คณะรัฐมนตรีไทย
คณะรัฐมนตรีไทยเป็นคณะบุคคลที่ทำหน้าที่บริหารราชการแผ่นดินในราชอาณาจักรไทย คณะรัฐมนตรีเป็นกลุ่มบุคคลหลักที่ขับเคลื่อนส่วนราชการต่าง ๆ ของรัฐบาลไทย สมาชิกของคณะรัฐมนตรีนั้นจะได้รับการเสนอชื่อโดยนายกรัฐมนตรีและได้รับการแต่งตั้งอย่างเป็นทางการโดยพระมหากษัตริย์ไทยซึ่งประกอบไปด้วย รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีประจำกระทรวงต่าง ๆ โดยมีนายกรัฐมนตรีเป็นหัวหน้าคณะ
คณะรัฐมนตรีไทยนั้นมีขึ้นครั้งแรกหลังจากการเปลี่ยนแปลงการปกครองเป็นระบอบประชาธิปไตยตามพระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช 2475 ซึ่งในขณะนั้นเรียกว่าคณะกรรมการราษฎร[1] และหลังจากมีการประกาศใช้รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช พ.ศ. 2475 จึงเปลี่ยนมาเรียกว่าคณะรัฐมนตรี[2] และได้ใช้ชื่อนี้มาจนถึงปัจจุบัน
จำนวนรัฐมนตรีในคณะนั้นเป็นไปตามรัฐธรรมนูญที่บังคับใช้อยู่ขณะนั้น ซึ่งรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน คือ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 กำหนดให้คณะรัฐมนตรีมีรัฐมนตรีได้ไม่เกิน 35 คน[3]
ปัจจุบัน (พ.ศ. 2562) คณะรัฐมนตรีนั้นมาจากเลือกตั้งโดย สส. และ สว. ซึ่งพลเอกประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรีคนปัจจุบัน ได้รับการเสนอชื่อจากพรรคพลังประชารัฐ และได้รับคะแนนเสียงมากที่สุดจึงได้เป็นนายกรัฐมนตรีนั่นเอง (นายกรัฐมนตรีสามารถเลือกได้จาก สส.หรือการเสนอชื่อ)
คุณสมบัติและการปฏิบัติหน้าที่แก้ไข
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560 ได้กำหนดคุณสมบัติและการปฏิบัติหน้าที่ของคณะรัฐมนตรีไว้ดังนี้[3]
คุณสมบัติแก้ไข
ในมาตรา 160 ได้กำหนดคุณสมบัติของคณะรัฐมนตรีไว้ดังนี้
- มีสัญชาติไทยโดยการเกิด
- มีอายุไม่ต่ำกว่าสามสิบห้าปี
- สำเร็จการศึกษาไม่ต่ำกว่าปริญญาตรีหรือเทียบเท่า
- มีความซื่อสัตย์สุจริตเป็นที่ประจักษ์
- ไม่มีพฤติกรรมอันเป็นการฝ่าฝืนหรือไม่ปฏิบัติตามมาตรฐานทางจริยธรรมอย่างร้ายแรง
- ไม่มีลักษณะต้องห้ามตามมาตรา 98
- ไม่เป็นผู้ต้องคำพิพากษาให้จำคุก แม้คดีนั้นจะยังไม่ถึงที่สุด หรือมีการรอการลงโทษ เว้นแต่ในความผิดอันได้กระทำโดยประมาท ความผิดลหุโทษ หรือความผิดฐานหมิ่นประมาท
- ไม่เป็นผู้เคยพ้นจากตำแหน่งเพราะเหตุกระทำการอันเป็นการต้องห้ามตามมาตรา 186 หรือมาตรา 187 มาแล้วยังไม่ถึงสองปีนับถึงวันแต่งตั้ง
ส่วนนี้รอเพิ่มเติมข้อมูล คุณสามารถช่วยเพิ่มข้อมูลส่วนนี้ได้ |
การปฏิบัติหน้าที่แก้ไข
พระมหากษัตริย์ทรงแต่งตั้งนายกรัฐมนตรีคนหนึ่งตามมติของรัฐสภา และรัฐมนตรีอื่นอีกไม่เกิน 35 คนตามที่นายกรัฐมนตรีถวายคำแนะนำ ก่อนเข้ารับหน้าที่ รัฐมนตรีต้องถวายสัตย์ปฏิญาณต่อพระมหากษัตริย์ด้วยถ้อยคำดังต่อไปนี้
