ปฏิบัติการค้นหาและกู้ภัยถ้ำหลวง

ความร่วมมือในปฏิบัติการกู้ชีพของนานาชาติ ในการช่วยเหลือกลุ่มของเด็ก 12 ชีวิต และ ผู้ใหญ่ 1

ปฏิบัติการค้นหาและกู้ภัยถ้ำหลวง เป็นปฏิบัติการค้นหาและกู้ภัยผู้ประสบภัย 13 ชีวิต ที่ติดภายในถ้ำหลวง วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย[15] ระหว่างวันที่ 23 มิถุนายน – 10 กรกฎาคม 2561 ประกอบด้วยสมาชิกทีมฟุตบอลเยาวชนในท้องถิ่น 12 คน และผู้ช่วยผู้ฝึกสอน 1 คน ที่เข้าไปสำรวจและหายตัวไป[16][17] ทั้งหมดได้เข้าไปในถ้ำหลวงและไม่สามารถกลับออกมาได้เนื่องจาก หลังจากทั้ง 13 คนเข้าไปในถ้ำหลวงในขณะนั้นมีฝนตกหนัก และทำให้น้ำฝนไหลเอ่อเข้าท่วมถ้ำตามเส้นทางน้ำภายในถ้ำ จากทั้งดอยผาหมี จากปากทางเข้าถ้ำ รวมไปถึงรอยแยกบนเขาและสันเขาจนท่วมเอ่อบริเวณที่เป็นเหวหรือจุดต่ำสุดของถ้ำที่ทั้ง 13 คนต้องเดินทางผ่าน และน้ำได้ท่วมปิดทางออก จึงทำให้ทั้ง 13 คนออกมาไม่ได้ โดยเริ่มปฏิบัติการค้นหาโดยทันทีตั้งแต่วันที่ 23 มิถุนายน 2561[18] เป็นการรวมผู้เชี่ยวชาญด้านการกู้ภัย การดำน้ำ การขุดเจาะ นักภูมิศาสตร์ นักปีนเขา ตำรวจ ทหาร เอกชนจากทุกภาคส่วนทั้งในประเทศไทยและต่างประเทศ[19] ซึ่งเป็นปฏิบัติการที่ได้รับความสนใจจากสังคมเป็นวงกว้าง[20][21][22]

ปฏิบัติการค้นหาและกู้ภัยถ้ำหลวง
หน่วยกู้ภัยได้นำอุปกรณ์ช่วยชีวิตเข้ามาที่ปากถ้ำ
หน่วยกู้ภัยได้นำอุปกรณ์ช่วยชีวิตเข้ามาที่ปากถ้ำ
วัน
ตั้งแต่23 มิถุนายน พ.ศ. 2561[1]
ถึง2 กรกฎาคม พ.ศ. 2561 21:38 น.[2]
พบตัว
10 กรกฎาคม 2561[3]
ผู้ประสบภัยรายสุดท้ายออกจากถ้ำ
รวมระยะเวลา9 วัน 5 ชั่วโมง 41 นาที 15 วินาที[4]
นับตั้งแต่เวลา 17:00 น. ของวันที่ 23 มิถุนายน พ.ศ. 2561 ถึงเวลาที่ผบ.ศอร.แถลงข่าวการค้นพบ
17 วัน 4 ชั่วโมง 29 นาที 5 วินาที[5]
นับตั้งแต่เวลา 17:00 น. ของวันที่ 23 มิถุนายน พ.ศ. 2561 ถึงเวลาที่ผบ.ศอร.แถลงข่าวการนำผู้ประสบภัยออกจากถ้ำ
สถานที่ถ้ำหลวง วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน[6][7]
พิกัด20°22′54″N 99°52′06″E / 20.38167°N 99.86833°E / 20.38167; 99.86833พิกัดภูมิศาสตร์: 20°22′54″N 99°52′06″E / 20.38167°N 99.86833°E / 20.38167; 99.86833
เหตุน้ำท่วมขังภายในถ้ำหลวง[8][9]
เสียชีวิต2 ราย
น.ต. สมาน กุนัน อดีตหน่วยซีล[10]
ร.ท. เบรุต ปากบารา จากหน่วยซีล[11]
บาดเจ็บแผลถลอกเล็กน้อย ผื่นคันเล็กน้อย[12][13] ปอดบวมน้ำ[14]

ปฏิบัติการนี้มีผู้เข้าร่วมในการช่วยชีวิตกว่า 10,000 คน ซึ่งรวมถึงนักดำน้ำกว่า 100 คน, นักกู้ภัยจำนวนมาก, ตัวแทนจากหน่วยงานของรัฐประมาณ 100 แห่ง, เจ้าหน้าที่ตำรวจ 900 คน และทหาร 2,000 คน รวมทั้งจำเป็นต้องใช้เฮลิคอปเตอร์ตำรวจสิบลำ, รถพยาบาลตำรวจเจ็ดคัน, ถังดำน้ำมากกว่า 700 ถัง และสูบน้ำมากกว่าหนึ่งพันล้านลิตรออกจากถ้ำ

กระทั่งเวลาประมาณ 22.33 น. ของวันที่ 2 กรกฎาคม 2561 ทางผู้ว่าราชการจังหวัดเชียงราย ได้แถลงอย่างเป็นทางการว่า พบผู้ประสบเหตุแล้วทั้ง 13 ชีวิต อยู่บริเวณที่เรียกว่า "เนินนมสาว" ซึ่งอยู่เลยพัทยาบีชไปอีกประมาณ 300-400 เมตร ซึ่งในตอนแรกกู้ภัยคาดว่าทั้ง 13 คนจะอยู่บริเวณนั้น รวมเวลาการปฏิบัติภารกิจจนพบตัวเป็นเวลา 9 วัน 5 ชั่วโมง 41 นาที ซึ่งพบว่าทั้ง 13 ชีวิตปลอดภัย[23] และระหว่างวันที่ 8 ถึง 10 กรกฎาคม 2561 ได้เริ่มมีการลำเลียงผู้ติดถ้ำออกมาจนครบหมดทุกคนได้สำเร็จ รวมระยะเวลาปฏิบัติภารกิจทั้งสิ้น 17 วัน 4 ชั่วโมง 29 นาที[24]

สูญหายแก้ไข

เวลา 10.00 น. เมื่อวันที่ 23 มิถุนายน 2561 ผู้ช่วยผู้ฝึกสอน และนักฟุตบอลเยาวชนทีมฟุตบอลหมูป่าอะคาเดมีแม่สาย เดินทางมาฝึกซ้อมฟุตบอลที่สนามบ้านจ้อง ตำบลโป่งผา อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย หลังจากฝึกซ้อมฟุตบอลเสร็จทั้งผู้ช่วยผู้ฝึกสอน อายุ 26 ปี 1 คน และนักฟุตบอลเยาวชนทีมฟุตบอลหมูป่าอะคาเดมีแม่สาย อายุระหว่าง 11–16 ปี 12 คนได้ชักชวนกันขี่จักรยานเดินทางไปสำรวจบริเวณถ้ำหลวง ภายในวนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน และขาดการติดต่อเป็นเวลานานจนผู้ปกครองแจ้งให้เจ้าหน้าที่ตำรวจทราบ[25] จึงประสานกู้ภัยและนักดำน้ำดำเนินการค้นหา[26] และในเหตุการณ์นี้ยังมีนักฟุตบอลเยาวชนในทีมอีก 3 คน ที่ถูกชักชวนให้ไปสำรวจถ้ำด้วยกัน แต่ปฏิเสธที่จะเดินทางไปด้วยเนื่องด้วยเหตุผลส่วนตัว จึงไม่ได้ประสบเหตุกับทีม[27]

ผู้สูญหายมีรายชื่อดังต่อไปนี้:[28][29]

ลำดับที่ ชื่อ ชื่อเล่น ระดับการศึกษาในขณะนั้น โรงเรียน อาชีพ
1 ด.ช.ประจักษ์ สุธรรม โน้ต มัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ นักเรียน/นักกีฬา
2 ด.ช.ณัฐวุฒิ ทาคำทรง เติ้ล มัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ นักเรียน/นักกีฬา
3 นายพิพัฒน์ โพธิ นิค มัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนบ้านสันทราย นักเรียน/นักกีฬา
4 ด.ช.ภาณุมาศ แสงดี มิกซ์ มัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ นักเรียน/นักกีฬา
5 ด.ช.ดวงเพชร พรหมเทพ ดอม มัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ นักเรียน/นักกีฬา
6 ด.ช.ชนินท์ วิบูลย์รุ่งเรือง ไตตั้น ประถมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนอนุบาลแม่สาย นักเรียน/นักกีฬา
7 ด.ช.เอกรัฐ วงค์สุขจันทร์ บิว มัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนดรุณราษฎร์วิทยา นักเรียน/นักกีฬา
8 ด.ช.สมพงศ์ ใจวงศ์ พงศ์ มัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ นักเรียน/นักกีฬา
9 นายพีรภัทร สมเพียงใจ ไนท์ มัธยมศึกษาปีที่ 3 โรงเรียนแม่สายประสิทธิ์ศาสตร์ นักเรียน/นักกีฬา
10 นายพรชัย คำหลวง ตี๋ มัธยมศึกษาปีที่ 4 โรงเรียนบ้านป่ายาง นักเรียน/นักกีฬา
11 ด.ช.มงคล บุญเปี่ยม มาร์ค​ มัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนป่าเหมือด นักเรียน/นักกีฬา
12 ด.ช.อดุลย์ สามอ่อน ดุล มัธยมศึกษาปีที่ 2 โรงเรียนเวียงพาน นักเรียน/นักกีฬา
13 นายเอกพล จันทะวงษ์ เอก - - ผู้ช่วยผู้ฝึกสอน

การปฏิบัติการค้นหาแก้ไข

การค้นหาช่วงแรกแก้ไข

เวลา 15.00 น. ของวันที่ 23 มิถุนายน 2561 เจ้าหน้าที่วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน สังเกตเห็นรถจักรยานจอดอยู่ 11 คัน จนเวลา 22.00 น. ในวันเดียวกันทีมกู้ภัยของมูลนิธิสยามรวมใจแม่สาย และศูนย์วิทยุ 191 สภ. แม่สาย ได้รับแจ้งเหตุว่ามีเด็กหายตัวเข้าไปในถ้ำหลวง จึงได้ประสานงานส่งเจ้าหน้าที่ตำรวจสายตรวจในพื้นที่ เข้าไปตรวจสอบเวลา ตี 1 ของวันที่ 24 มิถุนายน เป็นการค้นหาภายในถ้ำเป็นครั้งแรก ออกจากถ้ำเวลาตี 3 รายงานว่าพบรองเท้าแตะและข้าวของจำนวนหนึ่งวางทิ้งไว้บนพื้นถ้ำ และระดับน้ำภายในถ้ำที่สูงขึ้นเรื่อย ๆ พอรุ่งเช้า 7.30 น. ของวันที่ 24 มิถุนายน เริ่มกลับไปค้นหาต่อ พบว่าระดับน้ำภายในถ้ำสูงขึ้นกว่าเดิม สภาพอากาศข้างในมีความชื้นและอากาศไม่ถ่ายเท ตอนบ่ายโมงได้พยายามสูบน้ำออก แต่ก็เลิกไปเพราะน้ำขุ่นและมีทรายไหล จนเวลา 18.00 น. เจ้าหน้าที่ประสานขอความช่วยเหลือจากหน่วยทำลายใต้น้ำจู่โจม ได้ส่งทีมประดาน้ำชุดแรกเข้าไป พบรอยนิ้วมือคนเกาะตามถ้ำ[30]

วันจันทร์ที่ 25 มิถุนายน ตั้งแต่เที่ยงคืน เริ่มมีการค้นหาจากหลายหน่วยงานทั้งของทหารและตำรวจตระเวนชายแดน (ตชด.) หน่วยเรือรักษาความสงบเรียบร้อยตามลำแม่น้ำโขง (นรข.) จนเวลา 2.30 น. หน่วยซีลซึ่งมีนาวาเอก อนันต์ สุราวรรณ เป็นหัวหน้างาน มาถึงบริเวณถ้ำหลวง เพื่อร่วมวางแผนค้นหา โดยแบ่งเป็น 4 ทีมเพื่อค้นหา จนเวลา 17.30 น. หน่วยซีล รายงานว่าพบรอยเท้าและสายผูกเปล จนเวลา 19.30 น. หน่วยซีลถอนกำลังออกจากถ้ำเนื่องจากปริมาณน้ำสูงขึ้นจนถึงระดับอันตราย

ตั้งแต่เช้าวันอังคารที่ 26 มิถุนายน เริ่มค้นหาอีกครั้ง โดยมีเครื่องสูบน้ำเข้ามา ขณะเดียวกันก็สำรวจภายนอกถ้ำ วันพุธที่ 27 มิถุนายน ฝนยังคงตกต่อเนื่อง เจ้าหน้าที่ที่ปักหลักอยู่ข้างในจึงต้องถอยมาอยู่ที่โถง 2 ยังมีการสำรวจโพรง 3 แห่ง แต่ไม่สามารถโรยตัวเข้าไปได้ จนเวลา 20.00 น. ทีมกู้ภัยจำนวน 3 คน จากองค์กร British Cave Rescue Council -BCRC มาถึงบริเวณถ้ำหลวง หลังจากนี้ยังคงสำรวจโพรงถ้ำและระบายน้ำอย่างต่อเนื่อง มีการซ้อมเคลื่อนย้ายผู้ป่วยฉุกเฉินในวันที่ 30 มิถุนายน และวันที่ 1 กรกฎาคม มีคำสั่งให้ระดมถังออกซิเจนเข้าถ้ำ[31]

ค้นพบแก้ไข

  วิดีโอจากแหล่งข้อมูลภายนอก
  คลิปวิดีโอการพบตัวเด็กและผู้ช่วยผู้ฝึกสอนรวม 13 คน โดยนักดำน้ำจากประเทศอังกฤษ 2 คนที่เจอ จากเพจเฟซบุก "Thai NavySEAL"

2 กรกฎาคม 2561 เวลา 21.38 น. นักประดาน้ำชาวอังกฤษ 2 คนได้ค้นพบผู้รอดชีวิตทั้ง 13 คน เวลา 22:15 น. ณรงค์ศักดิ์ โอสถธนากร ผู้ว่าฯ เชียงราย ออกแถลงข่าวอย่างเป็นทางการ พบ 13 ชีวิตทีมหมูป่าแล้ว[32] พบ 13 ชีวิตบริเวณบนเนินนมสาว เลยจากหาดพัทยาไป 400 เมตร โดยอยู่ห่างจากปากถ้ำ 4 กม. ผู้พบคือริชาร์ด สแตนตัน และจอห์น โวลันเธน ซึ่งได้รับมอบหมายเป็นชุดปฏิบัติการแนวหน้าเพื่อวางเส้นนำทางในถ้ำสำหรับทีมซีล และทีมกู้ภัยนานาชาติคนอื่น ๆ แต่เมื่อโวลันเทนวางเส้นนำทางจนสุดปลายเชือกแล้ว จึงโผล่เหนือน้ำก็พบทั้ง 13 ชีวิตรอคอยอยู่บนเนินนมสาว[33]

วิดีโอการพบผู้รอดชีวิต ที่ถ่ายโดยนักประดาน้ำชาวอังกฤษ ได้โพสต์ลงบนเฟซบุ๊กของหน่วยบัญชาการสงครามพิเศษทางเรือ กองเรือยุทธการ[34] ในวิดีโอแสดงให้เห็นว่า เด็ก ๆ ไม่รู้ว่าตัวเองติดอยู่ในถ้ำนานแล้วเท่าใด จากที่เด็กคนหนึ่งถามว่า วันนี้คือวันอะไร[35]

3 กรกฎาคม ทีมดำน้ำ 7 คน รวมถึงแพทย์และพยาบาล เข้าร่วมกับ 13 ชีวิตภายในถ้ำ ยังมีคลิปที่ 2 ออกมา หลายคนได้ห่มฟอยล์เพื่อเพิ่มความอบอุ่น มีการปฐมพยาบาลรอยถลอก แพทย์ประเมินว่า สภาพร่างกายสมบูรณ์ โดยดูจากกิจกรรม หากเดินได้ 15 ก้าว ถือว่าปกติดี[36]

วางแผนและเตรียมการแก้ไข

 
มีการติดตั้งปั๊มน้ำสูบออกจากถ้ำ

ปฏิบัติการครั้งนี้ต้องเผชิญกับระดับน้ำที่สูงขึ้น แผนคือ การฝึกใช้อุปกรณ์ดำน้ำ หรือรออีกหลายเดือนจนกว่าระดับน้ำจะลดลง[37][38] โดยปกติแล้ว ถ้ำจะมีน้ำท่วมในช่วงฤดูฝน คือท่วมตั้งแต่กันยายนถึงตุลาคม[39] แต่น้ำก็ยังอาจสูงท่วมได้มากกว่านี้เพราะเพิ่งเข้าฤดูฝน และจะตกหนักสุดในเดือนสิงหาคม การให้เด็ก ๆ รอคอย 4 เดือน อาจส่งผลกระทบทางด้านจิตใจและเสี่ยงต่อการป่วยและเป็นโรค[40]

จากการสำรวจทางน้ำไหลภายในถ้ำ จุดที่เด็ก ๆ อยู่นั้นอยู่ห่างจากปากถ้ำ 3.75 กิโลเมตร (2.33 ไมล์) และอยู่ต่ำกว่ายอดเขา 800–1,000 เมตร (2,600–3,300 ฟุต)[41] โถงที่อยู่มีความกว้างราว 8 ม. ความสูงราว 3 ม.[40] เส้นทางที่จะเข้าถึงมีน้ำท่วมขังหลายจุดและบางช่วงก็แคบมาก[42] และบางช่วงกระแสน้ำไหลเชี่ยวและทัศนวิสัยเท่ากับ 0[43] การเดินทางเข้าไปในถ้ำใช้เวลาหลายชั่วโมงแม้จะเป็นนักประดาน้ำที่มีประสบการณ์[38] จากข้อมูลของหน่วยซีลรายงานว่าการเข้า-ออกถ้ำใช้เวลาถึง 11 ชม. เป็นขาเข้า 6 ชม. และขาออก 5 ชม.[44] ทีมจึงได้ค้นหาทางออกอื่นที่อาจเป็นเส้นทางที่ง่ายกว่า[45] การเจาะถ้ำก็ใช้เป็นการช่วยระบายน้ำออกจากถ้ำได้ และพิจารณาการเปิดช่องทางสำหรับการออกจากถ้ำด้วย อย่างไรก็ดียังไม่พบจุดเจาะถ้ำที่เหมาะสม[42][41] บริเวณโถงพัทยาบีช หากขุดเจาะจากด้านบน คาดว่ามีระยะ 1.2 กิโลเมตร (0.75 ไมล์) แต่การขุดเจาะอาจเป็นไปด้วยความยากลำบาก เนื่องจากเต็มไปด้วยชั้นหินปูนและอาจใช้เวลานานหลายอาทิตย์[40]

