เปิดเมนูหลัก

ทางพิเศษเฉลิมมหานคร หรือ ระบบทางด่วนขั้นที่ 1 เป็นทางพิเศษสายแรกของประเทศไทย ก่อสร้างและเปิดให้บริการเมื่อวันที่ 29 ตุลาคม พ.ศ. 2524[1][2] โดยการทางพิเศษแห่งประเทศไทย เป็นทางพิเศษที่เชื่อมการคมนาคมขนส่งระหว่างภาคต่าง ๆ ของประเทศเข้าด้วยกัน โดยไม่ต้องเดินทางผ่านการจราจรหนาแน่นในใจกลางกรุงเทพมหานคร ช่วยลดปริมาณการจราจรที่คับคั่งบนถนนระดับดิน รวมทั้งช่วยให้การขนส่งสินค้าระหว่างท่าเรือคลองเตยกับภาคต่าง ๆ ให้เป็นไปด้วยความสะดวกและรวดเร็ว มีระยะทางทั้งสิ้น 27.1 กิโลเมตร[2]

Thailand road sign Expressway.svg
ทางพิเศษเฉลิมมหานคร
ระบบทางด่วนขั้นที่ 1
ทางพิเศษเฉลิมมหานคร (สีแดง)
ข้อมูลของเส้นทาง
ความยาว:27.1 กิโลเมตร (16.8 ไมล์)
ใช้งาน:พ.ศ. 2524 – ปัจจุบัน
สายดินแดง–ท่าเรือ
ความยาว:8.9 กิโลเมตร (5.5 ไมล์)
ปลายทิศเหนือ:Thai Highway-31.svg ถนนวิภาวดีรังสิต ใน แขวงดินแดง เขตดินแดง
ทางแยก
ที่สำคัญ:
Thailand road sign Expressway.svg ทางพิเศษศรีรัช ใน แขวงมักกะสัน เขตราชเทวี
ปลายทิศใต้:Thailand road sign Expressway.svg ทางแยกต่างระดับท่าเรือ ใน แขวงคลองเตย เขตคลองเตย
สายบางนา–ท่าเรือ
ความยาว:7.9 กิโลเมตร (4.9 ไมล์)
ปลายทิศตะวันออก:Thai Highway-34.svg ทล.34 แขวงบางนาใต้ เขตบางนา
ทางแยก
ที่สำคัญ:
Thailand road sign Expressway.svg ทางพิเศษฉลองรัช แขวงพระโขนง เขตคลองเตย
ปลายทิศตะวันตก:Thailand road sign Expressway.svg ทางแยกต่างระดับท่าเรือ ใน แขวงคลองเตย เขตคลองเตย
สายดาวคะนอง–ท่าเรือ
ความยาว:10.3 กิโลเมตร (6.4 ไมล์)
ปลายทิศตะวันตก:Thai Highway-35.svg ถนนพระรามที่ 2 ใน แขวงบางมด เขตจอมทอง
ทางแยก
ที่สำคัญ:
Thailand road sign Expressway.svg ทางพิเศษศรีรัช ใน แขวงบางโคล่ เขตบางคอแหลม
ปลายทิศตะวันออก:Thailand road sign Expressway.svg ทางแยกต่างระดับท่าเรือ ใน แขวงคลองเตย เขตคลองเตย
ตำแหน่งที่ตั้ง
เมืองหลัก:กรุงเทพมหานคร
ระบบทางหลวง

เนื้อหา

รายละเอียดของเส้นทางแก้ไข

ทางพิเศษเฉลิมมหานครมีจำนวน 3 เส้นทาง มีจุดเริ่มต้นทางฝั่งทิศเหนือ ทิศตะวันออก และทิศตะวันตก เชื่อมต่อกันที่ทางแยกต่างระดับท่าเรือ ระยะทางรวม 27.1 กิโลเมตร ประกอบด้วย สายดินแดง–ท่าเรือ สายบางนา–ท่าเรือ และสายดาวคะนอง–ท่าเรือ

