ผลต่างระหว่างรุ่นของ "ประเทศฟินแลนด์"

เพิ่มขึ้น 66,861 ไบต์ ,  1 เดือนที่ผ่านมา
ย้อนกลับไปรุ่นที่ 8990625 โดย JBotด้วยสจห.
ป้ายระบุ: แก้ไขจากอุปกรณ์เคลื่อนที่ แก้ไขจากเว็บสำหรับอุปกรณ์เคลื่อนที่
(ย้อนกลับไปรุ่นที่ 8990625 โดย JBotด้วยสจห.)
ป้ายระบุ: ทำกลับ
{{บทความคัดสรร}}
{{ข้อความแก้กำกวม|ฟินแลนด์|ฟินแลนด์ (แก้ความกำกวม)}}
{{กล่องข้อมูล ประเทศ
| native_name = Suomen Tasavalta {{fi icon}}<br />Republiken Finland {{sv icon}}
| common_name = ฟินแลนด์
| conventional_long_name = สาธารณรัฐฟินแลนด์
| image_flag = Flag of Finland.svg
| image_coat = Coat of arms of Finland.svg
| image_map = EU-Finland.svg
| map_caption = - ที่ตั้งของ '''ประเทศฟินแลนด์''' (สีเขียวเข้ม)<br />- ในทวีปยุโรป (สีเขียวอ่อนและสีเทาเข้ม)<br />- ประเทศในกลุ่ม[[สหภาพยุโรป]] (สีเขียวอ่อน)
| national_motto =
| national_anthem = <br />''[[เพลงชาติฟินแลนด์|Maamme]]'' <small>([[ภาษาฟินแลนด์|ฟินแลนด์]])</small><br />''[[เพลงชาติฟินแลนด์#Vårt land|Vårt land]]'' <small>([[ภาษาสวีเดน|สวีเดน]])</small><br /><small>"ประเทศของเรา"</small><center>[[ไฟล์:United States Navy Band - Maamme.ogg]]</center>
| official_languages = [[ภาษาฟินแลนด์]]<br />[[ภาษาสวีเดน]]
| capital = [[เฮลซิงกิ]]
|latd=60 |latm=10 |latNS=N |longd=24 |longm=56 |longEW=E
| largest_city = เฮลซิงกิ
| government_type = [[ประชาธิปไตย]][[ระบบรัฐสภา]]
| leader_title1 = [[ประธานาธิบดีฟินแลนด์|ประธานาธิบดี]]
| leader_title2 = [[นายกรัฐมนตรีฟินแลนด์|นายกรัฐมนตรี]]
| leader_name1 = [[เซาลี นีนิสเตอ]]
| leader_name2 = [[ซันนา มาริน]]
| area_rank = 64
| area_magnitude = 1 E11
| area_km2 = 338,145
| area_sq_mi = 130,558
| percent_water = 10
| population_estimate = 5,477,359<ref name="population stat">{{cite web |url=http://vrk.fi/default.aspx?docid=8816&site=3&id=0|title=VÄESTÖTIETOJÄRJESTELMÄ – REKISTERITILANNE – 31.03.2015|publisher=Population Register Centre |language=Finnish|accessdate=21 April 2015}}</ref>
| population_estimate_year = 2558
| population_estimate_rank = 114
| population_census = 5,180,000
| population_census_year = 2543
| population_density_km2 = 18
| population_density_sq_mi = 46 <!--Do not remove per [[WP:MOSNUM]]-->
| population_density_rank = 201
| GDP_PPP_year = 2560
| GDP_PPP = $ 242.440 พันล้าน
| GDP_PPP_rank =
| GDP_PPP_per_capita = $ 44,050
| GDP_PPP_per_capita_rank =
| GDP_nominal_year = 2560
| GDP_nominal = $ 251.481 พันล้าน
| GDP_nominal_rank =
| GDP_nominal_per_capita = $ 45,692
| GDP_nominal_per_capita_rank =
| Gini_year = 2557
| Gini = 26.8<ref name="GINI">{{cite web|url=https://data.worldbank.org/indicator/SI.POV.GINI?locations=FI |title=Finland|publisher=World Bank}}</ref>
| HDI_year = 2559
| HDI = {{increase}} 0.895
| HDI_rank = 23rd
| HDI_category = <font color="green">สูงมาก</font>
| sovereignty_type = ประกาศ[[เอกราช]]
| sovereignty_note = จาก[[จักรวรรดิรัสเซีย]]
| established_event1 = ประกาศ
| established_date1 = [[6 ธันวาคม]] [[พ.ศ. 2460]]
| established_event2 = เป็นที่ยอมรับ
| established_date2 = [[3 มกราคม]] [[พ.ศ. 2461]]
| currency = [[ยูโร]] (€)
| currency_code = EUR
| time_zone = [[เวลายุโรปตะวันออก|EET]]
| utc_offset = +2
| time_zone_DST = [[เวลาออมแสงยุโรปตะวันออก|EEST]]
| utc_offset_DST = +3
| cctld = [[.fi]]<sup>1</sup>
| calling_code = 358
| footnotes = <small><sup>1</sup> มีการใช้ [[.eu]] ร่วมกับรัฐสมาชิก[[สหภาพยุโรป]]อื่นๆ ด้วย</small>
}}
'''ประเทศฟินแลนด์''' ({{lang-fi|Suomi}} {{IPA-fi|suo̯mi||fi-suomi.ogg}} ''ซโวะมิ''; {{lang-sv|Finland}} {{IPA-sv|ˈfɪnland||sv-Finland.ogg}} ''ฟินลันด์'') มีชื่อเรียกอย่างเป็นทางการว่า '''สาธารณรัฐฟินแลนด์''' ({{Lang-fi|Suomen tasavalta}}; {{Lang-sv|Republiken Finland}}) เป็น[[ประเทศ]]ใน[[กลุ่มนอร์ดิก]] ตั้งอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของ[[ทวีปยุโรป]] เขตแดนด้านตะวันตกเฉียงใต้จรด[[ทะเลบอลติก]] ทางด้านใต้จรด[[อ่าวฟินแลนด์]] ทางตะวันตกจรด[[อ่าวบอทเนีย]] ประเทศฟินแลนด์มีชายแดนติดกับ[[ประเทศสวีเดน]] [[ประเทศนอร์เวย์|นอร์เวย์]] และ[[ประเทศรัสเซีย|รัสเซีย]] สำหรับ[[หมู่เกาะโอลันด์]]ที่อยู่ห่างจากชายฝั่งตะวันตกเฉียงใต้นั้น อยู่ภายใต้การปกครองของฟินแลนด์ แต่เป็น[[ดินแดนปกครองตนเอง|เขตปกครองตนเอง]] เคยถูกรัสเซียยึดครองและเป็นดินแดนส่วนหนึ่งของรัสเซีย เมืองหลวงและเมืองที่ใหญ่ที่สุด คือ [[เฮลซิงกิ]] เมืองสำคัญอื่น ๆ ได้แก่ [[เอสโป]] [[วันตา]] [[ตัมเปเร]] [[โอวลุ]] และ[[ตุรกุ]]
 