มีการติดตั้งระบบปั๊มน้ำออกจากถ้ำและได้ทำการเปลี่ยนทางน้ำไหล จากการวัดระดับน้ำในวันที่ 5 กรกฎาคม สามารถลดระดับน้ำได้ 1.5 เซนติเมตร (0.59 นิ้ว) ต่อชั่วโมง ส่งผลทำให้ทีมผู้ช่วยเหลือสามารถเดินเข้าไปได้ในถ้ำ 1.5 กิโลเมตร (0.93 ไมล์) อย่างไรก็ดี คาดว่าฝนจะตกหนักในวันที่ 8 กรกฎาคม อาจจะต้องหยุดดำเนินการหรือเปลี่ยนวิธี เพราะอาจทำให้น้ำท่วมไปถึงผู้ติดอยู่ภายใน[46][39][41]

เมื่อวันที่ 6 กรกฎาคม นักทำลายใต้น้ำจู่โจมนอกราชการ อดีตหน่วยซีลที่รับภารกิจให้ลำเลียงขวดอากาศจากโถงสามภายในถ้ำหลวง ไปยังจุดต่าง ๆ บริเวณสามแยก ตั้งแต่เมื่อวันที่ 5 กรกฎาคม โดยเริ่มดำน้ำตั้งแต่เวลา 20.37 น. เมื่อเสร็จภารกิจขณะดำน้ำกลับได้หมดสติในน้ำ คู่ดำน้ำได้ทำการปฐมพยาบาล (CPR) แต่ไม่ได้สติ จึงนำกลับมายังโถงสามเพื่อปฐมพยาบาลอีกครั้ง แต่ก็ยังไม่ได้สติและเสียชีวิตลงเวลาประมาณ 01.00 น เจ้าหน้าที่จึงได้นำพาร่างออกมาถึงหน้าถ้ำหลวง และส่งไปยัง ร.พ.ค่ายพญาเม็งรายมหาราช ภายหลังทราบชื่อคือ จ่าเอกสมาน กุนัน[47][48] โดยสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวฯ ทรงรับสั่งจัดงานศพและพระราชทานน้ำหลวงอาบศพแด่จ่าเอกสมาน กุนัน[49]

การช่วยเหลือแก้ไข

ช่วยเหลือออกจากถ้ำแก้ไข

  วิดีโอจากแหล่งข้อมูลภายนอก
  คลิปวิดีโอการช่วยเหลือเด็กและผู้ช่วยผู้ฝึกสอนออกจากถ้ำ จากเพจเฟซบุก "Thai NavySEAL"
 
การลำเลียงผู้ประสบภัยภายในถ้ำหลวงทางอากาศโดยเฮลิคอปเตอร์

วันที่ 8 กรกฎาคม เริ่มปฏิบัติการช่วยเหลือออกจากถ้ำ เนื่องจากความพร้อมในหลาย ๆ ด้านทั้งระดับน้ำ ร่างกายของน้อง ๆ และทีมงาน เริ่มปฏิบัติการลำเลียงในเวลา 10.00 น. โดยมีทีมผู้เชี่ยวชาญดำน้ำจากต่างประเทศ 13 คนและหน่วยซีล 5 คน มีเจ้าหน้าที่ดำน้ำเข้าร่วมปฏิบัติการทั้งหมด 90 คน ในจำนวนนี้เป็นนักดำน้ำจากต่างชาติ 50 คน โดยสามารถนำคนแรกออกจากถ้ำได้เวลา 17.40 น. ซึ่งถือว่าเร็วกว่าประมาณการเดิมถึง 3 ชม. ส่วนคนที่ 2 ออกมาในอีก 10-20 นาทีต่อมา ส่วนคนที่ 3 และ 4 ออกมาเวลา 19.40 น. และ 19.50 น. ทั้งหมดถูกส่งตัวไปที่โรงพยาบาลสนามซึ่งตั้งขึ้นบริเวณหน้าปากถ้ำ เพื่อประเมินอาการและปฐมพยาบาลเบื้องต้น ก่อนเคลื่อนย้ายไปที่โรงพยาบาลเชียงรายประชานุเคราะห์ ซึ่งห่างจากถ้ำหลวงไปราว 58 กม.[50] ปฏิบัติการของวันแรก ต้องหยุดลง เนื่องจากต้องวางขวดอากาศและเชือกใหม่ เพราะขวดอากาศหมด อุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ต้องทำใหม่ โดยใช้เวลา 10 ถึง 20 ชั่วโมง[51][52] ปฏิบัติการช่วยเหลือในวันถัดมา 9 กรกฎาคม สภาพแวดล้อมพร้อม เช่นเดียวกับเมื่อวาน จึงเริ่มปฏิบัติการ เวลา 11.00 น.[53] โดยทีมนักประดาน้ำทีมเดิม แต่มีการเปลี่ยนแปลงบ้างเล็กน้อย[54] ภารกิจในวันนี้ช่วยเหลือออกมาได้อีก 4 คน[55] จนวันที่ 10 กรกฎาคม มีรายงานข่าวว่า สามารถช่วยนักฟุตบอลและผู้ช่วยผู้ฝึกสอน ได้ครบทั้ง 13 คน[24]

ในการลำเลียงทั้ง 13 ชีวิตออกจากถ้ำ ภารกิจไม่สามารถดำเนินการได้เนื่องจากระดับน้ำที่ยังสูงอยู่ จนวันที่ 7-8 กรกฎาคม ระดับน้ำจึงลดลง มีภาครัฐ และเอกชน เข้ามาช่วยสูบน้ำ ให้ลดลงวันละ 1-2 เซนติเมตร แต่บริเวณโถง 3 น้ำยังคงท่วมขังอยุ่ โดยได้เตรียมขวดอากาศ 200 ขวด ไปใต้น้ำตลอดทางไปจนถึงบริเวณที่เด็ก ๆ อยู่[56] จากนั้นลำเลียงผู้ประสบภัย โดยให้สวมเวทสูท ขนาด 5 มิลลิเมตร และสวมเครื่องชุดหายใจแบบเต็มหน้าพิเศษที่มีท่อหน้ากากเต็มหน้าต่อกับขวดออกซิเจน เมื่อดำน้ำลงไปพร้อมขวดอากาศที่มีการปรับความกดอากาศ ทำให้ไม่ลอยขึ้นมา และง่ายต่อการเคลื่อนย้าย โดย 1 คน จะมีนักดำน้ำลำเลียงไป ผู้ประสบภัยเพียงนอนอยู่นิ่ง ๆ ใช้ทีมงานเคลื่อนย้ายกว่า 100 คน ระหว่างทางจะมีการตรวจสอบอุณหภูมิร่างกายเป็นระยะ[57]

การฟื้นฟูร่างกายแก้ไข

เมื่อถึงห้องผู้ป่วย แพทย์ได้รับการประเมินระดับความรู้สึก สัญญาณชีพ และสภาพความอบอุ่นของร่างกาย มีการเจาะเลือด เอกซเรย์ปอด ตรวจวัดคลื่นหัวใจ และให้น้ำเกลือ ฉีดวัคซีนป้องกันบาดทะยัก พิษสุนัขบ้า และมีการให้วิตามินบี 1 และยาปฏิชีวนะทางเส้นเลือดดำตามแผนการรักษา ผู้ป่วยชุดแรก 4 คน มีภาวะร่างกายอุณหภูมิต่ำ นำเครื่องให้ความอบอุ่น มี 2 คนมีความผิดปกติที่ปอด สงสัยว่าปอดอักเสบ และ 1 ราย มีแผลถลอกที่ข้อเท้าขวา ผู้ป่วยชุด 2 เมื่อแรกรับ ทุกคนอุณหภูมิร่างกายต่ำ และมี 1 คนอุณหภูมิร่างกายต่ำมากและมีภาวะหัวใจเต้นช้ากว่าปกติ แพทย์ให้ยาจนมีอาการปกติ เช้ารุ่งขึ้นทุกคนสดชื่นดี ตอบโต้ได้ ไม่มีไข้[58] และกลุ่มที่ 3 อีก 5 คน มีอาการปอดอักเสบเล็กน้อย[59]

จากข้อมูลของกระทรวงสาธารณสุข เด็ก ๆ มีน้ำหนักลดเฉลี่ย 2 กิโลกรัม[60] ยังอยู่ในอาการ Refeeding syndrome ยังไม่สามารถรับประทานอาหารปกติได้ทันที[61] แต่สามารถรับประทานอาหารอ่อน ๆ ได้อย่างเช่น โจ๊ก สำหรับอาหารปกติน่าจะรับประทานได้ใน 10 วัน[62]

