แบบ 80 กองทัพเรือไทยสั่งซื้อในปี พ.ศ. 2475 เข้าประจำการในกรมนาวิกโยธินในปี พ.ศ. 2482 และจำหน่ายให้กองทัพบกไทยในวันที่ 29 มิ.ย. พ.ศ. 2494 หลังจากเหตุการณ์กบฏแมนฮัตตัน

รถส่งกำลังบำรุงและรถหัวลากแก้ไข

รูป ชื่อ ประเภท จำนวน ประเทศ ข้อมูล
M274 1⁄2 ton (454kg) 4x4 platform truck ?   สหรัฐ เป็นรถนอกอัตราโครงการช่วยเหลือทางทหารจากสหรัฐอเมริกา

อ้างอิงแก้ไข

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข