เปิดเมนูหลัก

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นไกรสรวิชิต

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นไกรสรวิชิต (13 มิถุนายน พ.ศ. 2341 - 30 มกราคม พ.ศ. 2390) มีพระนามเดิมว่า พระองค์เจ้าสุทัศน์ เป็นโอรสพระองค์ที่ 40 ในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช และ เจ้าจอมมารดากลิ่น (ธิดาของพระยาพัทลุงและคุณหญิงแป้น) เมื่อทรงพระเยาว์ชาววังเรียกพระองค์ว่า พระองค์โต เนื่องจากทรงมีวรกายที่สูงใหญ่ ประสูติเมื่อ วันพุธ เดือน 8 ขึ้น 1 ค่ำ ปีมะเมีย ตรงกับวันที่ 13 มิถุนายน พ.ศ. 2341 ทรงเป็นต้นราชสกุลสุทัศน์

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นไกรสรวิชิต

พระอิสริยยศ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ
ฐานันดรศักดิ์ พระองค์เจ้า
ราชวงศ์ ราชวงศ์จักรี
ข้อมูลส่วนพระองค์
ประสูติ 13 มิถุนายน พ.ศ. 2341
สิ้นพระชนม์ 30 มกราคม พ.ศ. 2390
พระบิดา พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช
พระมารดา เจ้าจอมมารดากลิ่น​

เมื่อปี พ.ศ. 2372 พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดเกล้าฯ สถาปนาขึ้นเป็นกรมหมื่นไกรสรวิชิต และโปรดให้ทรงกำกับกรมสังฆการี กรมธรรมการ และได้ว่ากรมอาลักษณ์ และคลังเสื้อหมวก พระองค์สิ้นพระชนม์ในรัชกาลที่ 3 เมื่อวันอาทิตย์ เดือน ยี่ แรม 10 ค่ำ ปีมะแม นพศก จุลศักราช 1209 ตรงกับวันที่ 30 มกราคม พ.ศ. 2390 พระชันษา 49 ปี

พระองค์ทรงได้รับการยกย่องให้เป็นกวีไทยที่เป็นที่รู้จักกันทั่วไปในวงการ อักษรศาสตร์ และวรรณคดี โดยเฉพาะกวีที่เป็นพระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช 5 พระองค์ คือ พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย พระองค์เจ้าชายอรุโณทัย พระองค์เจ้าชายคันธรส พระองค์เจ้าชายวาสุกรี และพระองค์เอง พระนิพนธ์ของพระองค์ส่วนใหญ่จะเป็นเรื่องสั้น หรือเบ็ดเตล็ดสั้นๆ เช่น โคลง กลอน ต่างๆในวัดเชนตุพนวิมลมังคลาราม เป็นต้น