ความช่วยเหลือและกำลังใจแก้ไข

ในประเทศแก้ไข

พระบรมวงศานุวงศ์แก้ไข

 
สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวทรงมีพระราชกระแสชื่นชม ทรงขอบใจทุกคนทุกฝ่ายที่ปฏิบัติการณ์ช่วยเหลือออกจากถ้ำหลวงขุนน้ำนางนอน จังหวัดเชียงราย ประสบความสำเร็จอย่างงดงาม
  • สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวมหาวชิราลงกรณ บดินทรเทพยวรางกูร ทรงติดตามการให้ความช่วยเหลือกลุ่มเด็กและโค้ชฟุตบอล จำนวน 13 ราย ที่ยังติดอยู่ในภายในถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อ.แม่สาย จ.เชียงราย รวมทั้งทรงห่วงใยกลุ่มผู้ประสบภัยทุกคน และทรงให้กำลังใจไปยังครอบครัวผู้ประสบภัยทุกคน[63] รวมถึงทรงพระราชทานสิ่งของและอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่จำเป็นในการกู้ภัยให้แก่ผู้ปฏิบัติงาน ตามที่มีการร้องขอการสนับสนุนเช่นอุปกรณ์ดำน้ำ ชุดดำน้ำ หลอดไฟให้ความสว่างในถ้ำชนิดมีแบตเตอรี่ในตัว หลอดและถังเก็บอากาศสำหรับนักดำน้ำไว้สับเปลี่ยนระหว่างการดำน้ำในถ้ำ ทั้งยังทรงพระราชทานกำลังใจให้แก่ผู้ปฏิบัติหน้าที่ในการติดตามค้นหาขอให้ประสบความสำเร็จ[64] และได้ทรงพระกรุณาฯ พระราชทานจัดตั้งโรงครัวพระราชทานซึ่งสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวพระราชทานเลี้ยงเจ้าหน้าที่และสื่อมวลชนในภารกิจค้นหาทีมนักฟุตบอลเยาวชน 13 คนที่พลัดหลงไปในถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย โดยมีบรรดาจิตอาสาผลัดเปลี่ยนหมุนเวียนมาช่วยกันประกอบอาหารเพิ่มขึ้นอีกแห่ง ซึ่งก่อนหน้านี้ วันที่ 24 มิ.ย. ทหาร มทบ.37 ได้ใช้รถเคลื่อนที่ตั้ง "ครัวพระราชทาน" แห่งแรก ด้านทิศใต้ของวนอุทยานฯ เลี้ยงประชาชนวันละ 1,000 คน[65] และหลังจากที่ทรงทราบว่า จ.อ.สมาน กุนัน ได้เสียชีวิต จึงมีรับสั่งให้จัดงานศพอย่างสมเกียรติและทรงมีรับสั่งให้ดูแลครอบครัวและบุตรหลานอย่างดีที่สุด[66]
  • สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัครราชกุมารี ทรงห่วงใยทีมฟุตบอลหมูป่าอะคาเดมี และโค้ช รวม 13 ชีวิตที่ติดอยู่ในถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อ.แม่สาย จ.เชียงราย ทั้งนี้พระองค์ได้พระราชทานเงิน จำนวน 500,000 บาท ให้แก่ นายณรงค์ศักดิ์ โอสถธนากร ผู้ว่าฯ เชียงราย เพื่อนำไปจัดซื้ออาหาร ยา สิ่งของจำเป็นต่างๆ ในการปฏิบัติการช่วยเหลืออย่างเร่งด่วน และพระราชทานกำลังใจ และมีพระดำรัส "ให้ทุกคนปลอดภัย และประสบความสำเร็จในการช่วยเหลือเด็ก 13 ชีวิตที่ติดถ้ำ ทั้งเจ้าหน้าที่และทุกคนที่เกี่ยวข้อง ขอให้พระคุ้มครองทั้งคนช่วยและคนถูกช่วย"[67]
  • ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี ทรงโพสต์ข้อความทางอินสตาแกรม ประทานกำลังใจให้เจ้าหน้าที่และผู้ที่เกี่ยวข้องกับการช่วยเหลือ 13 ชีวิต ระบุว่า “ขอให้กำลังใจเจ้าหน้าที่และทุกคนที่เกี่ยวข้องกับการช่วยเหลือ 13 ชีวิตที่ติดถ้ำ ขอให้พระคุ้มครองทั้งคนช่วยและคนถูกช่วย”[68] และได้ทรงโพสต์ภาพถ่ายฝีพระหัตถ์แสดงความดีพระทัย หลังทรงทราบข่าวพบ 13 ชีวิตทีมฟุตบอลหมูป่าอะคาเดมี่ในถ้ำหลวงแล้ว โดยมีข้อความบรรยายภาพว่า "พบหมูป่าแล้ว ดีใจจัง ขอบคุณทุกคนที่ช่วยเหลือน้องๆ ทั้ง 13 คน"[69]
  • พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ เสด็จแทนพระองค์เป็นประธานในพิธีทบทวนคำปฏิญาณและสวนสนามของลูกเสือ เนื่องในวันคล้ายวันสถาปนาคณะลูกเสือแห่งชาติ ประจำปี 2561 ที่สนามกีฬาแห่งชาติ โดยก่อนเสด็จกลับ ทรงมีพระปฏิสันถารกับพลอากาศเอก ประจิน จั่นตอง รองนายกรัฐมนตรี โดยทรงห่วงใยเด็กๆ และโค้ช 13 ชีวิต ที่ติดอยู่ภายในถ้ำหลวง วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อ.แม่สาย จ.เชียงราย พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี พระวรราชาทินัดดามาตุ มีพระดำรัสว่า “ไม่ทราบตอนนี้ เด็กๆ ยังหาไม่เจอหรอคะ ที่เชียงราย …ก็ติดตามข่าว เป็นห่วง ก็ขอฝากให้กำลังใจเจ้าหน้าที่ที่ปฏิบัติงาน เพราะว่าพระองค์หญิงก็ทราบว่าคงลำบาก เพราะว่าน้ำสูงและก็ถ้ำมันมืดมาก ก็ขอภาวนาให้หาได้โดยเร็ว เพราะว่าเป็นห่วงเด็ก ๆ”[70]
  • พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าทีปังกรรัศมีโชติ ทรงติดตามข่าว นักฟุตบอลเยาวชนและผู้ฝึกสอนทีมหมูป่าอะคาเดมี ที่ติดอยู่ในถ้ำหลวง วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ด้วยความห่วงใย การนี้ ได้ประทานโปสการ์ดเพื่อเป็นกำลังใจให้แก่นักฟุตบอลเยาวชนและผู้ฝึกสอน เป็นภาพโปสการ์ดภาพก้อนหินที่มีสีและขนาดแตกต่างกันจัดเรียงซ้อนกัน ในแต่ละก้อนมีข้อความภาษาเยอรมัน ที่สื่อถึงการประทานกำลังใจ ได้แก่ คำว่า Mut (กล้าหาญ), Glück (มีโชคดี), Gelassenheit (มีความสุข), Erfolg (ประสบความสำเร็จ), Freude (มีความยินดี), Gesundheit (ให้มีสุขภาพดี) ด้านในของภาพโปสการ์ด พระเจ้าหลานเธอ พระองค์เจ้าทีปังกรรัศมีโชติ ได้มีลายพระหัตถ์ ลงวันที่ 3 กรกฎาคม 2561 ที่ทรงแสดงถึงความห่วงใยต่อนักฟุตบอลเยาวชนและผู้ฝึกสอนเป็นภาษาเยอรมัน โดยมีข้อความที่แปลเป็นภาษาไทยว่า

“เด็ก ๆ ที่รัก

พวกเธอคงกลัวกันมากอย่างแน่นอน แต่ฉันก็นึกถึงพวกเธออยู่เสมอ ฉันมีความยินดีมากที่ทุกคนปลอดภัยและสุขภาพแข็งแรง ฉันขอขอบคุณเจ้าหน้าที่ทุกคนในการช่วยเหลือในครั้งนี้และขอให้ภารกิจนี้ประสบความสำเร็จได้ด้วยดี

(ลงพระนาม) ทีปังกรรัศมีโชติ”[71]

รัฐบาลแก้ไข

ส่วนราชการและรัฐวิสาหกิจ[74][75]แก้ไข

เอกชนและพลเรือน[74]แก้ไข

  • AIS
  • DTAC
  • True
  • SCG Chemical - สนับสนุนท่อ HDPE ประมาณ 1000เมตรและอุปกรณ์อื่น ๆ สำหรับสูบน้ำออกจากถ้ำ
  • บริษัท ทริปเปิลที อินเทอร์เน็ต จำกัด - สนับสนุนระบบเครือข่ายอินเทอร์เน็ต
  • นรินทร ณ บางช้าง - ได้ส่งทีมนักดำน้ำชาวไทยที่ไปอบรมที่อิตาลี โดยใช้อุปกรณ์จากสวีเดนและอิตาลี[83]
  • สมาคมน้ำบาดาลไทย[84]
  • สโมสรฟุตบอลเอสซีจี เมืองทอง ยูไนเต็ด และแฟนบอล - ยินดีทำตามความฝันผู้ฝึกสอน ตลอดจนเสนอเข้าชมการแข่ง ซึ่งจะออกค่าเดินทาง ที่พัก อาหารให้ทั้งหมด[85][86][87][88]
  • สโมสรฟุตบอลขอนแก่น ยูไนเต็ด - ได้จัดทำชุดกีฬาฟุตบอล ซึ่งมีหมายเลข 13 พร้อมสกรีนชื่อทีม "MOOPA FC" ติดที่หลังเสื้อเพื่อให้กำลังใจ และยินดีต้อนรับสู่โรงเรียนฟุตบอลอาชีพ ตามความต้องการของแต่ละคน รวมถึงศรายุทธ ชัยคำดี ซึ่งพร้อมที่จะเป็นโค้ชส่วนตัวให้แก่เด็กทั้ง 12 คน[89]
  • มูลนิธิป่อเต็กตึ๊ง - สนับสนุนทีมนักดำน้ำ
  • กลุ่มเก็บรังนกนางแอ่น เกาะลิบง จังหวัดตรัง - สนับสนุนผู้เชี่ยวชาญในการปีนถ้ำ[90]
  • ทีมชลอยกกระบัตร จ.สมุทรสาคร - สนับสนุนเครื่องสูบน้ำและเครื่องปั่นไฟ[91]
  • ทีมเครื่องสูบน้ำซิ่งพญานาค จาก อ.บ้านแพ้ว จ.สมุทรสาคร และ จ.นครปฐม สนับสนุนเครื่องสูบน้ำ[92]
  • เกษตรกรและประชาชนในพื้นที่ตำบลโป่งผา ตำบลโป่งงาม ตำบลศรีเมืองชุม และตำบลบ้านด้าย อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย ซึ่งเป็นพื้นที่รับน้ำที่ระบายออกจากถ้ำหลวง[93]