ฟินแลนด์มีประชากร 5.52 ล้านคน (ข้อมูล ณ กลางปี พ.ศ. 2562)<ref>{{Cite web|url=https://www.tilastokeskus.fi/tup/suoluk/suoluk_vaesto_en.html|title=Population|last=Tilastokeskus|website=www.tilastokeskus.fi|language=en|access-date=5 June 2018}}</ref> ประชากรส่วนมากอาศัยอยู่ในตอนกลางและตอนใต้ของประเทศ และพูด[[ภาษาฟินแลนด์]] ซึ่งเป็น[[ภาษาฟินนิก|กลุ่มภาษาฟินนิก]]จาก[[ตระกูลภาษายูรัล]] และไม่มีความสัมพันธ์กับ[[กลุ่มภาษาเจอร์แมนิกเหนือ|ภาษาสแกนดิเนเวีย]]แต่อย่างใด<ref name="pop_stat">{{cite web |url=http://www.stat.fi/tup/suoluk/suoluk_vaesto_en.html |title= Finland in Figures: Population|date=27 March 2014 |publisher=Population Register Centre |accessdate=1 April 2014|language =Finnish}}</ref> ประเทศฟินแลนด์เป็นประเทศที่ใหญ่ที่สุดอันดับที่ 8 ของทวีปยุโรป และเป็นประเทศที่มีประชากรเบาบางที่สุดในสหภาพยุโรป ประเทศฟินแลนด์เป็นสาธารณรัฐใน[[ระบบรัฐสภา]]ที่ประกอบด้วย 311 [[เทศบาลของประเทศฟินแลนด์|เทศบาล]]<ref name="Suomen Kuntaliitto">{{cite web |url=http://www.kunnat.net/fi/Sivut/default.aspx |title=Kotisivu&nbsp;-&nbsp;Kuntaliiton Kunnat.net|publisher=Suomen Kuntaliitto|accessdate=6 May 2015|language=Finnish}}</ref> และ 1 [[เขตปกครองตนเอง]] คือ [[หมู่เกาะโอลันด์]] มีประชากรมากกว่า 1.4 ล้านคนอาศัยอยู่ในปริมณฑล[[เกรเทอร์เฮลซิงกิ]] และคิดเป็น 1 ใน 3 ของ[[ผลิตภัณฑ์มวลรวมในประเทศ]]
 
ประเทศฟินแลนด์มี[[ดัชนีการพัฒนามนุษย์]]ตามสถิติของ[[สหประชาชาติ]] [[พ.ศ. 2549]] อยู่ในลำดับที่ 11<ref name="HDI"> {{cite web |url=http://hdr.undp.org/hdr2006/pdfs/report/HDR06-complete.pdf |title=Human Development Report 2006 |accessdate=2007-03-31 |publisher=[[สำนักงานโครงการพัฒนาแห่งสหประชาชาติ]]}} {{en icon}}</ref> ฟินแลนด์เคยเป็นส่วนหนึ่งของสวีเดนหลายศตวรรษ หลังจากนั้นก็อยู่ภายใต้จักรวรรดิรัสเซียจนถึงปี [[พ.ศ. 2460]] ปัจจุบันฟินแลนด์เป็น[[สาธารณรัฐ]][[ประชาธิปไตย]]
 
ภาษาฟินแลนด์เป็นหนึ่งใน[[ภาษาทางการ]]ไม่กี่ภาษาของ[[สหภาพยุโรป]] ที่ไม่ได้มีต้นกำเนิดเป็น[[ภาษากลุ่มอินโด-ยูโรเปียน|กลุ่มภาษาอินโด-ยูโรเปียน]] ร่วมกับ[[ภาษาเอสโตเนีย]] [[ภาษาฮังการี]] และ[[ภาษามอลตา]]
 
ตั้งแต่ประมาณ 2,700 ปีก่อนพุทธกาล ดินแดนฟินแลนด์ได้รับอิทธิพลทางวัฒนธรรมจากทางใต้ของ[[อ่าวฟินแลนด์]] โดยเข้ามาทางตะวันตกเฉียงใต้ของฟินแลนด์ มีหลักฐานของเครื่องปั้นดินเผาที่มีลักษณะเฉพาะ ต่อมาใน[[ยุคสำริด]] พื้นที่ทางชายฝั่งของฟินแลนด์ได้รับอิทธิพลจาก[[สแกนดิเนเวีย]]และ[[ยุโรปกลาง]] ในขณะที่พื้นที่ที่อยู่ห่างจากทะเลเข้าไป ได้รับอิทธิพลการใช้สำริดมาจากทางตะวันออกมากกว่า<ref name="concise"> {{cite book |last=Kirby |first=David |title=A Concise History of Finland |year=2006 |publisher=Cambridge University Press |location= Cambridge, UK |isbn=0-521-53989-7}} {{en icon}}</ref>
 
ในพุทธศตวรรษที่ 5 พบว่ามีการค้าขายแลกเปลี่ยนกับ[[สแกนดิเนเวีย]]มากขึ้น และการค้นพบวัตถุแบบ[[โรมัน]]จากยุคนี้ด้วย ปรากฏการกล่าวถึงชาวฟินแลนด์ในเอกสารของชาวโรมันในช่วงกลางพุทธศตวรรษที่ 7<ref name="kallio"> {{cite book |last=Kallio |first=Veikko |title=Finland: A Cultural Outline |year=1994 |publisher=WSOY |location=Porvoo |isbn=951-0-19421-2}} {{en icon}}</ref>
 
== ประวัติศาสตร์ ==
 
=== ภายใต้การปกครองของสวีเดน ===
เชื่อกันว่าจุดเริ่มต้นของความเกี่ยวพันระหว่างสวีเดนกับฟินแลนด์เริ่มต้นในปี [[พ.ศ. 1698]]<ref name="glance"> {{cite web |url=http://virtual.finland.fi/netcomm/news/showarticle.asp?intNWSAID=24856 |title= Finland at a glance|accessdate=2007-03-31 |work=Virtual Finland |publisher=กระทรวงการต่างประเทศ ฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref> ในสงครามเผยแผ่คริสต์ศาสนา ปลาย[[พุทธศตวรรษที่ 18]] เริ่มมีการตั้งเมืองขึ้นในทางตะวันตกเฉียงใต้ของประเทศที่[[ตุรกุ|โอบู]] (Åbo) หรือตุรกุ(Turku) โดยตุรกุเป็นหนึ่งในเมืองที่ใหญ่ที่สุดของราชอาณาจักรสวีเดนในยุคนั้น ในช่วงศตวรรษนี้ มีชาวสวีเดนจำนวนมากที่เข้ามาตั้งรกรากบริเวณชายฝั่งทางใต้และตะวันตกเฉียงเหนือ บนหมู่เกาะโอลันด์ และหมู่เกาะอื่น ๆ ใกล้เคียง ซึ่งทำให้ภาษาสวีเดนยังคงเป็นภาษาหลักของภูมิภาคนี้มาจนถึงปัจจุบัน นอกจากนี้ ภาษาสวีเดนได้กลายมาเป็นภาษาของชนชั้นสูงในภาคอื่น ๆ ของฟินแลนด์ในยุคนั้นด้วย
 
[[พ.ศ. 2093]] กษัตริย์ของสวีเดน [[สมเด็จพระราชาธิบดีกุสตาฟที่ 1]] ได้ทรงก่อตั้งเมือง[[เฮลซิงกิ]]ขึ้นในชื่อ "เฮลซิงฟอร์ส" (Helsingfors)<ref> {{cite encyclopedia |title=Helsinki - History |url=http://www.britannica.com/ebi/article-229635 |encyclopedia=Encyclopædia Britannica |accessdate=2007-03-31}} {{en icon}}</ref> แต่เมืองนี้คงสภาพเป็นเพียงหมู่บ้านชาวประมงกว่าสองร้อยปี ชื่อเฮลซิงฟอร์สยังคงเป็นชื่อเมืองเฮลซิงกิในภาษาสวีเดนในปัจจุบัน
 
ดินแดนฟินแลนด์ถูกยึดครองโดยรัสเซียสองครั้งใน[[พุทธศตวรรษที่ 23]]
 
[[ไฟล์:Eduskunta1907.jpg|thumb|left|การประชุมรัฐสภาครั้งแรก พ.ศ. 2449]]
 
=== ราชรัฐฟินแลนด์ภายใต้จักรวรรดิรัสเซีย ===
[[พ.ศ. 2352]] ในช่วงสงครามระหว่างสวีเดนและรัสเซีย กองทัพของจักรพรรดิ[[อเล็กซานเดอร์ที่ 1]] ก็สามารถยึดดินแดนฟินแลนด์ได้อีกครั้ง ฟินแลนด์ดำรงสถานะเป็น[[ดินแดนปกครองตนเอง]] '''[[ราชรัฐฟินแลนด์]]''' ภายใต้[[จักรวรรดิรัสเซีย]] จนกระทั่งถึงการประกาศ[[เอกราช]]ในปี [[พ.ศ. 2460]] ในยุคของราชรัฐฟินแลนด์ ภาษาฟินแลนด์ได้รับความสำคัญมากขึ้นในฟินแลนด์ อันเป็นผลมาจากความเคลื่อนไหวของขบวนการ[[ชาตินิยม]] จนกระทั่งได้รับสถานะเดียวกับภาษาสวีเดนใน [[พ.ศ. 2435]]<ref> {{cite web |url=http://www.omniglot.com/writing/finnish.htm |title=Finnish (suomi) |accessdate=2007-03-31 |work=Omniglot.com }} {{en icon}}</ref> ต่อมาในปี [[พ.ศ. 2449]] ฟินแลนด์เริ่มมีการให้สิทธิ[[เลือกตั้ง]]อย่างเท่าเทียม (ผู้ใหญ่ทุกคนมีสิทธิกันเท่าเทียมกันโดยไม่คำนึงถึงเชื้อชาติ เพศ หรือสถานะทางสังคม) โดยฟินแลนด์เป็นชาติแรกในโลก ที่ให้สิทธิทั้งการเลือกตั้งและการลงเลือกตั้งแก่สตรี<ref> {{cite news|title=Finland's trailblazing path for women |url=http://news.bbc.co.uk/2/hi/europe/5036602.stm |publisher=[[บีบีซีนิวส์]] |date=2006-06-01 |accessdate=2007-03-31}} {{en icon}}</ref>
 
[[ไฟล์:LimingaSoldier13years.jpg|thumb|100px|right|ทหารเด็กวัยสิบสามปี ของฝ่ายขาวใน สงครามกลางเมือง]]
 
=== หลังการประกาศเอกราช ===
 
หลังจาก[[การปฏิวัติรัสเซีย ค.ศ. 1917|การปฏิวัติบอลเชวิก]]ในรัสเซียประสบความสำเร็จ รัฐสภาของฟินแลนด์ลงมติเห็นชอบในเรื่องการประกาศเอกราชของฟินแลนด์ ในวันที่ [[6 ธันวาคม]] [[พ.ศ. 2460]] และรัฐบาล[[บอลเชวิก]]รัสเซีย ยอมรับการประกาศเอกราชในเกือบหนึ่งเดือนถัดมา ซึ่ง[[ประเทศเยอรมนี|เยอรมนี]]และชาติ[[สแกนดิเนเวีย]]อื่น ๆ ก็ยอมรับการประกาศเอกราชตามมาในทันที หลังจากการประกาศเอกราช ฟินแลนด์ก็ตกอยู่ในสภาวะ[[สงครามกลางเมืองฟินแลนด์|สงครามกลางเมือง]] โดยเกิดการต่อสู้ระหว่างฝ่าย"ขาว" ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากจักรวรรดิเยอรมนี และฝ่าย"แดง" ที่ได้รับการสนับสนุนจากรัสเซีย[[บอลเชวิก]] ฝ่ายขาวนั้นประกอบไปด้วยกลุ่มคนที่มีฐานะค่อนข้างดี มีความเห็นทางการเมืองค่อนไปทางขวา ในขณะที่ฝ่ายแดงส่วนใหญ่ ซึ่งค่อนข้างจะเป็นฝ่ายซ้ายจะเป็นกลุ่มแรงงาน ฝ่ายขาวชนะสงครามนี้ในเวลาต่อมา ก่อตั้งสาธารณรัฐฟินแลนด์เป็นผลสำเร็จ
 
หลังจากสงครามกลางเมืองสิ้นสุดลง รัฐสภาของฟินแลนด์ ซึ่งไม่มีสมาชิกของพรรคสังคมประชาธิปไตยซึ่งสนับสนุนสาธารณรัฐอยู่เลย ได้ประกาศตั้ง[[ราชอาณาจักรฟินแลนด์ (ค.ศ. 1918)|ราชอาณาจักรฟินแลนด์]]ขึ้น โดยเลือก[[เจ้าชายเฟเดอริก ชาลส์ แห่งแฮสส์]]ของเยอรมนี ขึ้นเป็นกษัตริย์พระองค์แรกของฟินแลนด์ แต่เมื่อเยอรมนีแพ้[[สงครามโลกครั้งที่หนึ่ง]] ความคิดนี้จึงต้องยกเลิกไป และฟินแลนด์ก็ประกาศเป็นสาธารณรัฐ โดยมี[[คาร์โล ยุโฮ สโตห์ลเบิร์ก]] เป็นประธานาธิบดีคนแรก<ref name="concise"/>
 
=== สงครามโลกครั้งที่สอง ===
 
 
ฟินแลนด์ต่อสู้กับ[[สหภาพโซเวียต]]สองครั้งในช่วง[[สงครามโลกครั้งที่สอง]] ใน[[สงครามฤดูหนาว]] ระหว่างปี [[พ.ศ. 2482]]-[[พ.ศ. 2483|2483]] และ[[สงครามต่อเนื่อง]] ในปี [[พ.ศ. 2484]]-[[พ.ศ. 2487|2487]] โดยร่วมมือกับ[[นาซีเยอรมนี]] (อาณาจักรไรช์ที่สาม) ใน[[ปฏิบัติการบาร์บารอสซา]] ทำให้[[สหราชอาณาจักร]]ประกาศสงครามกับฟินแลนด์ และฟินแลนด์มีสถานะเป็นประเทศ[[ฝ่ายอักษะ]]ใน[[สงครามโลกครั้งที่สอง]] อย่างไรก็ตาม ฟินแลนด์เปลี่ยนฝ่ายในปี [[พ.ศ. 2487]] เมื่อต่อสู้ขับไล่นาซีเยอรมนีออกจากตอนเหนือของฟินแลนด์ใน[[สงครามแลปแลนด์]] หลังจากที่เซ็นสัญญาสงบศึกกับโซเวียต ชาวฟินแลนด์ประมาณ 86,000 คนเสียชีวิตในสงครามสองครั้งกับสหภาพโซเวียต ในขณะที่อีกห้าหมื่นคนได้รับบาดเจ็บและทุพพลภาพถาวร<ref name="a1917"> {{cite book |last=Zetterberg |first=Seppo |coauthors=Malcolm Hicks |title=Finland After 1917 |year=1991 |publisher=Otava |location=Helsinki |isbn=951-1-11724-6}} {{en icon}}</ref>
 
=== ยุคหลังสงคราม ===
จากสนธิสัญญาสันติภาพหลังสงครามโลกครั้งที่สอง ฟินแลนด์ต้องจ่าย[[ค่าปฏิกรรมสงคราม]]จำนวนมหาศาลให้กับสหภาพโซเวียต รวมถึงเสียดินแดนถึงร้อยละ 12 ของดินแดนทั้งหมด ทำให้ต้องหาที่อยู่ใหม่ให้กับชาวฟินแลนด์ถึง 420,000 คน<ref name="a1917"/> อย่างไรก็ตาม ฟินแลนด์ไม่เคยถูกครอบครองเลยในช่วงสงคราม โดยเฮลซิงกิเป็นหนึ่งในสามเมืองหลวงของประเทศยุโรปที่เข้าร่วมสงครามที่ไม่ถูกยึดครองโดยฝ่ายศัตรู<ref name="a1917"/> (อีกสองเมืองคือลอนดอนและมอสโก)
 