สายดินแดง–ท่าเรือแก้ไข

 
จุดเริ่มต้นของทางพิเศษเฉลิมมหานคร สายดินแดง - ท่าเรือ บริเวณปลายถนนวิภาวดีรังสิต ผ่านทางแยกต่างระดับมักกะสัน

ทางพิเศษสายดินแดง–ท่าเรือ เปิดให้บริการ 29 ตุลาคม พ.ศ. 2524 ระยะทาง 8.9 กิโลเมตร แนวสายทางเริ่มจากปลายถนนวิภาวดีรังสิต มุ่งไปทางทิศใต้ ผ่านทางแยกต่างระดับมักกะสัน ผ่านถนนสุขุมวิท ช่วงนี้เป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร และเป็นทางระดับดินตั้งแต่ถนนสุขุมวิทถึงถนนพระรามที่ 4 และเป็นทางยกระดับอีกครั้งในช่วงถนนพระรามที่ 4 ถึงทางแยกต่างระดับท่าเรือ เชื่อมต่อกับทางพิเศษสายดาวคะนอง–ท่าเรือ ทางพิเศษสายนี้ประกอบด้วยด่านเก็บค่าผ่านทางจำนวน 6 ด่านคือ ด่านดินแดง, ด่านเพชรบุรี, ด่านสุขุมวิท, ด่านพระรามสี่ 1, ด่านเลียบแม่น้ำ และด่านท่าเรือ 1

สายบางนา–ท่าเรือแก้ไข

ทางพิเศษสายบางนา–ท่าเรือ เปิดให้บริการ 17 มกราคม พ.ศ. 2526 ระยะทาง 7.9 กิโลเมตร แนวสายทางเริ่มจากปลายถนนเทพรัตน บริเวณทางแยกบางนา แล้วมุ่งไปทางทิศตะวันตก ผ่านจุดตัดทางพิเศษฉลองรัชที่ทางแยกต่างระดับสุขุมวิท ช่วงนี้เป็นทางระดับดินขนาด 6 ช่องจราจร และเป็นทางยกระดับตั้งแต่ทางแยกต่างระดับสุขุมวิท 50 ถึงทางแยกต่างระดับท่าเรือ ทางพิเศษสายนี้ประกอบด้วยด่านเก็บค่าผ่านทางจำนวน 4 ด่านคือ ด่านท่าเรือ 2, ด่านอาจณรงค์, ด่านสุขุมวิท 62 และด่านบางนา

สายดาวคะนอง–ท่าเรือแก้ไข

ทางพิเศษสายดาวคะนอง–ท่าเรือ เปิดให้บริการ 5 ธันวาคม พ.ศ. 2530 ระยะทาง 10.3 กิโลเมตร แนวสายทางเริ่มจากทางแยกต่างระดับท่าเรือ มีถนนรัชดาภิเษก กับ ถนนพระรามที่ 3 คู่ขนานไปตามทางด่วน ผ่านทางแยกต่างระดับบางโคล่ ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยาที่สะพานพระราม 9 ช่วงนี้เป็นทางยกระดับขนาด 6 ช่องจราจร และลดช่องจราจรเหลือ 4 ช่อง ตั้งแต่สะพานพระราม 9 และสิ้นสุดที่ถนนพระรามที่ 2 ทางพิเศษสายนี้ประกอบด้วยด่านเก็บค่าผ่านทางจำนวน 5 ด่านคือ ด่านสาธุประดิษฐ์ 1, ด่านสาธุประดิษฐ์ 2, ด่านพระราม 3, ด่านสุขสวัสดิ์ และด่านดาวคะนอง

