เปิดเมนูหลัก

รายพระนามจักรพรรดิเวียดนาม

บทความรายชื่อวิกิมีเดีย

ด้านล่างนี้คือ รายพระนามจักรพรรดิเวียดนาม

สมเด็จพระจักรพรรดิ
แห่งจักรวรรดิเวียดนาม
ราชาธิปไตยในอดีต
120px
ตราแผ่นดินจักรวรรดิเวียดนามสมัยราชวงศ์เหงียน
Bao Dai4.jpg
สมเด็จพระจักรพรรดิบ๋าว ดั่ย
สมเด็จพระจักรพรรดิแห่งเวียดนามองค์สุดท้าย

ปฐมกษัตริย์ จักรพรรดิเล นาม ตี้
(ดำรงพระอิสริยยศเป็น จักรพรรดิแห่งนามเวียต)
องค์สุดท้าย สมเด็จพระจักรพรรดิบ๋าว ดั่ย
(ดำรงพระอิสริยยศเป็น สมเด็จพระจักรพรรดิแห่งเวียดนาม)
สถานพำนัก พระราชวังหลวงแห่งเว้, เว้
20px จักรวรรดิเวียดนาม
เริ่มระบอบ พ.ศ. 1084 (ค.ศ. 541)
สิ้นสุดระบอบ 25 สิงหาคม พ.ศ. 2488 (ค.ศ. 1945)
(1,404 ปี 268 วัน)
ผู้อ้างสิทธิ์ เจ้าชายบ๋าว ทั้ง

ราชวงศ์เจี่ยว (207 ปีก่อนคริสตกาล – 111 ปีก่อนคริสตกาล)แก้ไข

ยังคงเป็นที่ถกเถียงเกี่ยวกับที่มาของราชวงศ์เจี่ยว (ภาษาจีนออกเสียงว่าราชวงศ์เจ้า) นักประวัติศาสตร์ส่วนใหญ่จัดให้ราชวงศ์เตรี่ยวเป็นราชวงศ์ของชาวเวียดนาม แต่บ้างส่วนก็อ้างว่าราชวงศ์นี้เป็นราชวงศ์ของชาวจีน

กษัตริย์ พระนามเดิม รัชกาล
เจี่ยว หวู เด๊ / เจ้าอู่ตี้
Triệu Vũ Đế / Zhào Wǔdì
เจี่ยว ด่า / เจ้า ถัว
Triệu Đà / Zhào Tuó
207 ปีก่อนคริสตกาล – 137 ปีก่อนคริสตกาล
เจี่ยว วัน เด๊ / เจ้าเหวินตี้
Triệu Văn Đế / Zhào Wén Dì
เจี่ยว โห่ / เจ้า หู
Triệu Hồ / Zhào Hú
137 ปีก่อนคริสตกาล – 125 ปีก่อนคริสตกาล
เจี่ยว มิญ เวือง / เจ้าหมิงหวาง
Triệu Minh Vương / Zhào Míng Wáng
เจี่ยว อัญ เต้ / เจ้า อิงฉี
Triệu Anh Tề / Zhào Yīngqí
125 ปีก่อนคริสตกาล – 113 ปีก่อนคริสตกาล
เจี่ยว อาย เวือง / เจ้าอายหวาง
Triệu Ai Vương / Zhào Āi Wáng
เจี่ยว ฮึง / เจ้า ซิง
Triệu Hưng / Zhào Xīng
113 ปีก่อนคริสตกาล – 112 ปีก่อนคริสตกาล
เจี่ยว เหว่ เยือง เวือง / เจ้าเว่ยหยางหวาง
Triệu Vệ Dương Vương / Zhào Wèi Yáng Wáng
เจี่ยว เกี๊ยน ดึ๊ก / เจ้า เจี้ยนเต๋อ
Triệu Kiến Đức / Zhào Jiàndé
112 ปีก่อนคริสตกาล – 111 ปีก่อนคริสตกาล

ภายใต้จักรวรรดิจีนแก้ไข

พี่น้องเจือง (40 - 43)แก้ไข

พระราชินี พระนาม รัชกาล
พระนางเจือง เจือง จั้ก
Trưng Trắc
40–43

ราชวงศ์โงแก้ไข

ราชวงศ์ดิญแก้ไข

ลำดับ รายนาม พระนามเดิม ครองราชย์ หมายเหตุ
1 สมเด็จพระจักรพรรดิดิญ เตียน ฮหว่าง
(Đinh Tiên Hoàng)
ดิญ โบะ ลิญ
(Đinh Bộ Lĩnh)
ค.ศ. 968ค.ศ. 979
2 สมเด็จพระจักรพรรดิดิญ เฟ้ เด๊
(Đinh Phế Đế)
ดิญ ตว่าน
(Đinh Toàn)
ค.ศ. 979ค.ศ. 980