พระโอรส-พระธิดาแก้ไข

  • หม่อมเจ้าสุวรรณ สุทัศน์ (ประสูติเมื่อ พ.ศ. 2358 - 7 มีนาคม พ.ศ. 2419)
  • หม่อมเจ้าทัศวงษ์ สุทัศน์
  • หม่อมเจ้าจินดา สุทัศน์ (พระราชทานเพลิง พ.ศ. 2410) เสกสมรสกับหม่อมเจ้าหญิงอิน และหม่อมอ่วม สุทัศน์ ณ อยุธยา มีโอรส คือ 1.หม่อมราชวงศ์หรั่ง สุทัศน์ (พระทิพกำแหงสงคราม) 2.หม่อมราชวงศ์คลี่ สุทัศน์ (เจ้าพระยาวิชิตวงศ์วุฒิไกร) 3.หม่อมราชวงศ์เขียว สุทัศน์ (หลวงธรรมการานุวัตร) 4.หม่อมราชวงศ์ลพ สุทัศน์ (เจ้าพระยาอภัยราชามหายุติธรรมธร)
  • หม่อมเจ้าหญิงนารี สุทัศน์
  • หม่อมเจ้าจักรรัตน์ สุทัศน์
  • หม่อมเจ้ารังษี สุทัศน์ (พระราชทานเพลิง พ.ศ. 2408)
  • หม่อมเจ้าหญิงเลขา สุทัศน์ (พระราชทานเพลิง พ.ศ. 2405)
  • หม่อมเจ้าหญิงอรชร สุทัศน์ (ประสูติเมื่อ พ.ศ. 2375 - 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2457)
  • หม่อมเจ้าอโนชา สุทัศน์
  • หม่อมเจ้ามรกฎ สุทัศน์ (พระราชทานเพลิง พ.ศ. 2405)
  • หม่อมเจ้าหญิงอินทนิน สุทัศน์ (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 22 พฤศจิกายน พ.ศ. 2445)
  • หม่อมเจ้าอลงกรณ์ สุทัศน์ (ประสูติเมื่อ พ.ศ. 2386 สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 30 ธันวาคม พ.ศ. 2431 สิริชนมายุ 45 ปี พระราชทานเพลิง ณ วัดสระเกศ เมื่อวันที่ 30 มิถุนายน พ.ศ. 2432) ทรงเสกสมรสกับ หม่อมเจ้าหญิงมรกฏ นิลรัตน มีโอรส คือ 1.หม่อมราชวงศ์สิทธิ สุทัศน์ (พลโทพระยาวิชิตวงศ์วุฒิไกรวิชัยสงครามรามภักดี) 2.หม่อมราชวงศ์จิตร สุทัศน์ (พระยาศรีวรวงศ์)
  • หม่อมเจ้าภาณุมาศ สุทัศน์ (พระราชทานเพลิง พ.ศ. 2402)
  • หม่อมเจ้าดนตรี สุทัศน์
  • หม่อมเจ้าหญิงสุคนธ์ สุทัศน์
  • หม่อมเจ้าหญิงเล็ก สุทัศน์
  • หม่อทเจ้าโมรา สุทัศน์ (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 16 ตุลาคม พ.ศ. 2444 พระราชทานเพลิง ณ วัดดุสิดาราม เมื่อวันที่ 25 มีนาคม พ.ศ. 2455)
  • หม่อมเจ้าหญิงสุธารส สุทัศน์ (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 16 สิงหาคม พ.ศ. 2449)
  • หม่อมเจ้าสุรามฤตย์ สุทัศน์ (สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 19 สิงหาคม พ.ศ. 2453 พระราชทานเพลิง ณ วัดอมรินทราราม เมื่อวันที่ 27 มีนาคม พ.ศ. 2455)
  • หม่อมเจ้าหญิงจำนรรจา สุทัศน์ (ประสูติเมื่อ พ.ศ. 2384 สิ้นชีพิตักษัยเมื่อวันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2432 สิริชนมายุ 49 ปี พระราชทานเพลิง ณ วัดระฆังโฆสิตาราม เมื่อวันที่ 27 ธันวาคม พ.ศ. 2434)
  • หม่อมเจ้าหญิงมุจลินท์ สุทัศน์
  • หม่อมเจ้าหญิงกำพร้า สุทัศน์

พระเกียรติยศแก้ไข

พระอิสริยยศแก้ไข

  • พระเจ้าลูกยาเธอ พระองค์เจ้าสุทัศน์ (13 มิถุนายน พ.ศ. 2341 - 7 กันยายน พ.ศ. 2352)
  • พระเจ้าน้องยาเธอ พระองค์เจ้าสุทัศน์ (7 กันยายน พ.ศ. 2352 - 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367)
  • พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าสุทัศน์ (21 กรกฎาคม พ.ศ. 2367 - พ.ศ. 2372)
  • พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นไกรสรวิชิต (พ.ศ. 2372 - ปัจจุบัน)

อ้างอิงแก้ไข

  • ศุภวัฒย์ เกษมศรี, พลตรี หม่อมราชวงศ์, และรัชนี ทรัพย์วิจิตร. พระอนุวงศ์ชั้นหม่อมเจ้าในพระราชวงศ์จักรี. กรุงเทพ : สำนักพิมพ์บรรณกิจ, พิมพ์ครั้งที่ 3 พ.ศ. 2549. 360 หน้า. หน้า หน้าที่. ISBN 974-221-818-8
  • บรรเจิด อินทุจันทร์ยง. ราชสกุลพระบรมราชวงศ์จักรี. กรุงเทพ : องค์การค้าของคุรุสภา, พิมพ์ครั้งที่ 1 พ.ศ. 2539. หน้า หน้าที่. ISBN 974-005-650-8
  • ประยุทธ สิทธิพันธ์. ประวัติศาสตร์ประพาสต้น ของพระพุทธเจ้าหลวง เล่ม 2. กรุงเทพ : สร้างสรรค์บุ๊คส์, พิมพ์ครั้งที่ 2 พ.ศ. 2552. 825 หน้า. หน้า หน้าที่ 501. ISBN 9743415968