รายชื่อทางแยกและทางต่างระดับแก้ไข

ช่วงดินแดง-ท่าเรือแก้ไข

รายชื่อทางแยกบน   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ทิศทาง: ดินแดง - ท่าเรือ
จังหวัด กม.ที่ ชื่อจุดตัด ซ้าย ขวา
  ดินแดง - ท่าเรือ
กรุงเทพมหานคร แยกดินแดง เชื่อมต่อจาก:   ถนนวิภาวดีรังสิต ไป สุทธิสาร, ดอนเมือง และ   ทางยกระดับอุตราภิมุข ไปดอนเมือง, รังสิต
ถนนดินแดง ไป แยกประชาสงเคราะห์ ถนนดินแดง ไป แยกสามเหลี่ยมดินแดง
ต่างระดับมักกะสัน   ทางพิเศษศรีรัช ไป อโศก, พระราม 9, ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ   ทางพิเศษศรีรัช ไป อนุสาวรีย์ชัยสมรภูมิ, แจ้งวัฒนะ, ดาวคะนอง
แยกทางด่วนเพชรบุรี ถนนเพชรบุรีตัดใหม่ ไป แยกอโศก-เพชร ถนนเพชรบุรีตัดใหม่ ไป แยกประตูน้ำ
แยกทางด่วนเพลินจิต   ถนนสุขุมวิท ไป นานา, เอกมัย ถนนเพลินจิต ไป แยกเพลินจิต
แยกทางด่วนพระราม 4 ถนนพระรามที่ 4 ไป คลองเตย ถนนพระรามที่ 4 ไป สามย่าน, หัวลำโพง
ต่างระดับท่าเรือ ไม่มี   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ไป บางโคล่, ดาวคะนอง
ตรงไป:   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ไป ท่าเรือ, บางนา
      สะพาน              กำลังก่อสร้างหรือโครงการในอนาคต

ช่วงบางนา-ท่าเรือแก้ไข

รายชื่อทางแยกบน   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ทิศทาง: บางนา - ท่าเรือ
จังหวัด กม.ที่ ชื่อจุดตัด ซ้าย ขวา
  บางนา - ท่าเรือ
กรุงเทพมหานคร แยกบางนา เชื่อมต่อจาก:   ถนนเทพรัตน ไป ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ, ชลบุรี
  ถนนสุขุมวิท ไป สำโรง, สมุทรปราการ   ถนนสุขุมวิท ไป อุดมสุข, พระโขนง
ต่างระดับอาจณรงค์ ไม่มี   ทางพิเศษสาย S1 ไป บรรจบทางพิเศษบูรพาวิถี, ท่าอากาศยานสุวรรณภูมิ, ชลบุรี
ไม่มี   ทางพิเศษฉลองรัช ไป คลองตัน, พระราม 9, รามอินทรา
แยกทางด่วนท่าเรือ ถนนเกษมราษฎร์ ไป ท่าเรือคลองเตย ถนนเกษมราษฎร์ ไป แยกศุลกากร
ต่างระดับท่าเรือ   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ไป บางโคล่, ดาวคะนอง ไม่มี
ตรงไป:   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ไป ดินแดง
      สะพาน              กำลังก่อสร้างหรือโครงการในอนาคต

ช่วงดาวคะนอง-ท่าเรือแก้ไข

รายชื่อทางแยกบน   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ทิศทาง: ดาวคะนอง - ท่าเรือ
จังหวัด กม.ที่ ชื่อจุดตัด ซ้าย ขวา
  ดาวคะนอง - ท่าเรือ
กรุงเทพมหานคร ต่างระดับดาวคะนอง เชื่อมต่อจาก:   ถนนพระรามที่ 2 ไป สมุทรสาคร
ไม่มี   ถนนพระรามที่ 2 ไป แยกบางปะแก้ว, ดาวคะนอง
ต่างระดับสุขสวัสดิ์   ถนนสุขสวัสดิ์ ไป ดาวคะนอง   ถนนสุขสวัสดิ์ ไป พระประแดง
สะพานพระราม 9 ข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา
ต่างระดับบางโคล่   ทางพิเศษศรีรัช ไป พระราม 9, แจ้งวัฒนะ ไม่มี
แยกทางด่วนสาธุประดิษฐ์ ถนนสาธุประดิษฐ์ ไป ถนนจันทน์ ถนนสาธุประดิษฐ์ ไป ถนนพระรามที่ 3
ถนนรัชดาภิเษก ไป คลองเตย ถนนรัชดาภิเษก ไป บางโคล่
ต่างระดับท่าเรือ   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ไป พระรามที่ 4, ดินแดง   ทางพิเศษเฉลิมมหานคร ไป ท่าเรือ, บางนา
      สะพาน              กำลังก่อสร้างหรือโครงการในอนาคต

