ผลต่างระหว่างรุ่นของ "สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากรมพระเทพสุดาวดี"

ไม่มีคำอธิบายอย่างย่อ
{{infobox royalty
{{กล่องข้อมูล เชื้อพระวงศ์
| image = ไฟล์:กรมพระเทพสุดาวดี.jpg
| สี = gold
| ภาพname = ไฟล์:สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ <br >เจ้าฟ้ากรมพระเทพสุดาวดี.jpg
| ฐานันดรtitle = เจ้าฟ้าชั้นโท
| คำบรรยายภาพ =
| death_style = สิ้นพระชนม์
| พระนาม =
| วันสิ้นพระชนม์death_date = [[22 พฤศจิกายน]] [[พ.ศ. 2342]]
| พระนามเต็ม = สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากรมพระยาเทพสุดาวดี
| พระราชบิดาfather1 = [[สมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก]] (ทองดี)
| ฐานันดร = เจ้าฟ้าชั้นโท
| พระราชมารดาmother1 = [[พระอัครชายา (หยก)]]
| วันประสูติ = [[พ.ศ. 2272]]
| spouse-type = พระภัสดา
| วันสิ้นพระชนม์ = [[22 พฤศจิกายน]] [[พ.ศ. 2342]]
| พระราชสวามีspouse = [[พระอินทรรักษา (เสม)]]
| พระอิสริยยศ = สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ
| issue1 = 4 พระองค์
| พระราชบิดา = [[สมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก]] (ทองดี)
| ราชวงศ์dynasty = [[ราชวงศ์จักรี]]
| พระบิดา =
| พระราชมารดา = [[พระอัครชายา (หยก)]]
| พระมารดา =
| มารดา =
| พระชายา =
| ชายา =
| หม่อม =
| พระราชสวามี = [[พระอินทรรักษา (เสม)]]
| พระสวามี =
| พระโอรส/ธิดา =
| บุตร/ธิดา =
| ราชวงศ์ = [[ราชวงศ์จักรี]]
}}
'''สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้าสา กรมพระยาพระเทพสุดาวดี''' (พ.ศ. 2272 - 22 พฤศจิกายน พ.ศ. 2342) มีพระนามเดิมว่า '''สา''' เป็นพระธิดาพระองค์ใหญ่ใน[[สมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก]] ประสูติจากแต่[[พระอัครชายา (หยก)]] ในสมัย[[อาณาจักรอยุธยา]] และเป็นสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอพระโสทรเชษฐภคินีพระองค์ใหญ่ใน[[พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช]] จึงทำให้นับเป็น[[รายพระนามพระกุลเชษฐ์ในราชวงศ์จักรี|พระกุลเชษฐ์พระองค์แรก]]ใน[[ราชวงศ์จักรี]]
 
เมื่อพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ทรงปราบดาภิเษกเป็นปฐมกษัตริย์แห่ง[[ราชวงศ์จักรี]]ในปี ทรงพ.ศ. 2325 โปรดให้สถาปนาท่านขึ้นสมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอพระองค์ใหญ่เป็น'''สมเด็จเจ้าฟ้าหญิง กรมพระเทพสุดาวดี''' ตั้งเจ้ากรมเป็นพระยา<ref>''ราชสกุลวงศ์'',[http://vajirayana.org/พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์-รัชกาลที่-๑/๓-ประดิษฐานพระราชวงศ์ หน้าพระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ 1รัชกาลที่ ๑ : ประดิษฐานพระราชวงศ์]</ref> แต่เจ้ากรมมีบรรดาศักดิ์เป็นพระยาเทพสุดาวดีเป็นกรณีพิเศษ จึงนิยมออกพระนามว่า'''กรมพระยาเทพสุดาวดี'''{{ref label|reference_name_ก|ก|ก}}
 
สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากรมพระยาพระเทพสุดาวดี เสกสมรสกับ[[พระอินทรรักษา (เสม)|หม่อมเสม ที่พระอินทรรักษา]] เจ้ากรมพระตำรวจฝ่าย[[กรมพระราชวังบวรสถานมงคล]]สมัยกรุงศรีอยุธยา มีพระโอรสธิดา 4 พระองค์ คือ<ref>''ราชสกุลวงศ์'', หน้า 4</ref> มีพระโอรส-ธิดา คือ
# '''[[สมเด็จพระเจ้าหลานเธอ เจ้าฟ้าทองอิน กรมพระราชวังบวรสถานพิมุขอนุรักษ์เทเวศร์|กรมพระราชวังบวรสถานพิมุข]]''' (วังหลัง) พระนามเดิม ''ทองอิน'' พระโอรสองค์ที่ 1 แต่เดิมเฉลิมพระยศเป็นกรมหลวงอนุรักษ์เทเวศร์
# '''[[สมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบุญเมือง กรมหลวงธิเบศรบดินทร์|สมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมหลวงธิเบศรบดินทร์]]''' พระนามเดิม ''บุญเมือง'' พระโอรสองค์ที่ 2
# '''[[สมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าทองจีน กรมหลวงนรินทรรณเรศร์|สมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากรมหลวงนรินทรรณเรศร์นรินทร์รณเรศ]]''' พระนามเดิม ''ทองจีน'' พระโอรสองค์ที่ 3 เป็นต้นราชสกุลนรินทรางกูร
# '''[[สมเด็จพระสัมพันธวงศ์เธอ เจ้าฟ้าทองคำ]]''' ไม่มีเจ้ากรมต่างหาก แต่เป็นสังกัดในกรมพระยาเทพสุดาวดี<ref>''ปฐมวงศ์'', หน้า 10-11</ref>
 