ต่างประเทศแก้ไข

  •   เยอรมนี ส่งนักประดาน้ำมาช่วยเหลือผู้ประสบภัยในถ้ำหลวง[95]
  •   สหราชอาณาจักร นักสำรวจ เวิร์น อันสเวิร์ธ[96] และผู้ชำนาญการดำน้ำในถ้ำจาก British Cave Rescue Council (BCRC) รอเบิร์ต ชาร์ลี ฮาร์เปอร์, ริชาร์ด วิลเลียม สแตนตัน และจอห์น โวลันเธน[97] พร้อมด้วย คริส จีเวลล์, เจสัน มัลลินสัน จากสมาคมดำน้ำในถ้ำ Cave Diving Group (CDG) และทิม แอคตัน พร้อมด้วยผู้เชี่ยวชาญท่านอื่นๆ ได้เดินทางมาช่วยเหลือนักกีฬาฟุตบอลเยาวชนพร้อมผู้ฝึก จำนวน 13 คน ที่ติดค้างอยู่ในถ้ำ[96] 10 กรกฎาคม เทเรซา เมย์ นายกรัฐมนตรี ทวิตเตอร์ข้อความกล่าวว่า “ยินดีที่ภารกิจการช่วยเหลือผู้ติดอยู่ในถ้ำในประเทศไทยสำเร็จลุล่วง โลกได้ติดตามและจะยกย่องความกล้าหาญของผู้ที่เกี่ยวข้องทุกคน”[98]
  •   สหรัฐ 27 มิถุนายน พลเอก ธารไชยยันต์ ศรีสุวรรณ เปิดเผยว่าได้รับแจ้งจากหน่วยบัญชาการอินโดแปซิฟิกสหรัฐ (USPACOM) ของสหรัฐอเมริกา ได้ประสานส่งเจ้าหน้าที่ ทหารและพลเรือนที่มีความเชี่ยวชาญด้านการบรรเทาสาธารณภัยมาช่วยเหลือ[99][100] และยังมีความช่วยเหลือจากนายอีลอน มัสก์ ผู้บริหารของบริษัทสเปซเอ็กซ์ โดยได้นำเรือดำน้ำจิ๋ว "หมูป่า" มาช่วยในการปฏิบัติการในครั้งนี้และมอบให้รัฐบาลไทยในการใช้ในกรณีฉุกเฉินครั้งต่อไป[101] 8 กรกฎาคม ดอนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดี ทวิตเตอร์ข้อความกล่าวว่า กำลังทำงานร่วมกับรัฐบาลไทยอย่างใกล้ชิด เพื่อที่จะช่วยเด็กออกมาจากถ้ำได้อย่างปลอดภัย ด้วยคนที่มีความกล้าหาญ และความเชี่ยวชาญ[102] และวันที่ 10 กรกฎาคม ทวิตเตอร์ข้อความกล่าวว่า “ในนามของสหรัฐอเมริกา ขอแสดงความยินดีกับหน่วยซีลของประเทศไทย และแสดงความยินดีที่ภารกิจช่วยเหลือเด็ก ๆ 12 ชีวิต และโค้ช จากถ้ำในประเทศไทย เป็นช่วงเวลาที่สวยงาม ทั้งหมดออกมาแล้ว เยี่ยมมาก!”[103]
  •   พม่า 28 มิถุนายน ทำเนียบประธานาธิบดีพม่าได้ออกแถลงการณ์ระบุว่า พม่าจะให้ความช่วยเหลืออย่างเต็มที่ต่อปฏิบัติการค้นหาเยาวชนนักฟุตบอลทีมหมูป่าและผู้ฝึกสอน รวม 13 คน ที่ได้หายเข้าไปในถ้ำ[107] และได้มีการส่งเจ้าหน้าที่สำรวจถ้ำหลวงด้านที่ติดกับฝั่งประเทศพม่า[108]
  •   ออสเตรเลีย พลเอก ธารไชยยันต์ ศรีสุวรรณ ผู้บัญชาการทหารสูงสุดกล่าวว่า รัฐบาลออสเตรเลียพร้อมสนับสนุนที่จะส่งเจ้าหน้าที่กู้ภัย ผู้เชี่ยวชาญ ทั้งยังพร้อมสนับสนุนอุปกรณ์ที่ทันสมัยร่วมปฏิบัติภารกิจค้นหานักฟุตบอลเยาวชนและโค้ช[109] รวมทั้ง ดร.ริชาร์ด แฮร์ริส พร้อมทีมงานผู้เชี่ยวชาญท่านอื่นๆ จากออสเตรเลีย[110]
  •   ญี่ปุ่น ส่งผู้เชี่ยวชาญเรื่องน้ำซึ่งได้รับมอบหมายจากโครงการความร่วมมือของรัฐบาลญี่ปุ่นเพื่อช่วยเหลือเรื่องการระบายน้ำออกจากถ้ำ[111]
  •   จีน สถานเอกอัครราชทูตสาธารณรัฐประชาชนจีนประจำประเทศไทยแถลงว่าหน่วยงานของรัฐบาลจีนกำลังเตรียมส่งผู้เชี่ยวชาญด้านการกู้ภัยและการค้นหาผู้ประสบภัยในถ้ำจำนวน 6 คน โดยเจ้าหน้าที่ผู้เชี่ยวชาญจากจีนได้นำอุปกรณ์ช่วยชีวิตมาด้วย เช่น หุ่นยนต์ใต้น้ำ อุปกรณ์ดำน้ำ สเปกโทรมิเตอร์สามมิติ[112]
  •   ฝรั่งเศส นักดำน้ำเพื่อนร่วมทีม Ben Reymenants[115] และทางรัฐบาลฝรั่งเศสเองยังเสนอส่งทีมผู้เชี่ยวชาญและอุปกรณ์ แต่เจ้าหน้าที่ของไทยเชื่อว่ามีเพียงพออยู่ในสถานที่แล้ว[116]
  •    นครรัฐวาติกัน วันอาทิตย์ที่ 1 ก.ค. พระสันตะปาปาฟรานซิสประกอบพิธีสวดมนต์ประจำวัน ที่ จัตุรัส เซนต์ ปีเตอร์ ในนครรัฐวาติกัน โดยหลังจากเสร็จพิธี พระองค์สวดภาวนาเพื่อขอให้เกิดความสงบสุขแก่พื้นที่ต่างๆ ทั่วโลกที่กำลังประสบปัญหา และยังส่งกำลังใจถึงเหล่านักฟุตบอลเยาวชนทีม ‘หมูป่าอะคาเดมี’ 12 คนและโค้ชอีก 1 คน ซึ่งติดอยู่ในถ้ำหลวง ขุนน้ำนางนอน ในอ.แม่สาย จ.เชียงราย มานานกว่า 1 สัปดาห์แล้ว โดยพระองค์ตรัสว่า พระองค์กำลังสวดอธิษฐานให้กับพวกเขา[117]
  •   สวีเดน มีทีมนักประดาน้ำในเบื้องต้น 6 คน เดินทางมาเพื่อช่วยเหลือ[118]
  •   อิสราเอล ทีมนักดำน้ำประเทศอิสราเอลจากบริษัทอุปกรณ์สื่อสารฉุกเฉิน เดินทางมาช่วยทันทีที่ทราบข่าว นับตั้งแต่วันที่ 25 มิถุนายน โดยสายการบินแอล อัล ได้ระดมทุนค่าตั๋วเครื่องบินให้แก่พวกเขา เพื่อมาช่วยเหลือเด็ก ๆ[119][120][121]
  •   เช็กเกีย เสนอเครื่องสูบน้ำประสิทธิภาพสูงจากประเทศของตน ที่สามารถสูบน้ำได้ 400 ลิตรต่อวินาที[125]
  •   เดนมาร์ก[126]มาร์ติน (ผู้เขียนแผนที่ถ้ำหลวง)[127] อิวาน คาราดิช นักดำน้ำชาวเดนมาร์ก[128]
  •   แคนาดา[133] เอริค ริชาร์ด บราวน์ นักดำน้ำชาวแคนาดา[134]
  •   สิงคโปร์ ดักลาส ดีแลน เหยา นักดำน้ำชาวสิงคโปร์ วัย 50 ปี[137]

ผลสืบเนื่องแก้ไข

  • เพลง วอนเจ้าแม่ดอยนางนอน ขับร้องโดย เปี๊ยก ปัญญา สุวรรณทิพย์ เผยแพร่ 27 มิถุนายน 2561
  • เพลง ถ้ำหลวงนางนอน ขับร้องโดย เสก โลโซ เผยแพร่ 1 กรกฎาคม 2561
  • เพลง วอนนางนอน ขับร้องโดย จินตหรา พูนลาภ เผยแพร่ 2 กรกฎาคม 2561
  • เพลง ถ้ำหลวงขุนน้ำนางนอน ขับร้องโดย แอ๊ด คาราบาว เผยแพร่ 4 กรกฎาคม 2561
  • เพลง วีรบุรุษจ่าแซม ขับร้องโดย แบ๊ว แซมบ้า เผยแพร่ 16 กรกฎาคม 2561
  • เพลง น้ำตาไหลอาลัยจ่าแซม ขับร้องโดย เย็นจิตร พรเทวี เผยแพร่ 28 กรกฎาคม 2561
  • วีระ โรจน์พจนรัตน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงวัฒนธรรม ได้สั่งการให้หอจดหมายเหตุแห่งชาติบันทึกเหตุการณ์ และภาพประวัติศาสตร์ของการช่วย 13 ชีวิต เนื่องด้วยเป็นเหตุการณ์สำคัญที่คนทั้งโลกให้ความสนใจ[138]
  • มีการมอบสัญชาติไทย ให้เอกพล จันทะวงษ์, พรชัย คำหลวง, ด.ช.มงคล บุญเปี่ยม และ ด.ช.อดุลย์ สามอ่อน[139]
  • นิตยสาร เนชั่นแนล จีโอกราฟิก ฉบับภาษาไทย ได้จัดทำนิตยสารฉบับที่ 206 ประจำเดือนกันยายน พ.ศ. 2561 โดยในฉบับจะเป็นการถอดบทเรียนปฏิบัติการช่วยชีวิต 13 ทีมหมูป่าอะคาเดมี่ ณ วนอุทยานถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน อำเภอแม่สาย จังหวัดเชียงราย[140]
  • จากเดิมถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน มีนักท่องเที่ยวปีละประมาณ 4 หมื่นคน แต่หลังเหตุการณ์ จำนวนนักท่องเที่ยวตั้งแต่เดือนตุลาคม 2561 ถึงมิถุนายน มีมากกว่า 1 ล้าน 3 แสนคน[141]