ราชวงศ์เลแก้ไข

ราชวงศ์ลี้แก้ไข

ราชวงศ์เจิ่นแก้ไข

รูป พระนาม รัชกาล
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น ท้าย ตง ค.ศ. 1226ค.ศ. 1258
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น ทั้ญ ตง ค.ศ. 1258ค.ศ. 1278
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น เญิน ตง ค.ศ. 1278ค.ศ. 1293
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น อัญ ตง ค.ศ. 1293ค.ศ. 1314
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น มิ่ญ ตง ค.ศ. 1314ค.ศ. 1329
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น เฮี้ยน ตง ค.ศ. 1329ค.ศ. 1341
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น หยู ตง ค.ศ. 1341ค.ศ. 1369
  สมเด็จพระจักรพรรดิเซือง เหญิต เหล ค.ศ. 1369ค.ศ. 1370
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น เหว่ ตง ค.ศ. 1370ค.ศ. 1372
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น เสวะ ตง ค.ศ. 1372ค.ศ. 1377
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น เฟ้ เด๊ ค.ศ. 1377ค.ศ. 1388
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น ถุ่น ตง ค.ศ. 1388ค.ศ. 1398
  สมเด็จพระจักรพรรดิเจิ่น เที้ยว เด๊ ค.ศ. 1398ค.ศ. 1400

ราชวงศ์โห่แก้ไข

ราชวงศ์เจิ่นแก้ไข

ภายใต้จีนแก้ไข

รูป พระนาม รัชกาล
  เจิ่น ก๋าว ค.ศ. 1426ค.ศ. 1428

ราชวงศ์เหิ่วเลแก้ไข

ราชวงศ์หมัก (เหนือ)แก้ไข

ราชวงศ์เล (ใต้)แก้ไข

รูป พระนาม รัชกาล
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล จาง ตง ค.ศ. 1533ค.ศ. 1548
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล จุง ตง ค.ศ. 1548ค.ศ. 1556
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล อัญ ตง ค.ศ. 1556ค.ศ. 1573
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล เท้ ตง ค.ศ. 1573-ค.ศ. 1599
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล กิ๊ญ ตง ค.ศ. 1599ค.ศ. 1619
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล เถิ่น ตง ค.ศ. 1619ค.ศ. 1643
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล เจิน ตง ค.ศ. 1643ค.ศ. 1649
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล เถิ่น ตง (ครั้งที่ 2) ค.ศ. 1649ค.ศ. 1662
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล ฮเหวี่ยน ตง ค.ศ. 1662ค.ศ. 1671
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล ซา ตง ค.ศ. 1671ค.ศ. 1675
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล ฮี ตง ค.ศ. 1675ค.ศ. 1705
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล สุ ตง ค.ศ. 1705ค.ศ. 1729
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล ซวี เฝื่อง ค.ศ. 1729ค.ศ. 1732
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล ถ่วน ตง ค.ศ. 1732ค.ศ. 1735
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล อี๊ ตง ค.ศ. 1735ค.ศ. 1740
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล เหียน ตง ค.ศ. 1740ค.ศ. 1786
  สมเด็จพระจักรพรรดิเล เหมิน เด๊ ค.ศ. 1786ค.ศ. 1789

ยุคขุนศึกแก้ไข

ตระกูนจิ่นห์แก้ไข

รูป พระนาม รัชกาล
  จิ่นห์ เกี่ยม ค.ศ. 1545ค.ศ. 1570
  จิ่นห์ ตุ่ง ค.ศ. 1570ค.ศ. 1623
  จิ่นห์ ต๋าง ค.ศ. 1623ค.ศ. 1652
  จิ่นห์ ตัก ค.ศ. 1653ค.ศ. 1682
  จิ่นห์ กั่น ค.ศ. 1682ค.ศ. 1709
  จิ่น เกือง ค.ศ. 1709ค.ศ. 1729
  จิ่นห์ เกียง ค.ศ. 1729ค.ศ. 1740
  จิ่นห์ ซอน ค.ศ. 1740ค.ศ. 1767
  จิ่นห์ ซัม ค.ศ. 1767ค.ศ. 1782
  จิ่นห์ ก๋าน ค.ศ. 1782ค.ศ. 1782
  จิ่นห์ ก๋าย ค.ศ. 1782ค.ศ. 1786
  จิ่นห์ บ่ง ค.ศ. 1786ค.ศ. 1787

