ผลต่างระหว่างรุ่นของ "สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อู่)"

ไม่มีคำอธิบายอย่างย่อ
(โรบอต: เปลี่ยนจาก หมวดหมู่:พระสงฆ์ไทย ไปยัง หมวดหมู่:ภิกษุชาวไทย)
ไม่มีความย่อการแก้ไข
| สังกัด = [[มหานิกาย]]
| วุฒิ =
| ตำแหน่ง = อดีต[[เจ้าอาวาส]][[วัดสุทัศนเทพวรารามนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร]]
}}
 
'''สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อู่)''' เป็น[[สมเด็จพระราชาคณะ]] อดีตเจ้าอาวาส[[วัดสัมพันธวงศาราม วรวิหาร]] และ[[วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร]]
'''สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อู่)''' เป็น[[สมเด็จพระราชาคณะ]]ดำรงสมณศักดิ์ที่สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ ในรัชกาลที่ 3 เมื่อ[[พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว]]ได้ทรงสถาปนาพระวิหาร พระอุโบสถ ศาลาโรงธรรม สร้างกุฏิสงฆ์เสร็จเรียบร้อยแล้วในปีเถาะ พุทธศักราช 2386 จุลศักราช 1205 ณ วันพุธ แรม 11 ค่ำ เดือน 6 จึงทรงพระกรุณาโปรดให้อาราธนาท่านมาจากวัดเกาะแก้วลังการาม (คือ[[วัดสัมพันธวงศ์]]ในปัจจุบัน) มาเป็นเจ้าอาวาสวัดสุทัศนเทพวรารามเป็นองค์แรก
 
==ประวัติ==
สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ นามเดิมของท่านว่า อู่ ส่วนประวัติชั้นบวชเรียนและเปรียญนั้นไม่ทราบว่าเป็นอย่างไร ไม่ได้ความปรากฏ กล่าวกันว่าท่านเป็นผู้ฉลาดสามารถในพระปริยัติธรรมเป็นเปรียญ 9 ประโยค ถึงปีเถาะพุทธศักราช 2374 วันพฤหัสบดีขึ้น 5 ค่ำ เดือน 8 ทรงตั้งเป็นพระราชาคณะผู้ใหญ่ที่ พระธรรมไตรโลกาจารย์ไตรโลก มีสำเนาที่ทรงตั้งดังนี้ "''ให้เลื่อน พระราชกระวี เป็นพระธรรมติโลกาจารย์ญาณวิสารทนายก ติปิฏกธรา บวรสังฆาราม คามวสี สถิต ณ [[วัดสัมพันธวงศาราม วรวิหาร|วัดเกาะวรวิหาร]] พระอารามหลวง''"
 
ครั้งถึงปีเถาะพุทธศักราช พ.ศ. 2386 เมื่อทรงบูรณะวัดสุทัศนเทพวรารามให้เป็นสังฆรามสำเร็จเสร็จแล้ว โปรดให้อาราธนามาเป็นอธิบดีสงฆ์วัดสุทัศน์ ฯสุทัศน์ฯ เป็นองค์แรกจึงทรงเลื่อนเป็น[[พระพิมลธรรม]] คราวเดียวกับทรงตั้ง[[สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (นาค)]] มีสำเนาที่ทรงตั้ง ดังนี้ "''ให้พระธรรมไตรโลก เป็นพระพิมลธรรม อนันญาณนายก ติปิฏกธรา มหาคณิฤศรบวรสังฆารามคณฤศร บวรสังฆาราม คามวสีวkสี สถิตในวัด วัดสุทัศนเทพธารามอาวาสวรวิหารอาวาศวรวิหาร พระอารามหลวง ทรงตั้งวันพุธ แรม 11 ค่ำ เดือน 6 ปีเถาะพุทธศักราช 2386''"
 
==ตำแหน่งสมเด็จพระสังฆราช==
เมื่อ[[สมเด็จพระอริยวงษญาณ สมเด็จพระสังฆราช (นาค)]] สิ้นพระชนม์ [[พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว]] ทรงมีพระราชดำริจะให้ท่านเป็นสมเด็จพระสังฆราช พระองค์โปรดให้อาลักษณ์ร่างนามที่จะทรงแต่งตั้งอยู่แล้ว ลงศุภมัศคุกำหนดวันจะทรงตั้งเป็นวันอังคาร แรม 15 ค่ำ เดือน 4 ปีจอ พ.ศ. 2393 แต่ประจวบเวลาทรงพระประชวร พระอาการมาก จึงมิได้ทรงตั้ง พอพ้นวันที่กำหนดจะทรงตั้งไปวันเดียวก็เสร็จสวรรคตเสียก่อน
 
==สมเด็จพระราชาคณะ==
ถึงรัชกาลที่ 4 [[พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว]] ทรงตั้ง[[สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระปรมานุชิตชิโนรส|พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นนุชิตชิโนรส]] เป็นกรมสมเด็จพระ ดำรงสมณศักดิ์ที่[[สมเด็จพระสังฆราช]]เจ้า และทรงสถาปนาพระพิมลธรรม (อู่) เป็น[[สมเด็จพระอริยศาคตญาณยวงศาคตญาณ]] ตำแหน่ง[[เจ้าคณะใหญ่หนเหนือ]] มีสำเนาที่ทรงตั้ง ดังนี้ {{คำพูด|ให้เลื่อนพระพิมลธรรม ขึ้นเป็น '''สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ ปริยัติวรสังฆาธิบดี ศรีสมณุตมปรินายก ตรีปิฏกโกศล วิมลปรีชา มหาอุดมคณิฤศร บวรลังฏาราม คามวสี อรัญวาสี''' สถิต วัดสุทัศนสุทัศน์เทพวรารามวรวิหาร พระอารามหลวง นิจภัตรเดือนละ 5 ตำลึง มีถานานุศักดิ์ควรตั้งถานานุกรมได้ 10 รูป<ref name="เรื่องตั้งพระราชาคณะผู้ใหญ่ในกรุงรัตนโกสินทร์ เล่ม ๑">สมมติอมรพันธุ์, พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระ, ''เรื่องตั้งพระราชาคณะผู้ใหญ่ในกรุงรัตนโกสินทร์ เล่ม ๑'', กรมศิลปากร, 2545, หน้า 77</ref>}}
 
==มรณภาพ==
สมเด็จพระอริยวงศาคตญาณ (อู่) ถึงแก่มรณภาพในรัชกาลที่ 4 เมื่อ ณ วัน อังคาร เดือน 9 ขึ้น 15 ค่ำ ปีมะเมีย พ.ศ. 2401 เวลาเช้า เข้าโกศลวันพุธ แรม 1 ค่ำ เดือน 9 ปีมะเมีย ครองวัดสุทัศนเทพวราราม ได้ 14 ปี มีพระชนมายุอายุพรรษาเท่าไรไม่ปรากฏ
 
== อ้างอิง ==
{{เรียงลำดับ|อ}}
{{รายการอ้างอิง}}
 
{{เรียงลำดับ|อริยวงศาคตญาณ (อู่}}
{{เกิดปี|}}{{ตายปี|2401}}
[[หมวดหมู่:ภิกษุชาวไทยในสังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย]]
[[หมวดหมู่:เปรียญธรรม 9 ประโยค]]
[[หมวดหมู่:สมเด็จพระราชาคณะ]]