ภาพยนตร์และซีรีส์แก้ไข

  • นางนอน (The Cave) ภาพยนตร์ไทยแนวแอกชัน-ดรามา เขียนบทและกำกับโดย ทอม วอลเลอร์ เข้าฉายในประเทศไทยวันที่ 28 พฤศจิกายน 2562[142]
  • ติดถ้ำ (The Caved Life) ภาพยนตร์ไทยสารคดี เล่าเรื่องราวผ่านภาพยนตร์สั้น 4 เรื่องจาก 5 ผู้กำกับ ได้แก่ พัฒนะ จิรวงศ์, อุรุพงศ์ รักษาสัตย์, โสภาวรรณ บุญนิมิตร, พีรชัย เกิดสินธุ์ และญาณิน พงศ์สุวรรณ เข้าฉายในโรงภาพยนตร์ลิโด้วันที่ 10 ธันวาคม 2563[143]
  • The Rescue [en] ภาพยนตร์สารคดี เขียนบทและอำนวยการสร้างโดย เอลิซาเบธ ไช วาซาร์เรลลิ และ จิมมี ชิน เข้าฉายในสหรัฐวันที่ 2 กันยายน 2564[144]
  • สิบสามชีวิต (Thirteen Lives) ภาพยนตร์ชีวประวัติ กำกับโดย รอน ฮาวเวิร์ด เข้าฉายในสหรัฐวันที่ 29 กรกฎาคม 2565[145]
  • ถ้ำหลวง: ภารกิจแห่งความหวัง (Thai Cave Rescue) ซีรีส์ไทยแนวแอกชั่น-ดรามา กำกับโดย เควิน ตันเจริญ เข้ากำหนดออกอากาศในประเทศไทยวันที่ 22 กันยายน 2565