ในยุค[[สงครามเย็น]] ฟินแลนด์ได้รับอิทธิพลจากโซเวียตอย่างมาก ฟินแลนด์จ่ายค่าปฏิกรรมสงครามงวดสุดท้ายเมื่อ [[พ.ศ. 2495]] ซึ่งเป็นปีเดียวกับที่เฮลซิงกิเป็นเจ้าภาพกีฬาโอลิมปิก ซึ่งช่วยฟื้นฟูกำลังใจของชาวฟินแลนด์หลังสงคราม<ref name="concise"/> ปีเดียวกันนี้ ฟินแลนด์และประเทศใน[[คณะมนตรีนอร์ดิก]]เข้าร่วมเปิดเสรีหนังสือเดินทางในปี โดยอนุญาตให้ประชาชนของชาติสมาชิกข้ามพรมแดนโดยไม่ต้องมีหนังสือเดินทาง (ขณะนั้นฟินแลนด์ยังไม่ได้เข้าร่วมคณะมนตรี) โดยฟินแลนด์เข้าร่วมคณะมนตรีนอร์ดิกในปี [[พ.ศ. 2498]]
 
แม้ว่าฟินแลนด์จะได้อิทธิพลจากโซเวียตเป็นอย่างมาก แต่ก็ยังคงรักษา[[ประชาธิปไตย]]และเศรษฐกิจระบบ[[ตลาดเสรี]]ไว้ได้ ซึ่งต่างจากประเทศส่วนใหญ่ที่อยู่ติดกับสหภาพโซเวียต ความเสียหายจากสงคราม การที่ต้องฟื้นฟูเศรษฐกิจหลังสงครามและผลิตสินค้าเพื่อจ่ายหนี้ให้กับสหภาพโซเวียต ทำให้ฟินแลนด์พัฒนาเศรษฐกิจของประเทศจากกสิกรรมมาเป็นอุตสาหกรรม รวมถึงสร้างระบบสวัสดิการสังคมที่ดีได้ในเวลาไม่กี่สิบปี
 
หลังจากสหภาพโซเวียตล่มสลายลง ฟินแลนด์ก็ประสบปัญหาทางเศรษฐกิจจากการที่การค้าทวิภาคีจำนวนมหาศาลหายไปอย่างรวดเร็ว ฟินแลนด์ยื่นใบสมัครเข้าร่วม[[สหภาพยุโรป]]ในปี [[พ.ศ. 2535]] หลังจากที่สวีเดนยื่นไปก่อนหน้านั้นและโซเวียตล่มสลายลง ฟินแลนด์เข้าร่วมสหภาพพร้อมกับสวีเดนและ[[ประเทศออสเตรีย|ออสเตรีย]]ในปี [[พ.ศ. 2538]]
 
== การเมืองการปกครอง ==
 
ฟินแลนด์ปกครองในระบอบ[[สาธารณรัฐ]] โดยใช้ระบอบ[[ประชาธิปไตยแบบตัวแทน]] มี[[รัฐสภา]] และใช้[[ระบอบกึ่งประธานาธิบดี]] ประมุขของประเทศคือ[[ประธานาธิบดี]]มีหน้าที่รับผิดชอบในเรื่องของนโยบายต่างประเทศ อำนาจบริหารส่วนใหญ่จะอยู่ที่[[คณะรัฐมนตรี]] นำโดย[[นายกรัฐมนตรี]]
 
=== รัฐธรรมนูญ ===
[[รัฐธรรมนูญ]]ของประเทศฟินแลนด์ ฉบับแรกมีใช้เมื่อ [[พ.ศ. 2462]] ไม่นานหลังจากประกาศอิสรภาพจากรัสเซีย และไม่มีการแก้ไขรัฐธรรมนูญตลอด 50 ปีแรกของการใช้รัฐธรรมนูญ การปฏิรูปรัฐธรรมนูญครั้งสำคัญเริ่มในปี [[พ.ศ. 2526]] หลังจากนั้นก็มีการเปลี่ยนแปลงหลายครั้ง รวมถึงการเริ่มใช้ระบบเลือกตั้งประธาธิบดีโดยตรง<ref> {{cite web |url=http://web.eduskunta.fi/Resource.phx/parliament/aboutparliament/presentation/history.htx |title=History of the Finnish Parliament |accessdate=2007-05-30 |publisher=รัฐสภาฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref>
 
[[พ.ศ. 2538]] ฟินแลนด์เริ่มตั้งคณะทำงานรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2543 เพื่อศึกษาการปรับปรุงรัฐธรรมนูญ และต่อมาก็ตั้งคณะกรรมการรัฐธรรมนูญ พ.ศ. 2543 เพื่อร่างรัฐธรรมนูญฉบับใหม่ คณะกรรมการเสร็จสิ้นการทำงานในปี [[พ.ศ. 2541]] ในรูปของร่างรัฐธรรมนูญ หลังจากนั้น คณะกรรมการ[[กฎหมายรัฐธรรมนูญ]]ก็ทำการพิจารณาร่าง รัฐธรรมนูญฉบับนี้ผ่านการเห็นชอบจากรัฐสภาในผ่านการอนุมัติจากประธานาธิบดีของสาธารณรัฐ ในปี [[พ.ศ. 2542]] เริ่มมีผลบังคับใช้วันที่ [[1 มีนาคม]] [[พ.ศ. 2543]] และยังคงใช้มาจนถึงปัจจุบัน<ref> {{cite web |url=http://www.finland.fi/netcomm/news/showarticle.asp?intNWSAID=25782 |title=Reform of the constitution |accessdate=2007-05-30 |last=Tiitinen |first=Seppo |month=ตุลาคม 2000 |work=Virtual Finland |publisher=กระทรวงการต่างประเทศ ฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref>
 
ในฟินแลนด์ไม่มี[[ศาลรัฐธรรมนูญ]]และฝ่ายตุลาการไม่มีอำนาจในการประกาศว่ากฎหมายใดขัดรัฐธรรมนูญ อำนาจในการตีความว่ากฎหมายนั้นสอดคล้องกับรัฐธรรมนูญหรือไม่อยู่ในฝ่ายนิติบัญญัติหรือรัฐสภาเท่านั้น<ref> {{cite web |url=http://www.k12academics.com/finland_politics.htm |title=Finland: Politics |accessdate=2007-05-30 |publisher=K-12 |work= }} {{en icon}}</ref>
 
=== ฝ่ายบริหาร ===
[[ไฟล์:Sauli Niinistö.jpg|right|thumb|เซาลี นีนิสเตอ ประธานาธิบดีคนปัจจุบันของฟินแลนด์]]
อำนาจบริหารของฟินแลนด์อยู่ที่ประธานาธิบดี ซึ่งเป็นประมุขของประเทศ ประธานาธิบดีได้รับเลือกโดยตรง ดำรงตำแหน่งเป็นเวลา 6 ปี มีหน้าที่รับผิดชอบนโยบายต่างประเทศ รับรองกฎหมาย แต่งตั้งนายกรัฐมนตรีและรัฐมนตรีอื่นๆอย่างเป็นทางการ และดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการกองกำลังของฟินแลนด์ด้วย อย่างไรก็ตาม กิจการภายใน[[สหภาพยุโรป]]ไม่รวมอยู่ในอำนาจหน้าที่ของประธานาธิบดี แต่เป็นของคณะรัฐมนตรี
 