สมเด็จพระเจ้าพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากรมพระยาพระเทพสุดาวดี สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 1 เมื่อวันศุกร์ แรม 10 ค่ำ เดือน 12 ปีมะแม จ.ศ. 1161 ตรงกับ วันที่ [[22 พฤศจิกายน]] [[พ.ศ. 2342]] พระชันษา 70 ปีเศษ<ref>''ราชสกุลวงศ์'', หน้า 1</ref> พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าโปรดกระหม่อมพระราชทานพระโกศกุดั่นใหญ่หุ้มทองคำทรงพระศพ ประดิษฐานพระศพไว้ ณ พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท และมีพระราชพิธีพระราชทานเพลิงพระศพ เมื่อข้างขึ้น เดือน 6 [[พ.ศ. 2343]]<ref>หม่อมราชวงศ์ศุภวัฒย์ เกษมศรี, ''พระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้าในพระราชวงศ์จักรี'', บรรณกิจ, 2549, ISBN 974-221-818-8</ref>
 
== หมายเหตุ ==
{{fs|130%|{{note label|reference_name_ก|ก|ก}}}} การออกพระนามว่า'''กรมพระยาเทพสุดาวดี''' เป็นการเข้าใจผิด เพราะรัชกาลที่ 1 และรัชกาลอื่นต่อมาจนตลอดรัชกาลที่ 3 พระยศเจ้านายต่างกรม “กรมพระ” ยังเป็นชั้นสูงสุดเหมือนอย่างครั้งกรุงศรีอยุธยา<ref>ดำรงราชานุภาพ, สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยา, วินิจฉัยพระยศเจ้านายที่เรียกว่า “กรมสมเด็จ” หรือ “สมเด็จกรม”, ''ราชสกุลวงศ์'', หน้า 209</ref>
 
== อ้างอิง ==
;บรรณานุกรม
{{เริ่มอ้างอิง}}
* {{cite web|title=พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ ๑|url=http://vajirayana.org/พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์-รัชกาลที่-๑|publisher=ห้องสมุดดิจิทัลวชิรญาณ|author=ทิพากรวงศ์ (ขำ บุนนาค), เจ้าพระยา|date=11 สิงหาคม พ.ศ. 2531|accessdate=21 สิงหาคม พ.ศ. 2560}}
* {{อ้างหนังสือ| ผู้แต่ง = พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว| ชื่อหนังสือ = ปฐมวงศ์| URL = http://www.academia.edu/30546203/ปฐมวงศ_พระบรมราชมหาจักรี_กษัตริย_สยาม_.pdf| จังหวัด = กรุงเทพฯ| พิมพ์ที่ = โรงพิมพ์หนังสือพิมพ์ไทย| ปี = 2470| จำนวนหน้า = 57}}
* {{อ้างหนังสือ| ผู้แต่ง = สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร| ชื่อหนังสือ = ราชสกุลวงศ์| URL = http://bcnnon.ac.th/webnon/Load/2013/01/king22.pdf| จังหวัด = พิมพ์ครั้งที่ 14, กรุงเทพฯ| พิมพ์ที่ = สำนักวรรณกรรมและประวัติศาสตร์ กรมศิลปากร| ปี = 2554 | ISBN = 978-974-417-594-6| จำนวนหน้า = 296}}
{{เจ้านายทรงกรมสมัยกรุงรัตนโกสินทร์}}
 
{{เรียงลำดับ|สาทพสุดาวดี}}
{{อายุขัย|2272|2342}}
[[หมวดหมู่:สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ]]
[[หมวดหมู่:เจ้าฟ้า]]
[[หมวดหมู่:กรมพระยา|เทพสุดาวดีพระ]]
[[หมวดหมู่:พระโอรสธิดาในสมเด็จพระปฐมบรมมหาชนก]]
[[หมวดหมู่:พระกุลเชษฐ์ในราชวงศ์จักรี]]