ดูเพิ่มแก้ไข

อ้างอิงแก้ไข

  1. Порятунок знайдених у печері Таїланду школярів затягується - DW (ยูเครน)
  2. "ย้อนรอย 221 ชั่วโมง ก่อน 'ไชโย' ช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวงสำเร็จ". ไทยรัฐออนไลน์. July 3, 2018.
  3. "จบภารกิจกู้ชีพ 13 ชีวิตหมูป่า 'หมอภาคย์-ซีล3นาย' ถึงปากถ้ำปลอดภัย". ไทยรัฐออนไลน์. July 10, 2018.
  4. อ้างอิงตามนาฬิกาจับเวลาบนหน้าจอไทยรัฐทีวี วันที่ 2 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
  5. อ้างอิงตามนาฬิกาจับเวลาบนหน้าจอไทยรัฐทีวี วันที่ 10 กรกฎาคม พ.ศ. 2561
  6. Seit Samstag ist eine Jugend-Fußballmannschaft in einer Höhle in der nordthailändischen Provinz Chiang Rai eingeschlossen. - ad hoc news[ลิงก์เสีย] (เยอรมัน)
  7. Safi, Michael; Thoopkrajae, Veena (8 July 2018). "Thailand cave rescue begins as four of 12 boys freed in day of drama". The Guardian. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 8 July 2018. สืบค้นเมื่อ 9 July 2018.
  8. Thailand cave rescue: fresh flooding halts search for missing boys (อังกฤษ)
  9. "Former Thai Navy SEAL dies in rescue operation for soccer team trapped in cave". MassLive. 6 July 2018. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 8 July 2018. สืบค้นเมื่อ 8 July 2018.
  10. "Diver dies in Thailand cave rescue attempt". BBC News (ภาษาอังกฤษแบบบริติช). 2018-07-06. สืบค้นเมื่อ 2018-07-06.
  11. "Thai navy SEAL who rescued boys trapped in cave dies".
  12. "Thailand cave rescue: Boys appear in new video, 'I am healthy'". CNN. 4 กรกฎาคม 2018. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 4 กรกฎาคม 2018.
  13. "Monsoon rains could damper rescue efforts to save soccer team in Thailand cave". ABC News. 5 July 2018.
  14. McKirdy, Euan; Olarn, Kocha; Berlinger, Joshua. "Thai rescue: Hopes high 4 boys, coach will be freed from cave Tuesday". CNN. เก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 10 July 2018. สืบค้นเมื่อ 10 July 2018.
  15. Знайдена в печері Таїланду футбольна команда може залишитись там на місяці (ยูเครน)
  16. "เปิดคลิป เด็ก 12 ชีวิตทีม 'หมูป่าอะคาเดมีแม่สาย' ซ้อมบอลก่อนหายตัวในถ้ำ". ไทยรัฐออนไลน์. 24 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  17. 동굴서 사라진 아이들… - 부산일보 (เกาหลี)
  18. "กู้ภัยเร่งค้นหา นักบอลรุ่นเยาว์ 11 คนบวกโค้ช หายตัวในถ้ำหลวงแม่สาย". ไทยรัฐออนไลน์. 24 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  19. Enfants bloqués dans une grotte en Thaïlande : Américains et Britanniques en renfort - Paris Match (ฝรั่งเศส)
  20. "แรงใจโซเชียล"ช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวงปลอดภัย". ไทยพีบีเอส. 26 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  21. "สื่อทั่วโลก!! เกาะติดปฏิบัติการช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง จ.เชียงราย". สปริงนิวส์. 27 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  22. "สื่อนอกเกาะติดปฏิบัติการค้นหา 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง". โพสทูเดย์. 27 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  23. ด่วน! เจอทั้ง 13 ชีวิตในถ้ำหลวงแล้ว ทุกคนปลอดภัย-เร่งนำตัวออกมา
  24. 24.0 24.1 Paddock, Richard C. (10 July 2018). "How Rescuers Pulled Off the Impossible in a Treacherous Thai Cave". The New York Times. สืบค้นเมื่อ 10 July 2018.
  25. "11นร.-โค้ชบอล'หายในถ้ำ ค้นหาไร้วี่แวว-เจอแต่รองเท้า". เดลินิวส์. 24 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  26. Новости: В Таиланде футбольная команда потерялась в пещере (รัสเซีย)
  27. เปิดปากทั้งน้ำตา! เพื่อนร่วมทีมฟุตบอล13ชีวิต เผยสาเหตุไม่เข้าถ้ำหลวง!
  28. เผยรายชื่อทีมหมูป่าผู้แข็งแกร่งทั้ง 13 ชีวิต เจอตัวแล้วในถ้ำหลวง,ไทยรัฐออนไลน์, 3 กรกฎาคม 2561
  29. เปิด13รายชื่อ ‘ทีมหมูป่าอะคาเดมีแม่สาย’ หลังติดถ้ำหลวงนาน10วัน, มติชนออนไลน์, 3 กรกฎาคม 2561
  30. ภารกิจถ้ำหลวง: เกิดอะไรขึ้นบ้างหลังจากทีมฟุตบอลหมูป่าติดอยู่ในถ้ำ
  31. ย้อนรอย 221 ชั่วโมง ก่อน 'ไชโย' ช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวงสำเร็จ
  32. ผวจ.เชียงราย ยืนยัน พบ 13 ชีวิตทีมหมูป่าแล้ว - One31
  33. นักดำน้ำอังกฤษเผยพบเด็ก ๆ ทีมหมูป่าฯ ในถ้ำหลวง หลังวางเส้นนำทางจนเชือกหมดพอดี
  34. "Thai NavySEAL". www.facebook.com (ภาษาอังกฤษ). คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 3 July 2018. สืบค้นเมื่อ 2 July 2018.
  35. Olarn, Kocha; Said-Moorhouse, Lauren (3 July 2018). "Thai cave rescue: Soccer team found alive one kilometer underground". edition.cnn.com. CNN. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 3 July 2018. สืบค้นเมื่อ 3 July 2018.
  36. ถ้ำหลวง: ยังไม่พา 13 ชีวิตทีมหมูป่าออกจากถ้ำวันนี้ ใครพร้อม ออกก่อน
  37. "Thai boys 'could be in cave for months'". BBC News (ภาษาอังกฤษแบบบริติช). 3 July 2018. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 3 July 2018. สืบค้นเมื่อ 3 July 2018.
  38. 38.0 38.1 "Thai cave rescue: 12 boys and coach to get 4 months' food, diving training". The Straits Times. 3 July 2018. สืบค้นเมื่อ 3 July 2018.
  39. 39.0 39.1 "Thai cave rescuers in 'race against the rain'". BBC News (ภาษาอังกฤษแบบบริติช). 2018-07-05. สืบค้นเมื่อ 2018-07-05.
  40. 40.0 40.1 40.2 "Thai cave rescue: boys laugh and joke in new video". The Times (ภาษาอังกฤษแบบบริติช). 2018-07-04. สืบค้นเมื่อ 2018-07-07.
  41. 41.0 41.1 41.2 Safi, Michael (2018-07-05). "Thai cave rescue: army drains site in bid to free boys before monsoon". the Guardian (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 2018-07-05.
  42. 42.0 42.1 "How might the trapped Thai boys be rescued?". BBC News (ภาษาอังกฤษแบบบริติช). 2018-07-04. สืบค้นเมื่อ 2018-07-05.
  43. Reymenants, Ben (3 July 2018). "Thailand cave rescue: medics reach boys". The Guardian (live updates). คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2 July 2018. สืบค้นเมื่อ 3 July 2018.
  44. ถ้ำหลวง: ปรับแผนนำ 13 ทีมหมูป่าออกจากถ้ำ ไม่ต้องรอพร้อม 100%
  45. "Thai rescuers search for other entrances to flooded cave" (ภาษาอังกฤษ). The Washington Post. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2018-07-05. สืบค้นเมื่อ 2018-07-05.
  46. Staff (5 July 2018). "Thailand cave: Rescuers in race against weather as rains close in". BBC News. สืบค้นเมื่อ 5 July 2018.
  47. อดีตหน่วยซีลเสียชีวิต 1 คน ขณะดำน้ำออกจากถ้ำหลวงฯ
  48. อดีตซีลเสียชีวิตในถ้ำหลวง
  49. ในหลวง’ ทรงรับสั่ง จัดงานศพ “อาสาซีล” เสียชีวิตในถ้ำหลวง อย่างสมเกียรติ
  50. "ถ้ำหลวง: ภารกิจถ้ำหลวงคืบหน้าอีกขั้น พาหมูป่า 4 ชีวิตออกจากถ้ำแล้ว". BBC Thai. 2018-07-08. สืบค้นเมื่อ 2018-07-09.
  51. "Thailand Cave Rescue Live Updates: Four Boys Are Out, 9 to Go". The New York Times. 8 July 2018. สืบค้นเมื่อ 8 July 2018.
  52. "Thailand cave rescue: navy Seals confirm four boys have been rescued – live". 8 July 2018. สืบค้นเมื่อ 8 July 2018 – โดยทาง www.theguardian.com.
  53. ช่วยหมูป่า ลอต 2 ยัน เริ่ม 11 โมง ลุ้นข่าวดี ไม่เกินคืนนี้
  54. ออกมาแล้ว! ซีลพาหมูป่าคนที่ 5 ออกจากถ้ำหลวง เตรียมส่งขึ้นฮ.ไปร.พ.
  55. หน่วยซีลโพสต์! หลังเสร็จภารกิจวันที่ 2 ช่วยอีก 4 หมูป่าออกจากถ้ำ
  56. "Exclusive: เปิดใจ พล.ร.ต. อาภากร อยู่คงแก้ว ผบ. หน่วยซีล ใน ภารกิจถ้ำหลวง". BBC Thai. 2018-07-11. สืบค้นเมื่อ 2018-07-12.
  57. "คำต่อคำ : ขั้นตอนลำเลียง "หมูป่า" แค่นอนนิ่งๆ เหมือนไข่ในหิน!". Spring News. 2018-07-12. สืบค้นเมื่อ 2018-07-12.
  58. 13 หมูป่าพ้นถ้ำหลวง ปิดฉาก ‘17 วันใต้โลกมืด’
  59. ภาพชัดๆ หมูป่าสุดสตรอง หมอ ยันสุขภาพกาย-ใจ ไม่น่าห่วง
  60. "Thai cave rescue: Boys lost two kilograms during weeks in cave". CNN. 11 July 2018. สืบค้นเมื่อ 11 July 2018.
  61. เข้าใจภาวะ Refeeding syndrome อดอาหารมานาน แต่ยังรีบกินไม่ได้ !
  62. "Cave divers ready to rescue last five". BBC News. 9 July 2018. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 9 July 2018. สืบค้นเมื่อ 9 July 2018.
  63. Thailandia, fiato sospeso per 12 giovani calciatori intrappolati in una grotta (อิตาลี)
  64. "ในหลวง" ทรงห่วงเด็กติดถ้ำหลวง พระราชทานกำลังใจจนท. ขอให้ทุกคนปลอดภัย
  65. ตั้งครัวพระราชทาน เพื่อเลี้ยง จนท.-ปชช.ที่มาช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง
  66. 'ในหลวง' ทรงรับสั่ง จัดงานศพ "อาสาซีล" เสียชีวิตในถ้ำหลวง อย่างสมเกียรติ
  67. ปลื้มปีติ เจ้าฟ้าจุฬาภรณ์ฯ พระราชทาน 5 แสนช่วยทีมค้นหา 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง
  68. ในหลวง ให้กำลังใจ ทรงห่วง 13ชีวิตเด็กนร.ติดถํ้า หน่วยซีลระดมทีมดำน้ำค้น พบรอยเท้า-ญาติเฝ้าลุ้นระทึก ส่งฮ.บินสำรวจทางเข้าทุกจุด
  69. ทูลกระหม่อมหญิงอุบลรัตนราชกัญญา สิริวัฒนาพรรณวดี ทรงโพสต์ภาพถ่ายฝีพระหัตถ์แสดงความดีพระทัย
  70. "พระองค์โสม" ทรงห่วงเด็กๆ ที่ถ้ำหลวง ประทานกำลังใจจนท. ภาวนาให้เจอโดยเร็ว
  71. "พระองค์ที" ทรงห่วง13 ชีวิต ประทานการ์ดเป็นกำลังใจ-ทรงขอบคุณเจ้าหน้าที่ทุกคน
  72. นายกฯ นำคณะ มุ่งหน้าถ้ำหลวง ตรวจพื้นที่ ให้กำลังใจครอบครัว 13 ชีวิต - ไทยรัฐ
  73. Enfants disparus dans une grotte inondée en Thaïlande: 6e jour de recherche (ฝรั่งเศส)