ผู้ที่ดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีนั้น จะต้องเป็นชาวฟินแลนด์โดยกำเนิด ในปัจจุบัน ประธานาธิบดีไม่สามารถดำรงตำแหน่งมากกว่าสองสมัย<ref> {{cite web |url=http://www.president.fi/netcomm/news/ShowArticle.asp?intNWSAID=34023&LAN=EN |title=Election of the President |accessdate=2007-03-31 |publisher=สำนักงานประธานาธิบดีฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref> ประธานาธิบดีคนปัจจุบันคือ[[เซาลี นีนิสเตอ]] เริ่มดำรงตำแหน่งในปี พ.ศ.[[พ.ศ. 2555|2555]]
 
ในคณะรัฐมนตรีจะมีตำแหน่งผู้ตรวจการ (ฟินแลนด์: Oikeuskansleri; สวีเดน: Justitiekanslern) ทำหน้าที่ตรวจสอบการใช้อำนาจของรัฐ เช่น ประธานาธิบดี คณะรัฐมนตรี รวมถึงเจ้าหน้าที่รัฐการทั่วไป ผู้ตรวจการจะเข้าร่วมการประชุมคณะรัฐมนตรีในฐานะสมาชิกที่ไม่มีสิทธิออกเสียง ตำแหน่งนี้และผู้ช่วยแต่งตั้งโดยประธานาธิบดี<ref> {{cite web |url=http://www.chancellorofjustice.fi/ok3e.htm |title=The Chancellor of Justice |accessdate=2007-05-30 |publisher=Oikeuskanslerinvirasto}} {{en icon}}</ref>
 
=== ฝ่ายนิติบัญญัติ ===
รัฐสภาของฟินแลนด์ (ฟินแลนด์: Eduskunta; สวีเดน: Riksdag) เป็นระบบสภาเดี่ยว มีสมาชิก 200 คน ภายใต้รัฐธรรมนูญของฟินแลนด์ รัฐสภามีอำนาจนิติบัญญัติสูงสุด รัฐสภามีหน้าที่ผ่านกฎหมาย กำหนดงบประมาณรัฐ ยอมรับสนธิสัญญาระหว่างประเทศ และดูแลการดำเนินงานของรัฐบาล รัฐสภาสามารถแก้ไขรัฐธรรมนูญ ถอดถอนคณะรัฐมนตรี และดำเนินการหลังการใช้สิทธิ[[การยับยั้ง|ยับยั้ง]] (วีโต้) ของประธานาธิบดีได้ การตรากฎหมายสามารถเริ่มโดยคณะรัฐมนตรี หรือสมาชิกของรัฐสภา การแก้ไขรัฐธรรมนูญจะต้องผ่านความเห็นชอบของรัฐสภาสองครั้ง โดยสภาสองสมัยติดต่อกัน (หมายความว่า เห็นชอบโดยรัฐสภาชุดปัจจุบัน และชุดหลังการเลือกตั้งครั้งหน้า)<ref name="eduskunta2"> {{cite web |url=http://web.eduskunta.fi/Resource.phx/parliament/aboutparliament/legislativework.htx |title=Legislative work of Parliament |accessdate=2007-05-30 |publisher=รัฐสภาฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref>
 
สมาชิกรัฐสภาดำรงตำแหน่งเป็นเวลาสี่ปี การ[[เลือกตั้ง]]ในฟินแลนด์จะแบ่งออกเป็น 15 เขตเลือกตั้ง<ref name="elections"> {{cite web |url=http://web.eduskunta.fi/Resource.phx/parliament/aboutparliament/presentation/elections.htx |title=Parliamentary Elections |accessdate=2007-05-30 |publisher=รัฐสภาฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref> โดยจำนวนสมาชิกสภาของแต่ละเขตขึ้นอยู่กับจำนวนประชากรในเขตนั้นๆ สมาชิกของแต่ละเขตได้รับเลือกโดยแบ่งตามอัตราส่วนตาม[[ระบบบัญชีรายชื่อ]]แบบเปิด หมู่เกาะโอลันด์จะมีตัวแทนในรัฐสภาหนึ่งที่เสมอ โดยทั่วไปการเลือกตั้งจะจัดขึ้นในวันอาทิตย์ที่สามของเดือนมีนาคม<ref name="elections"/>
 
สมาชิกรัฐสภาประชุมกันที่อาคารรัฐสภา (ฟินแลนด์: Eduskuntatalo; สวีเดน: Riksdagshuset) ซึ่งตั้งอยู่ในกรุงเฮลซิงกิ
 
=== พรรคการเมือง ===
 
ในยุคแรกๆ [[พรรคการเมือง]]ของฟินแลนด์นั้นแบ่งตามพื้นฐานทาง[[ภาษา]] และต่อมาตามทัศนคติที่มีต่อความพยายามรวมฟินแลนด์เข้าเป็นส่วนหนึ่งของรัสเซีย<ref name="a1917"/> การปฏิรูปรัฐสภาในปี [[พ.ศ. 2449]] สร้างระบบพรรคการเมืองสมัยใหม่ให้กับฟินแลนด์
 
ในฟินแลนด์พรรคฝ่ายซ้าย ([[สังคมนิยม]]) ค่อนข้างแข็งแกร่ง พรรคสังคมนิยมประชาธิปไตยแห่งฟินแลนด์ (ฟินแลนด์: Suomen Sosialidemokraattinen Puolue) ได้รับถึง 80 จาก 200 ที่นั่งในการเลือกตั้งครั้งแรก พรรคนี้ยังคงเป็นหนึ่งในสามพรรคใหญ่ในปัจจุบัน
 
อีกสองพรรคสำคัญของฟินแลนด์ได้แก่พรรคพันธมิตรแห่งชาติ (ฟินแลนด์: Kansallinen Kokoomus) ก่อตั้งเมื่อ [[พ.ศ. 2461]] โดยกลุ่ม[[อนุรักษนิยม]] และพรรคกลาง (ฟินแลนด์: Keskusta) หรือในอดีตคือพรรคเกษตรกร (ฟินแลนด์: Maalaisliitto) สำหรับพรรคประชากรสวีเดน (สวีเดน: Svenska folkpartiet) เป็นพรรคเก่าแก่อีกพรรคหนึ่ง ได้รับเสียงสนับสนุนอย่างสม่ำเสมอจากเขตประชากรที่พูดภาษาสวีเดน
 
ในช่วงทศวรรษ 2510 และ 2520 เสียงสนับสนุนของพรรคซ้ายจัด (เช่น[[พรรคคอมมิวนิสต์]]) เริ่มลดลง เช่นเดียวกับบรรดาพรรค[[เสรีนิยม]]หรือพรรค[[ก้าวหน้า]] พรรคใหม่หลายพรรคเริ่มเข้ามามีบทบาท เช่นพรรคคริสเตียนเดโมแครต [[พรรคกรีน]] และพรรคพันธมิตรซ้าย
 
โดยทั่วไปแล้ว ไม่มีพรรคใดได้เสียงพอที่จะจัดตั้ง[[รัฐบาลพรรคเดียว]] และจะต้องร่วมมือกับพรรคอื่นในการจัดตั้ง[[รัฐบาลผสม]] พรรคการเมืองที่มีสมาชิกในรัฐสภาในปัจจุบัน จากการเลือกตั้งในเดือน [[เมษายน]] [[พ.ศ. 2554]] ได้แก่<ref> {{cite news |title=Finnish General Election 2007- Results by parties |url=http://www.yle.fi/vaalit/tulospalvelu/english.htm |publisher=YLE.fi |accessdate=2007-03-31}} {{en icon}}</ref>
{| class="wikitable"
|- style="background:#efefef;"
! ชื่อ
! ชื่อภาษาฟินแลนด์
! ชื่อภาษาสวีเดน
! จำนวนสมาชิกในรัฐสภา
! ความเปลี่ยนแปลง
|-
| พรรคกลาง
| Keskusta
| Centern i Finland
| <center>35</center>
| <center>-16</center>
|-
| พรรคพันธมิตรแห่งชาติ
| Kansallinen Kokoomus
| Samlingspartiet
| <center>44</center>
| <center>-6</center>
|-
| พรรคสังคมนิยมประชาธิปไตยแห่งฟินแลนด์
| Suomen Sosialidemokraattinen Puolue
| Finlands Socialdemokratiska Parti
| <center>42</center>
| <center>-3</center>
|-
| พรรคพันธมิตรซ้าย
| Vasemmistoliitto
| Vänsterförbundet
| <center>12</center>
| <center>-5</center>
|-
| พรรคกรีน
| Vihreä liitto
| Gröna förbundet
| <center>10</center>
| <center>-5</center>
|-
| พรรคประชากรสวีเดน
| Ruotsalainen kansanpuolue
| Svenska folkpartiet
| <center>10</center>
| <center>+1</center>
|-
| พรรคคริสเตียนเดโมแครต
| Kristillisdemokraatit
| Kristdemokraterna
| <center>6</center>
| <center>-1</center>
|-
| พรรคชาวฟินน์รากฐาน
| Perussuomalaiset
| Sannfinländarna
| <center>39</center>
| <center>+34</center>
|-
| พรรคกลุ่มซ้าย
| Vasenryhmä
| Vänstergruppen
| <center>2</center>
| <center>+2</center>
|}
 
=== ความสัมพันธ์กับต่างประเทศ ===
นโยบายการต่างประเทศของฟินแลนด์โดยหลักแล้วมีพื้นฐานอยู่ที่การเป็นสมาชิกของ[[สหภาพยุโรป]] ฟินแลนด์ยังเป็นสมาชิกของ[[คณะมนตรีนอร์ดิก]] และมีความร่วมมือระหว่างประเทศในกลุ่มนอร์ดิกมาอย่างยาวนาน ฟินแลนด์มีความสัมพันธ์อันดีกับประเทศเพื่อนบ้าน สวีเดน นอร์เวย์ รัสเซีย และ[[ประเทศเอสโตเนีย|เอสโตเนีย]] และไม่มีปัญหาเรื่องความขัดแย้งระหว่างประเทศหรือตามแนวชายแดน ฟินแลนด์วางสถานะเป็นกลางและไม่เข้าร่วมในพันธมิตรทางการทหารใด รวมถึง[[องค์การสนธิสัญญาป้องกันแอตแลนติกเหนือ]] การค้าระหว่างประเทศมีความสำคัญต่อฟินแลนด์ โดยมีผลต่อ[[ผลิตภัณฑ์มวลรวมภายในประเทศ]]ถึงหนึ่งในสาม และฟินแลนด์ต้องพึ่งพาการนำเข้าวัตถุดิบจากต่างประเทศ
 
== การแบ่งเขตการปกครอง ==
{{บทความหลัก|เขตของฟินแลนด์}}
ประเทศฟินแลนด์มีการแบ่งการปกครองออกเป็น 19 '''เขต''' ({{lang-fi|'''maakunta'''}}, {{lang-sv|'''landskap'''}}) ซึ่งได้จัตตั้งขึ้นโดยรัฐบาลฟินแลนด์ในปี ค.ศ. 2010 โดยเขตของฟินแลนด์ได้เข้ามาแทนที่ [[จังหวัดของฟินแลนด์]] (''lääni'') ซึ่งถูกล้มเลิกไปเมื่อปี ค.ศ. 2009<ref>{{cite web|url=http://www.avi.fi/fi/Sivut/etusivu.aspx |title=Tervetuloa aluehallintoviraston verkkosivuille! |publisher=State Provincial Office |language=Finnish |accessdate=9 June 2012 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20120315151138/http://www.avi.fi/fi/Sivut/etusivu.aspx |archivedate=15 March 2012 }}</ref>
{| style="with:100%"
| style="width:50%" |{{Finnish Regions|options=float:top}}
| style="width:50%" |
{| class="wikitable"
|-
! ในภาษาไทย
! ในภาษาฟินแลนด์
! ในภาษาสวีเดน
! เมืองหลัก
! ภูมิภาค
|-
! [[เขตแลปแลนด์ (ฟินแลนด์)|แลปแลนด์]]
| {{lang|fi|Lappi}}
| {{lang|sv|Lappland}}
| [[โรวะเนียมิ]]
| [[Municipalities of Lapland|แลปแลนด์]]
|-
! [[เขตนอร์เทิร์นออสโตรบอทเนีย|นอร์เทิร์นออสโตรบอทเนีย]]
| {{lang|fi|Pohjois-Pohjanmaa}}
| {{lang|sv|Norra Österbotten}}
| [[โอวลุ]]
| [[Northern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์เหนือ]]
|-
! [[เขตไกนู|ไกนู]]
| {{lang|fi|Kainuu}}
| {{lang|sv|Kajanaland}}
| [[กายะนิ]]
| [[Northern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์เหนือ]]
|-
! [[เขตนอร์ทคาเรเลีย|นอร์ทคาเรเลีย]]
| {{lang|fi|Pohjois-Karjala}}
| {{lang|sv|Norra Karelen}}
| [[โยเอ็นซู]]
| [[Eastern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันออก]]
|-
! [[เขตนอร์เทิร์นซาโวเนีย|นอร์เทิร์นซาโวเนีย]]
| {{lang|fi|Pohjois-Savo}}
| |{{lang|sv|Norra Savolax}}
| [[โกเปียว]]
| [[Eastern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันออก]]
|-
! [[เขตเซาเทิร์นซาโวเนีย|เซาเทิร์นซาโวเนีย]]
| {{lang|fi|Etelä-Savo}}
| {{lang|sv|Södra Savolax}}
| [[มิกเกลี]]
| [[Eastern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันออก]]
|-
! [[เขตเซาเทิร์นออสโตรบอทเนีย|เซาเทิร์นออสโตรบอทเนีย]]
| {{lang|fi|Etelä-Pohjanmaa}}
| {{lang|sv|Södra Österbotten}}
| [[เซย์แนะโยะกิ]]
| [[Western and Central Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกและกลาง]]
|-
! [[เขตเซ็นทรัลออสโตรบอทเนีย|เซ็นทรัลออสโตรบอทเนีย]]
| {{lang|fi|Keski-Pohjanmaa}}
| {{lang|sv|Mellersta Österbotten}}
| [[โกกโกะละ]]
| [[Western and Central Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกและกลาง]]
|-
! [[เขตออสโตรบอทเนีย|ออสโตรบอทเนีย]]
| {{lang|fi|Pohjanmaa}}
| {{lang|sv|Österbotten}}
| [[วาซา]]
| [[Western and Central Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกและกลาง]]
|-
! [[เขตปีร์กันมา|ปีร์กันมา]]
| {{lang|fi|Pirkanmaa}}
| {{lang|sv|Birkaland}}
| [[ตัมเปเร]]
| [[Western and Central Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกและกลาง]]
|-
! [[เขตเซ็นทรัลฟินแลนด์|เซ็นทรัลฟินแลนด์]]
| {{lang|fi|Keski-Suomi}}
| {{lang|sv|Mellersta Finland}}
| [[ยูแวสกูแล]]
| [[Western and Central Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกและกลาง]]
|-
! [[เขตซาตะกุนตะ|ซาตะกุนตะ]]
| {{lang|fi|Satakunta}}
| {{lang|sv|Satakunta}}
| [[โปริ]]
| [[South-Western Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกเฉียงใต้]]
|-
! [[เขตเซาท์เวสต์ฟินแลนด์|เซาท์เวสต์ฟินแลนด์]]
| {{lang|fi|Varsinais-Suomi}}
| {{lang|sv|Egentliga Finland}}
| [[ตุรกุ]]
| [[South-Western Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ตะวันตกเฉียงใต้]]
|-
! [[เขตเซาท์คาเรเลีย|เซาท์คาเรเลีย]]
| {{lang|fi|Etelä-Karjala}}
| {{lang|sv|Södra Karelen}}
| [[ลัปเปนรันตะ]]
| [[Southern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ใต้]]
|-
! [[เขตแปย์แย็ต-แฮเมะ|แปย์แย็ต-แฮเมะ]]
| {{lang|fi|Päijät-Häme}}
| {{lang|sv|Päijänne-Tavastland}}
| [[ลาห์ตี]]
| [[Southern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ใต้]]
|-
! [[เขตกันตะ-แฮเมะ|กันตะ-แฮเมะ]]
| {{lang|fi|Kanta-Häme}}
| {{lang|sv|Egentliga Tavastland}}
| [[แฮเมนลินนะ]]
| [[Southern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ใต้]]
|-
! [[เขตอูซิมา|อูซิมา]]
| {{lang|fi|Uusimaa}}
| {{lang|sv|Nyland}}
| [[เฮลซิงกิ]]
| [[Southern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ใต้]]
|-
! [[เขตกือเม็นลากโซ|กูเม็นลากโซ]]
| {{lang|fi|Kymenlaakso}}
| {{lang|sv|Kymmenedalen}}
| [[โกวโวะละ]]
| [[Southern Finland Regional State Administrative Agency|ฟินแลนด์ใต้]]
|-
! [[หมู่เกาะโอลันด์]]<ref name="åland_note">The role that the regional councils serve on [[Mainland Finland]] are on the Åland Islands handled by the autonomous [[Government of Åland]].</ref>
| {{lang|fi|Ahvenanmaa}}
| {{lang|sv|Åland}}
| {{lang|sv|[[มารีเอฮัมน์]]}}
| [[Municipalities of Åland|โอลันด์]]
|}
|}
เขต[[เขตอีสต์เทิร์นอูซิมา|อีสต์เทิร์นอูซิมา]]ได้รวมเข้ากับเขตอูซิมาในวันที่ 1 มกราคม พ.ศ. 2554<ref>{{cite web|url=http://www.valtioneuvosto.fi/ajankohtaista/tiedotteet/tiedote/fi.jsp?oid=274585 |title=Valtioneuvosto päätti Uudenmaan ja Itä-Uudenmaan maakuntien yhdistämisestä |date=22 October 2009 |publisher=Ministry of Finance |language=Finnish |accessdate=30 December 2010 |deadurl=yes |archiveurl=https://web.archive.org/web/20110807084712/http://www.valtioneuvosto.fi/ajankohtaista/tiedotteet/tiedote/fi.jsp?oid=274585 |archivedate=7 August 2011 |df=dmy }}</ref>
 