การก่อสร้างแก้ไข

เมื่อเปิดใช้ทางพิเศษเฉลิมมหานครแล้ว ได้มีการปรับจุดขึ้น-ลง และด่านเก็บเงินเพิ่มเติมในภายหลังดังนี้

  • 27 พฤศจิกายน พ.ศ. 2531 เพิ่มทางขึ้น-ลงถนนพระราม 4 ให้สามารถขึ้นจากจุดนี้ไปลงที่ดินแดงได้ โดยมีด่านเก็บเงินที่เพิ่มขึ้นมาคือ ด่านพระรามสี่ 2
  • 15 สิงหาคม พ.ศ. 2538 ยกเลิกด่านพระราม 3 เนื่องจากมีการก่อสร้างทางพิเศษศรีรัช ช่วงพญาไท-บางโคล่ ภายหลังเมื่อทางพิเศษศรีรัชช่วงนี้เปิดให้บริการแล้ว ด่านพระราม 3 ได้เปิดบริการตามปกติ แต่ปรับเส้นทางขึ้น จากเดิมขึ้นแล้วไปบางนา-ดินแดงได้ เปลี่ยนเป็นขึ้นแล้วไปแจ้งวัฒนะ ด่านพระราม 3 จึงขึ้นกับทางพิเศษศรีรัชตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา
  • 6 ตุลาคม พ.ศ. 2539 เพิ่มด่านอาจณรงค์ 1 สำหรับรับรถที่มาจากทางพิเศษฉลองรัช ที่จะเข้าทางพิเศษเฉลิมมหานคร เพื่อไปบางนา-ดาวคะนอง-ดินแดง
  • 29 มิถุนายน พ.ศ. 2542 เพิ่มทางเชื่อมต่อระหว่างทางยกระดับอุตราภิมุข กับทางพิเศษศรีรัช บริเวณดินแดง - มักกะสัน โดยมีด่านเก็บเงินที่เพิ่มขึ้นมาคือ ด่านดินแดง 1
  • 15 มิถุนายน พ.ศ. 2548 เพิ่มทางเชื่อมระหว่างทางด่วนขั้นที่ 3 สายใต้ กับทางด่วนเฉลิมมหานคร โดยมีด่านเก็บเงินที่เพิ่มขึ้นมาคือ ด่านบางจาก
  • 8 ตุลาคม พ.ศ. 2557 เพิ่มทางขึ้น รับรถที่มาจากถนนทางรถไฟสายปากน้ำ และทางลงซอยสุขุมวิท 50 โดยมีด่านเก็บเงินที่เพิ่มขึ้นมาคือ ด่านอาจณรงค์ 3

อ้างอิงแก้ไข

  1. "โครงข่ายทางพิเศษที่เปิดให้ใช้บริการ". การทางพิเศษแห่งประเทศไทย. 8 มกราคม 2557. สืบค้นเมื่อ 8 มีนาคม 2558.
  2. 2.0 2.1 "ทางพิเศษเฉลิมมหานคร". การทางพิเศษแห่งประเทศไทย. 21 ตุลาคม 2557. สืบค้นเมื่อ 8 มีนาคม 2558.

แหล่งข้อมูลอื่นแก้ไข