  74. 74.0 74.1 "รวมตัวฮีโร่! เปิดรายชื่อหน่วยงาน ระดมพลังช่วยเด็กติดถ้ำหลวง". ไทยรัฐออนไลน์. 26 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  75. "ประสาน3หน่วยงานร่วมช่วยค้นหา13ชีวิตติดถ้ำหลวง". Siamsport. 28 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  76. "บิ๊กตู่"แจงย้าย"ผู้ว่าฯเชียงราย"ตามวงรอบปกติ-เชื่อคนดีอยู่ไหนก็เจริญ
  77. ผบ.ศอร. เผยยังไม่นำ ทั้ง 13 ชีวิตออกจากถ้ำหลวงวันนี้
  78. ซีลเริ่มแล้ว ค้นถ้ำหลวงวัน 2 ต้องหาให้เจอ'13 หมูป่าอะคาเดมี' - ไทยรัฐ
  79. 'ซีล'เพิ่มกำลัง'ถ้ำหลวง' ขนนักทำลายใต้น้ำช่วย 13 ชีวิต - เดลินิวส์
  80. ต้องรอด! ส่งหุ่นยนต์ดำน้ำ-โดรน หา 13 ชีวิต ติดในถ้ำหลวง - ไทยรัฐ
  81. ขนท่อสูบน้ำจากมูลนิธิชัยพัฒนา โครงการพระราชดำริ จ.ลพบุรี ติดตั้งในถ้ำหลวง แล้ว 3 ตัว - ไทยรัฐ
  82. การบินไทย – ไทยสมายล์ พร้อมพาฮีโร่ ช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวงกลับบ้าน
  83. ทีมนักดำน้ำชาวไทยที่ไปอบรมที่อิตาลี โดยใช้อุปกรณ์จากสวีเดนและอิตาลี
  84. อีกกำลังสำคัญ! ส.น้ำบาดาลไทย เผย เจาะบ่อมากยิ่งสูบน้ำช่วย 13 ชีวิตได้ไว
  85. เมืองทองยูไนเต็ด รอต้อนรับ'ทีมหมูป่า' ส่งกำลังใจ 13 ชีวิต ทำตามฝันโค้ช
  86. คนวงการบอลแห่ส่งกำลังใจทีมหมูป่าฯ-เมืองทองให้คำมั่นสานฝันให้เป็นจริง
  87. "ป๋อง เมืองทอง" ประกาศพา13เด็กติดถ้ำมาดูบอลที่เอสซีจีสเตเดี้ยม - siamsport
  88. นักเตะเมืองทองฯ ล้อมวงส่งกำลังใจให้เยาวชน "หมูป่าอะคาเดมีแม่สาย" - โพสต์ทูเดย์
  89. ทั่วโลกติดตามให้กำลังใจภารกิจช่วย 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง : PPTVHD36
  90. ทีมเก็บรังนก จ.ตรัง บินไปเชียงราย ขอช่วยปีนหาทางเข้าถ้ำหลวง ลั่นไม่เจอไม่กลับ พีพีทีวี 30 มิถุนายนย 2561
  91. เปิดใจ ทีมพญานาค เบื้องหลังเครื่องสูบน้ำ ช่วย 13 หมูป่าจากถ้ำหลวง พีพีทีวี 30 มิถุนายนย 2561
  92. "ทีมสูบน้ำซิ่งพญานาค" เก็บของกลับนครปฐม หายเหนื่อย 13 ชีวิตปลอดภัย[ลิงก์เสีย]
  93. ชาวนาน้ำท่วมพอใจรับเยียวยา-เผยแม้เสียหายแต่อย่างน้อยก็ได้ช่วยเด็ก
  94. "นักดำน้ำอิตาลีออกจากถ้ำ กลับที่พักชั่วคราว". เฟชบุ๊ก. Workpoint News - ข่าวเวิร์คพอยท์. 29 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  95. "ปฏิบัติการวันที่ 5! ค้นหา 13 ชีวิตในถ้ำหลวง". The Bangkok Insight. 27 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  96. 96.0 96.1 รู้จัก7หัวหอกชาวอังกฤษ ผู้นำทางพา'หมูป่า'ออกจากถ้ำ
  97. "3 นักดำน้ำในถ้ำชาวอังกฤษถึงไทยแล้ว". ไทยพีบีเอส. 27 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  98. ผู้นำโลกยินดีช่วย 13 หมูป่า สำเร็จ! “ทรัมป์-เมย์” ทวีตยกย่องจนท.และซีลไทยกล้าหาญ
  99. "'USPACOM' ส่ง จนท. ร่วมค้นหา 13 ชีวิต ติดในถ้ำหลวง". กรุงเทพธุรกิจ. 27 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  100. กองทัพสหรัฐฯถึงแล้ว ระดมพลิกถ้ำหลวง ช่วยค้นหา 13 ชีวิต - ข่าวสด
  101. "เจอกันแล้ว! 'ประยุทธ์' และ 'อีลอน มัสก์' พบกันที่สนามบินกลางดึก!". ข่าวสดออนไลน์. 10 กรกฎาคม 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  102. ทรัมป์ ทวีต สหรัฐฯ ร่วมมือรัฐบาลไทย ช่วยเด็กออกจากถ้ำอย่างปลอดภัย
  103. ผู้นำโลกยินดีช่วย 13 หมูป่า สำเร็จ! “ทรัมป์-เมย์” ทวีตยกย่องจนท.และซีลไทยกล้าหาญ
  104. "ซาบซึ้งน้ำใจ ลาวส่งทีมกู้ภัยช่วยเด็กติดถ้ำ ในถ้ำหลวงเชียงราย". ไทยรัฐออนไลน์. 27 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  105. ภารกิจถ้ำหลวง: รู้จักทีมกู้ภัยนานาชาติที่มาช่วยค้นหาทีมฟุตบอลหมูป่าอะคาเดมี
  106. บ้านเมือง - สถานทูตสหรัฐแถลงการณ์ห่วง 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง
  107. "ประกาศจากสำนักประธานาธิบดีพม่า". เฟซบุ๊ก. Myanmar President Office. 28 มิถุนายน 2561. สืบค้นเมื่อ 28 มิถุนายน 2561. {{cite web}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |access-date= และ |date= (help)
  108. "รัฐบาลเมียนมา สั่งด่วน!!สำรวจถ้ำหลวงฯ ฝั่งท่าขี้เหล็ก ช่วยค้นหา 13 ชีวิต". news.ch3thailand. 29 มิถุนายน 2561. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2018-07-01. สืบค้นเมื่อ 2018-07-02. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  109. ""ออสเตรเลีย" เตรียมส่งเจ้าหน้าที่ร่วมค้นหา 13 ชีวิตติดถ้ำ". sanook.com. 28 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  110. เปิดประวัติ “หมอริชาร์ด แฮร์ริส” นักดำน้ำผู้ฟันธงทีมหมูป่าพร้อมออกจากถ้ำ
  111. "ญี่ปุ่นส่งผู้เชี่ยวชาญร่วมระบายน้ำถ้ำหลวง". mcot.net. 29 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  112. "รัฐบาลจีนห่วง 13 ชีวิต! เร่งส่งผู้เชี่ยวชาญ-หุ่นยนต์ใต้น้ำ ลุยช่วยหาผู้สูญหายถ้ำหลวง". ข่าวสด. 29 มิถุนายน 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  113. นำผู้เชี่ยวชาญการดำน้ำในถ้ำ ชาวเบลเยียม มือ 1 ของไทย ช่วยทีมหมูป่า
  114. เปิดโฉมหน้า 13 นักดำน้ำต่างชาติ ผู้ร่วมภารกิจพาหมูป่ากลับบ้าน
  115. 115.0 115.1 “มาเงียบๆ…กลับเงียบๆ” นักดำน้ำต่างชาติ ทยอยเดินทางกลับ - Workpoint News[ลิงก์เสีย]
  116. "French team ready to join cave rescue – if Thailand asks". khaosodenglish.com. 7 July 2018. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 7 July 2018. สืบค้นเมื่อ 8 July 2018.
  117. ‘โป๊ปฟรานซิส’ สวดอธิษฐาน ส่งกำลังใจถึง 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง
  118. "ผู้ว่าฯ สั่งเดินหน้าพร่องน้ำถ้ำหลวงคืนนี้ นักประดาน้ำทีมสวีเดนถึงเชียงรายแล้ว". 25 June 2018. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 3 July 2018. สืบค้นเมื่อ 4 July 2018.
  119. "น้ำตาซึม!! เปิดใจ ‘นักดำน้ำอิสราเอล’ หลังบินมาช่วย 13 ชีวิต ถ้ำหลวง – สิ่งที่เจอภายในถ้ำ อาจถึงแก่ชีวิตได้ !??". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 5 July 2018. สืบค้นเมื่อ 4 July 2018.
  120. "Israelis join week-long operation to rescue 12 boys trapped in Thailand cave". คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 4 July 2018. สืบค้นเมื่อ 4 July 2018.
  121. How radios are helping Thailand cave rescue - CNN Video, สืบค้นเมื่อ 2018-07-05
  122. "Вода продолжает прибывать в пещеру, где застряли дети". vesti.ru. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 5 July 2018. สืบค้นเมื่อ 4 July 2018.
  123. "МЧС готово помочь в спасении заблокированных в пещере в Таиланде школьников". RT на русском (ภาษารัสเซีย). สืบค้นเมื่อ 2018-07-05.
  124. "Finnish diver helping Thai rescuers says possible crack in cave may save boys". YLE. 4 July 2018. สืบค้นเมื่อ 5 July 2018.
  125. Kft., Webra International (4 กรกฎาคม 2018). "The Visegrad Group: the Czech Republic, Hungary, Poland and Slovakia - Babis offers help in rescuing Thai boys from flooded cave". www.visegradgroup.eu. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 7 กรกฎาคม 2018. สืบค้นเมื่อ 6 กรกฎาคม 2018.
  126. "Thai cave rescue could happen 'today or tomorrow', diver says". Sky News. 6 กรกฎาคม 2018. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 8 กรกฎาคม 2018. สืบค้นเมื่อ 8 กรกฎาคม 2018.
  127. "Throng of volunteers gather to rescue Thai boys trapped in cave". Reuters. 6 July 2018. สืบค้นเมื่อ 8 July 2018.
  128. ทำไมเจ๋งขนาดนี้! นักดำน้ำเดนมาร์ก ทึ่งเด็กๆทีมหมูป่า แกร่งเหลือเชื่อ
  129. "Next 24 hours will be crucial in Thai cave rescue drama". news.com.au. 5 กรกฎาคม 2018. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 4 กรกฎาคม 2018. สืบค้นเมื่อ 8 กรกฎาคม 2018.
  130. นายกดัตช์ ตอบจม.หนูน้อยลูกครึ่งไทย
  131. บ.สูบน้ำดัตช์ส่งคน-อุปกรณ์ถึงไทย รองรับ‘แผน2’ หากทีมหมูป่าออกถ้ำไม่หมด
  132. "'ส.บอลไทย' ขอบคุณ 'ฟีฟ่า' เชิญทีมหมูป่าดูนัดชิงบอลโลก". ไทยรัฐออนไลน์. 10 กรกฎาคม 2561. {{cite news}}: ตรวจสอบค่าวันที่ใน: |date= (help)
  133. "Cave rescue: The divers who got the Thai boys out". BBC. 10 July 2018. สืบค้นเมื่อ 10 July 2018.
  134. ชาวสุราษฎร์ เตรียมต้อนรับครูฝรั่งนักดำน้ำเกาะเต่าที่ช่วยทีมหมูป่า
  135. "Rescue from Thai cave: Indian firm experts pitch in with tech support". 11 July 2018.
  136. "Filipino teacher part of Thai cave rescue".
  137. Yusof, Zaihan (12 July 2018). "Thai cave rescue: Singaporean diver who took part in risky operation says it was 'touch and go'". The Straits Times (ภาษาอังกฤษ). สืบค้นเมื่อ 13 July 2018.
  138. วธ.ให้บันทึกเหตุการณ์ 13 ชีวิตติดถ้ำหลวง เข้าหอจดหมายเหตุแห่งชาติ - ไทยรัฐ
  139. ทีมหมูป่า กับ ความหวังของคนไร้สัญชาติเกือบ 1 ล้านคน
  140. เผยโฉม “เนชั่นแนล จีโอกราฟิก” ปก “วีรบุรุษถ้ำหลวงขุนน้ำนางนอน”- mgronline
  141. ถ้ำหลวง-ขุนน้ำนางนอน นักท่องเที่ยวเพิ่มต่อเนื่อง[ลิงก์เสีย] สทท.เชียงใหม่
  142. เก้า มีนานนท์ (2019-10-05). "'The Cave นางนอน' ความรู้สึกจริงจากปาก จิม วาร์นีย์ 'Unsung Hero' นักดำน้ำตัวจริงในภารกิจช่วย 13 ชีวิตหมูป่า". The Standard.
  143. สุพัฒน์ ศิวะพรพันธ์ (2020-12-11). "ติดถ้ำ ภาพยนตร์สารคดีสำรวจผู้คน 'รอบข้าง' ที่ยัง 'ติดถ้ำ' หลังผ่านปฏิบัติการช่วยเหลือทีมฟุตบอลหมูป่าถ้ำหลวงมาแล้ว 2 ปี". The Standard.
  144. Pinitkarn Tulachom (2021-10-18). "เปิดตัวหนังสารคดี 'The Rescue' ในสหรัฐฯ เผยเบื้องหลังช่วย 13 ชีวิตทีมหมูป่าถ้ำหลวง". VOA thai.
  145. Jeaneration (2022-06-29). "ดาราอัดแน่น! กับทีเซอร์แรก "Thirteen Lives" หนังถ้ำหลวงฉบับฮอลลิวูดสร้าง". trueid.

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข