ผลต่างระหว่างรุ่นของ "พระยาพิมพิสารราชา"

ย้อนการแก้ไขของ พีรวงค์ (พูดคุย) ไปยังรุ่นก่อนหน้าโดย Pongsak ksm
(→‎ชายา โอรส และธิดา: โปรดใช้คำว่าเจ้าหลวงกับเจ้าผู้ครองนครล้านนาด้วย ไม่ใช่พระยาของสยาม)
ป้ายระบุ: แก้ไขจากอุปกรณ์เคลื่อนที่ แก้ไขจากเว็บสำหรับอุปกรณ์เคลื่อนที่
(ย้อนการแก้ไขของ พีรวงค์ (พูดคุย) ไปยังรุ่นก่อนหน้าโดย Pongsak ksm)
 
==พระประวัติ==
พระยาพิมสารราชา หรือเจ้าหลวงพิมพิสารขาเค ([[พ.ศ. 2415]] – [[พ.ศ. 2429]])<ref name="เจ้านาย"/> เป็นโอรสของพระยาวังขวา (เฒ่า) กับเจ้าปิ่นแก้ว ราชธิดาน้องสาวพระยาแสนซ้าย (บิดา[[เจ้าหลวงเทพวงศ์ลิ้นตองพระยาศรีสุริยวงศ์ (มังไชย)]]) ได้รับราชการมีบรรดาศักดิ์เป็น''พระยาราชวงศ์'' เมื่อ[[เจ้าหลวงพระยาอินทรวิชัย]]ทวิไชยผู้เป็นปิตุลาถึงแก่พิราลัยกรรมในปี พ.ศ. 2414 [[พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว]]จึงโปรดเกล้าฯ ตั้งเป็น''พระยานครแพร่'' เมื่อ[[พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว]]ขึ้นครองราชย์ พระยาพิมพิสารไม่ลงไปเข้าเฝ้า จึงไม่ได้รับพระราชทานนามใหม่ขึ้นเป็นเจ้าอย่างเจ้านครเชียงใหม่ เจ้านครลำพูน เจ้านครลำปาง และเจ้านครเมืองน่าน<ref>{{อ้างหนังสือ| ผู้แต่ง = เจ้าพระยาทิพากรวงศ์ (ขำ บุนนาค)| ชื่อหนังสือ = พระราชพงศาวดารกรุงรัตนโกสินทร์ รัชกาลที่ ๑-๔| จังหวัด = กรุงเทพฯ| พิมพ์ที่ = ศรีปัญญา| ปี = 2555| ISBN = 978-616-7146-30-0| จำนวนหน้า = 2,136| หน้า = 1559}}</ref>
 
เจ้าหลวงพระยาพิมพิสาร เป็นเจ้าเมืองที่ปลูกฝังนิสัยเรื่องการประหยัด และการรู้จักประมาณตนแก่ชาวเมืองแพร่เป็นอย่างดี ดังมีเรื่องเล่ากันว่า หม้อน้ำที่ท่านตั้งไว้ข้างถนนสำหรับผู้สัญจรนั้น จะมีกระบวยใหญ่และกระบวยเล็กอย่างละ 1 อัน หากใครใช้กระบวยใหญ่ตักดื่มน้ำแล้ว เทน้ำที่เหลือทิ้ง หรือใช้กระบวยเล็กตักดื่มซ้ำเมื่อไม่อิ่ม ต่างก็โดนก๋งยิง (เป็นอาวุธที่ใช้ลูกหินขนาดเล็กเป็นกระสุนสามารถทำให้เจ็บตัวหรือเป็นแผลได้) ด้วยเหตุผลที่ว่าไม่รู้จักประมาณตนเอง หรือไม่ประหยัด นอกจากนี้เจ้าหลวงพิมพิสารยังมีกิจการค้าไม้สัก ทำรายได้เข้าเมืองแพร่นับหลายล้านบาทต่อปี ทำให้เศรษฐกิจในเมืองแพร่มีความต่อเนื่องและเป็นไปได้ดี<ref name="เจ้าหลวง"/>
 
== ชายา โอรส และธิดา==
เจ้าหลวงพระยาพิมพิสารมีชายาและโอรสธิดา ดังนี้<ref name="เจ้าหลวง">{{cite web|title=เจ้าหลวงพิมพิสาร (พิมสาร หรือขาเค)|url=http://wungfon.com/index.php?option=com_content&view=article&id=701:2011-09-18-15-48-49&catid=142:2010-11-06-02-33-05&Itemid=184|publisher=วังฟ่อนดอทคอม|date=18 สิงหาคม 2011|accessdate= 9 กุมภาพันธ์ 2559}}</ref>
* '''[[แม่เจ้าเจ้าแก้วไหลมาราชเทวี]]ราชเทวี''' (มีหลักฐานในแผ่นศิลา-จารึกที่วัดหลวง) แต่ไม่ปรากฏมีโอรส-ธิดา ด้วยกันหรือไม่
*'''แม่เจ้าธิดา''' มีโอรส-ธิดา 4 องค์ คือ
::* แม่เจ้าไข สมรสกับ เจ้าชัยลังกา ไม่มีบุตร-ธิดา
:::2.แม่เจ้าฟอง บรรเลง สมรสกับนายหนานแสน บรรเลง
:::3.แม่เจ้าแก้ว เหลี่ยมเพชร
::* เจ้าน้อยเทพวงศ์ หรือ[[เจ้าหลวงพิริยเทพวงศ์พิริยเทพวงษ์]] เจ้าผู้ครองนครแพร่ องค์สุดท้าย
 
*'''แม่เจ้าคำใย้''' มีโอรส 1 องค์ คือ
:::: เจ้าน้อย สารศิริวงศ์
:::*สมรสครั้งที่4 กับนางแก้ว มีบุตร 1 คน คือ
:::: เจ้าน้อยเป็ดนอยเป็ด สารศิริวงศ์
 
== อ้างอิง ==