ตระกูลเหงียนแก้ไข

รูป พระนาม รัชกาล
  เหงียน หว่าง 1558– 1613
  เหงียน ฟุก เหงียน 1613-1635
  เหงียน ฟุก ลาน 1635– 1648
  เหงียน ฟุก เถิ่น 1648– 1687
  เหงียน ฟุก เจิ่น 1687– 1691
  เหงียน ฟุก ชู 1691– 1725
  เหงียน ฟุก จู 1725– 1738
  เหงียน ฟุก โกท 1738–1765
  เหงียน ฟุก เตริ่น 1765–1777
  เหงียน ฟุก เดือง 1777–1778
  เหงียน ฟุก อันห์ 1777-1802

ราชวงศ์เต็ยเซินแก้ไข

ราชวงศ์เหงียนแก้ไข

ราชวงศ์เหงียน (Nhà Nguyễn: ค.ศ. 1802-1945) เป็นราชวงศ์สุดท้ายของจักรวรรดิราชวงศ์เหงียน ก่อนถูกผนวกเข้าอินโดจีนของฝรั่งเศส

จักรพรรดิราชวงศ์เหงียน ( ค.ศ. 1802 – ค.ศ. 1945)
พระบรมฉายาลักษณ์ พระนามแต่งตั้ง พระนามเรียกขาน
(อักษรจีน–
อักษรโรมัน)
พระนามเดิม ความสัมพันธ์กับรัชกาลก่อน พระชนม์ชีพ รัชศก การสิ้นสุดรัชกาล หมายเหตุ
  เท้ โต๋
世祖
Thế Tổ
กาว ฮหว่าง เด๊
高皇帝
Cao hoàng đế
เหงียน ฟุก อั๊ญ
阮福暎
Nguyễn Phước Ánh
ขุนศึกเหงียน ค.ศ. 1762ค.ศ. 1820 ยา ล็อง
嘉隆
ค.ศ. 1802ค.ศ. 1820
เสด็จสวรรคต ทรงรวบรวมประเทศได้และก่อตั้งราชวงศ์สุดท้ายของเวียดนามและเป็นผู้ตั้งชื่อประเทศว่าเวียดนาม
  ทั้ญ โต๋
聖祖
Thánh Tổ
เญิน ฮหว่าง เด๊
仁皇帝
Nhơn hoàng đế
เหงียน ฟุก เกี๋ยว
阮福晈
Nguyễn Phước Kiểu
พระราชโอรส ค.ศ. 1791ค.ศ. 1841 มิญ หมั่ง
明命
ค.ศ. 1820ค.ศ. 1841
เสด็จสวรรคต รวมอาณาจักรจามปาได้และเปลี่ยนชื่อประเทศเป็นดั่ยนาม
  เฮี้ยน โต๋
憲祖
Hiến Tổ
เจือง ฮหว่าง เด๊
章皇帝
Chương Hoàng Đế
เหงียน ฟุก เตวี่ยน
阮福暶
Nguyễn Phước Tuyền
พระราชโอรส ค.ศ. 1807ค.ศ. 1847 เถี่ยว จิ
紹治
ค.ศ. 1841ค.ศ. 1847
เสด็จสวรรคต
  ดึ๊ก ตง
翼宗
Dực Tông
อัญ ฮหว่าง เด๊
英皇帝
Anh hoàng đế
เหงียน ฟุก ถี่
阮福時
Nguyễn Phước Thì
พระราชโอรส ค.ศ. 1829ค.ศ. 1883 ตึ ดึ๊ก
嗣德
ค.ศ. 1847ค.ศ. 1883
เสด็จสวรรคต เผชิญหน้ากับฝรั่งเศสและต้องยกโคชินไชนาให้กับฝรั่งเศส
  กุง ตง
恭宗
Cung Tông
ฮเหวะ ฮหว่าง เด๊
惠皇帝
Huệ hoàng đế
เหงียน ฟุก อึง เจิน
阮福膺禛
Nguyễn Phước Ưng Chân
พระราชภาติยะ[1] ค.ศ. 1852ค.ศ. 1883 หยุก ดึ๊ก
育德
ค.ศ. 1883
ถูกบังคับสละราชสมบัติ เป็นจักรพรรดิได้เพียงสามวัน
100px
เหงียน ฟุก ทัง
阮福昇
Nguyễn Phước Thăng
พระปิตุลา (พระราชโอรสของจักรพรรดิเทียวจิ) ค.ศ. 1847ค.ศ. 1883 เหียป ฮหว่า
協和
ค.ศ. 1883
กระทำอัตวินิบาตกรรมจนเสด็จสวรรคต เสียเอกราชให้แก่ฝรั่งเศสในรัชกาลนี้ หลังจากเกิดการลงนามในสนธิสัญญาเมืองเว้(ค.ศ. 1883)
100px สาน ตง
簡宗
Giản Tông
หงิ ฮหว่าง เด๊
毅皇帝
Nghị hoàng đế
เหงียน ฟุก เหา
阮福昊
Nguyễn Phước Hạo
พระภาติยะ(พระโอรสของพระเชษฐาของจักรพรรดิเหียป ฮหว่า) ค.ศ. 1869ค.ศ. 1884 เกี๊ยน ฟุก
建福
ค.ศ. 1883ค.ศ. 1884
ถูกลอบปลงพระชนม์จนเสด็จสวรรคต เป็นจักรพรรดิที่ครองราชย์เพียงแค่ 4 เดือนท่ามกลางความวุ่นวายสับสน
 