== ภูมิศาสตร์ ==
[[ไฟล์:Finland-CIA-WFB-Map-thai.png|thumb|right|แผนที่ประเทศฟินแลนด์]]
=== ภูมิประเทศ ===
[[ไฟล์:Saimaa picture.jpg|thumb|left|ทะเลสาบไซมา มีขนาดใหญ่เป็นอันดับห้าของยุโรป]]
ฟินแลนด์เป็นประเทศที่มีทะเลสาบและเกาะเป็นจำนวนมาก โดยมีทะเลสาบถึง 187,888 แห่ง<ref> {{cite web |url=http://www.ymparisto.fi/default.asp?node=8103&lan=en |title=Lakes in Finland |accessdate=2007-03-31 |publisher=สถาบันสิ่งแวดล้อมฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref><ref name="glance"/> (ที่มีเนื้อที่มากกว่า 500 ตารางเมตร) และมีเกาะถึง 179,584 เกาะ<ref name="glance"/> โดย[[ทะเลสาบไซมา]] ซึ่งเป็นทะเลสาบที่ใหญ่ที่สุดในฟินแลนด์ เป็นทะเลสาบที่ใหญ่ที่สุดเป็นอันดับห้าของยุโรป ภูมิประเทศทั่วไปของฟินแลนด์มีลักษณะเป็นที่ราบ ไม่มีภูเขามากนัก จุดสูงสุดของประเทศอยู่ที่[[ภูเขาฮัลติ]] ซึ่งตั้งอยู่ทางตอนเหนือของเขต[[แลปแลนด์]] โดยมีความสูง 1,328 เมตร<ref name="statsnature"> {{cite web |url=http://www.stat.fi/tup/suoluk/suoluk_alue_en.html |title=Environment and Natural Resources |accessdate=2007-03-31 |publisher=สำนักงานสถิติฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref> นอกจากทะเลสาบแล้ว พื้นที่ส่วนใหญ่ของฟินแลนด์ปกคลุมด้วยป่าสน และมีพื้นที่เพาะปลูกไม่มากนัก ฟินแลนด์มีเกาะที่มีขนาดค่อนข้างใหญ่อยู่ทางตะวันตกเฉียงใต้ของประเทศ บริเวณหมู่เกาะโอลันด์ และตลอดแนวชายฝั่งทางใต้ใน[[อ่าวฟินแลนด์]] ฟินแลนด์เป็นหนึ่งในไม่กี่ประเทศของโลกที่ยังคงมีขนาดใหญ่ขึ้น จากการยกตัวของแผ่นดินที่มีผลมาตั้งแต่[[ยุคน้ำแข็ง]]ครั้งสุดท้าย
 
=== ภูมิอากาศ ===
ภูมิอากาศทางตอนใต้ของฟินแลนด์เป็นแบบ[[เขตอบอุ่น]] ทางตอนเหนือ โดยเฉพาะในเขตจังหวัดแลปแลนด์ มี[[ภูมิอากาศแบบป่าสน]]หรือกึ่งอาร์กติก ซึ่งโดยทั่วไปจะหนาวเย็น มีฤดูหนาวที่รุนแรงในบางครั้ง และมีฤดูร้อนที่ค่อนข้างอบอุ่นโดยเปรียบเทียบ ฟินแลนด์ได้รับอิทธิพลจาก[[กระแสน้ำอุ่น]][[กัลฟ์สตรีม]]เพราะอยู่ใกล้[[มหาสมุทรแอตแลนติก]] ทำให้มีภูมิอากาศที่ค่อนข้างอบอุ่นเมื่อเปรียบเทียบกับ[[ละติจูด]]ที่อยู่สูงมาก
 
เนื้อที่ราวหนึ่งในสี่ของประเทศฟินแลนด์ตั้งอยู่เหนือ[[อาร์กติกเซอร์เคิล]] ทำให้เกิดปรากฏการณ์[[พระอาทิตย์เที่ยงคืน]]ได้ ในจุดที่เหนือที่สุดของฟินแลนด์ พระอาทิตย์ไม่ตกดินเป็นเวลา 73 วันในช่วงฤดูร้อน และไม่ขึ้นเลยเป็นเวลา 51 วันในช่วงฤดูหนาว<ref name="glance"/><ref> {{cite web |url=http://virtual.finland.fi/netcomm/news/showarticle.asp?intNWSAID=25000 |title=Finland's climate |accessdate=2007-03-31 |last=Heino |first=Raino |month=พฤศจิกายน 2001 |work=Virtual Finland |publisher=กระทรวงการต่างประเทศ ฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref>
 
== เศรษฐกิจและอุตสาหกรรม ==
 
ระบบรถไฟในฟินแลนด์ให้บริการโดยรัฐวิสาหกิจ "เวแอร" (VR) โดยให้บริการรถไฟเชื่อมต่อเมืองต่างๆทั่วประเทศ เส้นทางรถไฟส่วนใหญ่จะเริ่มต้นหรือสิ้นสุดทางที่สถานีรถไฟกลางเฮลซิงกิ มีบริการรถไฟความเร็วสูง[[เพนโดลีโน]] เชื่อมต่อเมืองหลักของประเทศ โดยเฉพาะตัมเปเรและตุรกุ ท่าอากาศยานเฮลซิงกิ-วันตา เป็นประตูสู่เมืองหลักๆของโลกหลายแห่ง โดยมีเที่ยวบินตรงไปยัง[[กรุงเทพฯ]] [[ปักกิ่ง]] [[เดลี]] [[กวางเจา]] [[นาโกย่า]] [[นิวยอร์ก]] [[จังหวัดโอซะกะ|โอซะกะ]] [[เซี่ยงไฮ้]] [[ฮ่องกง]] และ[[โตเกียว]]
 
== ประชากร ==
ฟินแลนด์มีประชากรประมาณ 5 ล้านคน และมีความหนาแน่นของประชากรอยู่ที่ราว 17 คนต่อตารางกิโลเมตร ประชากรของฟินแลนด์กระจุกตัวอยู่ทางตอนใต้ของประเทศ ในจังหวัดอูซิมาซึ่งเป็นที่ตั้งของเมืองหลวงมีความหนาแน่น 30 คนต่อตารางกิโลเมตร (ในส่วนของตัวเมือง[[เฮลซิงกิ]]มีความหนาแน่นถึงสามพันคนต่อตารางกิโลเมตร) ในขณะที่ทางตอนเหนือในเขต[[แลปแลนด์]] มีประชากรเพียงสองคนต่อตารางกิโลเมตรเท่านั้น<ref> {{cite web |url=http://www.finland.fi/netcomm/news/showarticle.asp?intNWSAID=25785 |title=The Population in Finland |accessdate=2007-05-31 |last=Peltonen |first=Arvo |month=พฤศจิกายน 2002 |work=Virtual Finland |publisher=กระทรวงการต่างประเทศ ฟินแลนด์}} {{en icon}}</ref> เมืองใหญ่อื่นๆนอกจากในเขตมหานครเฮลซิงกิ (ซึ่งรวมถึงเมือง[[วันตา]]และ[[เอสโป]]) ได้แก่[[ตัมเปเร]] [[ตุรกุ]] และ[[โอวลุ]]
 
=== ภาษา ===
ร้อยละ 92 ของประชากรฟินแลนด์พูด[[ภาษาฟินแลนด์]]เป็นภาษาแม่ รองลงมาคือ[[ภาษาสวีเดน]] (ร้อยละ 5.5)<ref name = "statspop"/> ซึ่งสองภาษานี้เป็นภาษาทางการของประเทศ ภาษาอื่นที่มีการพูดการในฟินแลนด์ได้แก่ภาษารัสเซีย และ[[ภาษากลุ่มซามิ]] ภาษาและวัฒนธรรมของ[[ชาวซามิ]] ซึ่งเป็นชนพื้นเมืองในเขต[[แลปแลนด์]] ได้รับการคุ้มครองทางกฎหมาย<ref> {{cite web |url=http://www.state.gov/g/drl/rls/hrrpt/2006/78811.htm |title=Country Reports on Human Rights Practices in Finland |accessdate=2007-05-31 |date=2007-03-06 |publisher=สำนักงานประชาธิปไตย สิทธิมนุษยชน และแรงงาน กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ}} {{en icon}}</ref>
 
=== ศาสนา ===
[[ไฟล์:Mikkeli Cathedral.jpg|thumb|right|มหาวิหารของเมืองมิกเกลิ]]
ชาวฟินแลนด์ประมาณร้อยละ 83 นับถือศาสนา[[คริสต์]][[นิกายลูเธอรัน]]<ref name = "statspop"/><ref> {{cite web |url=http://evl.fi/EVLUutiset.nsf/Documents/F322C5D68B64DB62C225728700454792?OpenDocument&lang=FI |title=Kirkon väestötilastot tarkentuneet - Suomalaisista 82,4 prosenttia kuuluu luterilaiseen kirkkoon |accessdate=2007-03-31 |publisher=คริสตจักรเอวาเจลิคัลลูเธอรันแห่งฟินแลนด์}} {{fi icon}}</ref> และมีส่วนหนึ่ง (ร้อยละ 1.1) นับถือศาสนาคริสต์[[นิกายรัสเซียนออร์โธดอกส์|นิกายออร์โธดอกส์]] สองนิกายนี้เป็น[[ศาสนาประจำชาติ]]ของฟินแลนด์ นอกจากนี้ ศาสนาอื่นๆที่มีนับถือในฟินแลนด์ได้แก่[[นิกายโปรเตสแทนท์]]อื่นๆ [[คาทอลิก]] [[อิสลาม]] และ[[ยูดาย]] นอกเหนือจากประชากรร้อยละ 14.7 ที่ไม่นับถือศาสนาใดๆ อย่างไรก็ตาม การเข้าร่วมกิจกรรมทางศาสนา (เช่นการเข้าโบสถ์) นั้นน้อยกว่าที่เป็นตามตัวเลขนี้พอสมควร ชาวฟินแลนด์ส่วนใหญ่จะเคยเข้าโบสถ์น้อยครั้งมาก ส่วนใหญ่จะเป็นงานพิธีต่างๆเช่น[[การแต่งงาน]]<ref> {{cite web |url=http://www.state.gov/g/drl/rls/irf/2004/35453.htm |title=Finland |accessdate=2007-03-31 |work=International Religious Freedom Report 2004 |publisher=สำนักงานประชาธิปไตย สิทธิมนุษยชน และแรงงาน กระทรวงการต่างประเทศสหรัฐฯ}} {{en icon}}</ref>
 
=== การศึกษา ===
ระบบการศึกษาของฟินแลนด์ให้ความสำคัญกับความเสมอภาค โดยไม่มีการเก็บ[[ค่าเล่าเรียน]]สำหรับนักเรียนเต็มเวลา ฟินแลนด์มี[[การศึกษาภาคบังคับ]] 9 ปี ตั้งแต่อายุ 7-16 ปี โรงเรียนทุกแห่งจะมีอาหารกลางวันบริการฟรี การเรียน[[มัธยมศึกษาตอนปลาย]]ไม่บังคับ โดยมีทั้งการเรียน[[เตรียมอุดมศึกษา]]สายสามัญ และ[[อาชีวศึกษา]] และในระดับ[[อุดมศึกษา]]ก็จะมีทั้ง[[มหาวิทยาลัย]]และโรงเรียนอาชีวศึกษาขั้นสูง จาก[[โครงการเพื่อประเมินศักยภาพเด็กนักเรียนสากล]]ของ[[องค์การเพื่อความร่วมมือทางเศรษฐกิจและการพัฒนา]] ประจำปี [[พ.ศ. 2549]] นักเรียนอายุ 15 ปีของฟินแลนด์นั้นทำคะแนนสูงสุดในด้านความสามารถในด้านวิทยาศาสตร์<ref> {{cite news|title=โออีซีดีเผย เด็กฟินแลนด์เก่งที่สุดในโลก|publisher=[[โพสต์ทูเดย์]] |date=2007-12-05 }}</ref> [[เวิลด์อิโคโนมิกฟอรัม]]จัดอันดับการศึกษาระดับอุดมศึกษาให้เป็นอันดับหนึ่งของโลก<ref> {{cite web |url=http://www.weforum.org/pdf/Global_Competitiveness_Reports/Reports/gcr_2006/finland.pdf |title=Finland |accessdate=2007-03-31 |work=Country/Economy Profile |publisher=World Economic Forum}} {{en icon}}</ref> ประชากรที่อายุเกิน 15 ปีมีความสามารถในการอ่านออกเขียนได้ 100 เปอร์เซ็นต์<ref name="cia"/>
 
== วัฒนธรรม ==
7,747

การแก้ไข