เหงียน ฟุก มิญ
阮福明
Nguyễn Phước Minh
พระเชษฐา ค.ศ. 1872ค.ศ. 1943 ห่าม งี
咸宜
ค.ศ. 1884ค.ศ. 1885
ถูกบังคับสละราชสมบัติ ถูกขับออกจากราชสมบัติเพราะความล้มเหลวของอุบายประตูตะวันตกและพยายามก่อกบฏอีกแต่ถูกจับกุมในปี 1888 และถูกเนรเทศไปยังแอลจีเรีย
  กั๋ญ ตง
景宗
Cảnh Tông
ถ่วน ฮหว่าง เด๊
純皇帝
Thuần Hoàng Đế
เหงียน ฟุก เบี่ยน
阮福昪
Nguyễn Phước Biện
พระเชษฐา ค.ศ. 1864ค.ศ. 1889 ด่ง คั้ญ
同慶
ค.ศ. 1885ค.ศ. 1889
เสด็จสวรรคต นิยมตะวันตก
 
เหงียน ฟุก เจียว
阮福昭
Nguyễn Phúc Chiêu
พระญาติ (พระราชโอรสของจักรพรรดิหยุก ดึ๊ก) ค.ศ. 1879ค.ศ. 1954 ถั่ญ ท้าย
成泰
ค.ศ. 1889ค.ศ. 1907
ถูกบังคับสละราชสมบัติ
 
เหงียน ฟุก ฮหวาง
阮福晃
Nguyễn Phước Hoảng
พระราชโอรส ค.ศ. 1900ค.ศ. 1945 ซวี เติน
維新
ค.ศ. 1907ค.ศ. 1916
ถูกบังคับสละราชสมบัติ
  ฮหวั่ง ตง
弘宗
Hoằng Tông
เตวียน ฮหว่าง เด๊
宣皇帝
Tuyên Hoàng Đế
เหงียน ฟุก ต๊วน
阮福昶
Nguyễn Phước Tuấn
พระญาติ (พระราชโอรสของจักรพรรดิด่ง คั้ญ) ค.ศ. 1885ค.ศ. 1925 ขาย ดิ่ญ
啟定
ค.ศ. 1916ค.ศ. 1925
เสด็จสวรรคต มีความสัมพันธ์อันดีกับฝรั่งเศสและเป็นหุ่นเชิดทางการเมืองให้ฝรั่งเศส พระองค์ไม่เป็นที่นิยมของประชาชนเวียดนาม ผู้นำชาตินิยมกล่าวหาพระองค์ว่าขายชาติให้กับฝรั่งเศสและใช้ชีวิตอย่างหรูหราขณะที่ประชาชนถูกฝรั่งเศสกดขี่
 
เหงียน ฟุก เทียน
阮福晪
Nguyễn Phước Thiển²
พระราชโอรส ค.ศ. 1913ค.ศ. 1997 บ๋าวดั่ย
保大
ค.ศ. 1926ค.ศ. 1945
ถูกบังคับสละราชสมบัติ ทรงสถาปนาจักรวรรดิเวียดนามในขณะที่ญี่ปุ่นยึดครองอินโดจีนในสงครามโลกครั้งที่ 2 ต่อมาได้ทรงสละราชสมบัติและมอบอำนาจให้กับโฮจิมินห์ อันเป็นจุดจบของระบอบราชาธิปไตยของเวียดนาม แม้ว่าภายหลังได้ถูกถอดถอนจากฐานะพระประมุขของรัฐของรัฐเวียดนามแล้ว พระองค์ก็ยังไม่เป็นที่นิยมของประชาชนเวียดนาม เพราะถูกมองว่าเป็นหุ่นเชิดของฝรั่งเศส

อ้างอิงแก้ไข

ภาษาไทยแก้ไข

  • นายหยองกองทหารปืนใหญ่. พงศาวดารญวน.' พิมพ์ครั้งที่ 1. นนทบุรี: ศรีปัญญา. 2560.

ภาษาเวียดนามแก้ไข

  • Trần Trọng Kim (1971), Việt Nam sử lược (in Vietnamese), Saigon: Center for School Materials

ดูเพิ่มแก้ไข

  1. https://www.gotoknow.org/posts/217707