ข้าพระพุทธเจ้า (ชื่อผู้ปฏิญาณ) ขอถวายสัตย์ปฏิญาณว่า ข้าพระพุทธเจ้าจะจงรักภักดีต่อพระมหากษัตริย์และจะปฏิบัติหน้าที่ด้วยความซื่อสัตย์สุจริต เพื่อประโยชน์ของประเทศและประชาชน ทั้งจะรักษาไว้และปฏิบัติตามซึ่งรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทยทุกประการ
ตามรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน มาตรา 161
คณะรัฐมนตรีมีหน้าที่บริหารราชการแผ่นดินตามรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน มาตรา 162 และมีสิทธิเข้าร่วมประชุมชี้แจงแสดงความคิดเห็นในที่กำหนดได้ตามรัฐธรรมนูญฉบับปัจจุบัน มาตรา 163
คณะรัฐมนตรีปัจจุบันแก้ไข
รายชื่อคณะรัฐมนตรีแก้ไข
ชุดที่ | นายกรัฐมนตรี | เริ่ม | สิ้นสุด | วันแถลงนโยบาย | |
---|---|---|---|---|---|
นายกรัฐมนตรี | คณะรัฐมนตรี | ||||
1 | พระยามโนปกรณ์นิติธาดา | 28 มิถุนายน 2475 | 10 ธันวาคม 2475 | ไม่มี | |
2 | 10 ธันวาคม 2475 | 1 เมษายน 2476 | 20 ธันวาคม 2475 | ||
3 | 1 เมษายน 2476 | 20 มิถุนายน 2476 | ไม่มี | ||
4 | พระยาพหลพลพยุหเสนา | 20 มิถุนายน 2476 | 24 มิถุนายน 2476 | 16 ธันวาคม 2476 | 26 มิถุนายน 2476 |
5 | 16 ธันวาคม 2476 | 22 กันยายน 2477 | 25 ธันวาคม 2476 | ||
6 | 22 กันยายน 2477 | 9 สิงหาคม 2480 | 24 กันยายน 2477 | ||
7 | 9 สิงหาคม 2480 | 10 สิงหาคม 2480 | 21 ธันวาคม 2480 | 11 สิงหาคม 2480 | |
8 | 21 ธันวาคม 2480 | 16 ธันวาคม 2481 | 23 ธันวาคม 2480 | ||
9 | แปลก พิบูลสงคราม | 16 ธันวาคม 2481 | 20 ธันวาคม 2481 | 7 มีนาคม 2485 | 26 ธันวาคม 2481 |
10 | 7 มีนาคม 2485 | 10 มีนาคม 2485 | 1 สิงหาคม 2487 | 16 มีนาคม 2485 | |
11 | ควง อภัยวงศ์ | 1 สิงหาคม 2487 | 2 สิงหาคม 2487 | 31 สิงหาคม 2488 | 3 สิงหาคม 2487 |
12 | ทวี บุณยเกตุ | 31 สิงหาคม 2488 | 1 กันยายน 2488 | 17 กันยายน 2488 | 1 กันยายน 2488 |
13 | หม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช | 17 กันยายน 2488 | 19 กันยายน 2488 | 31 มกราคม 2489 | 19 กันยายน 2488 |
14 | ควง อภัยวงศ์ | 31 มกราคม 2489 | 2 กุมภาพันธ์ 2489 | 24 มีนาคม 2489 | 7 กุมภาพันธ์ 2489 |
15 | ปรีดี พนมยงค์ | 24 มีนาคม 2489 | 24 มีนาคม 2489 | 11 มิถุนายน 2489 | 25 มีนาคม 2489 |
16 | 8 มิถุนายน 2489
11 มิถุนายน 2489 |
11 มิถุนายน 2489 | 23 สิงหาคม 2489 | 13 มิถุนายน 2489 | |
17 | ถวัลย์ ธำรงนาวาสวัสดิ์ | 23 สิงหาคม 2489 | 24 สิงหาคม 2489 | 30 พฤษภาคม 2490 | 26 สิงหาคม 2489 |
18 | 30 พฤษภาคม 2490 | 31 พฤษภาคม 2490 | 8 พฤศจิกายน 2490 | 5 มิถุนายน 2490 | |
19 | ควง อภัยวงศ์ | 10 พฤศจิกายน 2490 | 11 พฤศจิกายน 2490 | 21 กุมภาพันธ์ 2491 | 27 พฤศจิกายน 2490 |
20 | 21 กุมภาพันธ์ 2491 | 25 กุมภาพันธ์ 2491 | 8 เมษายน 2491 | 1 มีนาคม 2491 | |
21 | แปลก พิบูลสงคราม | 8 เมษายน 2491 | 15 เมษายน 2491 | 25 มิถุนายน 2492 | 21 เมษายน 2491 |
22 | 25 มิถุนายน 2492 | 28 มิถุนายน 2492 | 29 พฤศจิกายน 2494 | 6 กรกฎาคม 2492 | |
23 | 29 พฤศจิกายน 2494 | 6 ธันวาคม 2494 | ไม่มี | ||
24 | 6 ธันวาคม 2494 | 8 ธันวาคม 2494 | 24 มีนาคม 2495 | 11 ธันวาคม 2494 | |
25 | 24 มีนาคม 2495 | 28 มีนาคม 2495 | 21 มีนาคม 2500 | 3 เมษายน 2495 | |
26 | 21 มีนาคม 2500 | 31 มีนาคม 2500 | 16 กันยายน 2500 | 1 เมษายน 2500 | |
27 | พจน์ สารสิน | 21 กันยายน 2500 | 23 กันยายน 2500 | 1 มกราคม 2501 | 24 กันยายน 2500 |
28 | ถนอม กิตติขจร | 1 มกราคม 2501 | 20 ตุลาคม 2501 | 9 มกราคม 2501 | |
29 | สฤษดิ์ ธนะรัชต์ | 9 กุมภาพันธ์ 2502 | 8 ธันวาคม 2506 | 12 กุมภาพันธ์ 2502 | |
30 | ถนอม กิตติขจร | 9 ธันวาคม 2506 | 11 ธันวาคม 2506 | 7 มีนาคม 2512 | 19 ธันวาคม 2506 |
31 | 7 มีนาคม 2512 | 11 มีนาคม 2512 | 17 พฤศจิกายน 2514 | 25 มีนาคม 2512 | |
32 | ถนอม กิตติขจร | 18 ธันวาคม 2515 | 19 ธันวาคม 2515 | 14 ตุลาคม 2516 | 22 ธันวาคม 2515 |
33 | สัญญา ธรรมศักดิ์ | 14 ตุลาคม 2516 | 16 ตุลาคม 2516 | 22 พฤษภาคม 2517 | 25 ตุลาคม 2516 |
34 | 27 พฤษภาคม 2517 | 30 พฤษภาคม 2517 | 15 กุมภาพันธ์ 2518 | 7 มิถุนายน 2517 | |
35 | หม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช | 15 กุมภาพันธ์ 2518 | 21 กุมภาพันธ์ 2518 | 14 มีนาคม 2518 | 6 มีนาคม 2518 |
36 | หม่อมราชวงศ์คึกฤทธิ์ ปราโมช | 14 มีนาคม 2518 | 17 มีนาคม 2518 | 20 เมษายน 2519 | 19 มีนาคม 2518 |
37 | หม่อมราชวงศ์เสนีย์ ปราโมช | 20 เมษายน 2519 | 21 เมษายน 2519 | 25 กันยายน 2519 | 30 เมษายน 2519 |
38 | 25 กันยายน 2519 | 5 ตุลาคม 2519 | 6 ตุลาคม 2519 | ไม่มี | |
39 | ธานินทร์ กรัยวิเชียร | 8 ตุลาคม 2519 | 22 ตุลาคม 2519 | 20 ตุลาคม 2520 | 29 ตุลาคม 2519 |
40 | เกรียงศักดิ์ ชมะนันทน์ | 11 พฤศจิกายน 2520 | 12 พฤศจิกายน 2520 | 12 พฤษภาคม 2522 | 1 ธันวาคม 2520 |
41 | 12 พฤษภาคม 2522 | 24 พฤษภาคม 2522 | 3 มีนาคม 2523 | 7 มิถุนายน 2522 | |
42 | เปรม ติณสูลานนท์ | 3 มีนาคม 2523 | 21 มีนาคม 2523 | 30 เมษายน 2526 | 28 มีนาคม 2523 |
43 | 30 เมษายน 2526 | 7 พฤษภาคม 2526 | 5 สิงหาคม 2529 | 20 พฤษภาคม 2526 | |
44 | 5 สิงหาคม 2529 | 7 สิงหาคม 2529 | 4 สิงหาคม 2531 | 27 สิงหาคม 2529 | |
45 | ชาติชาย ชุณหะวัณ | 4 สิงหาคม 2531 | 9 สิงหาคม 2531 | 9 ธันวาคม 2533 | 25 สิงหาคม 2531 |
46 | 9 ธันวาคม 2533 | 14 ธันวาคม 2533 | 23 กุมภาพันธ์ 2534 | 9 มกราคม 2534 | |
47 | อานันท์ ปันยารชุน | 2 มีนาคม 2534 | 9 มีนาคม 2534 | 7 เมษายน 2535 | 4 เมษายน 2534 |
48 | สุจินดา คราประยูร | 7 เมษายน 2535 | 14 เมษายน 2535 | 10 มิถุนายน 2535 | 6 พฤษภาคม 2535 |
49 | อานันท์ ปันยารชุน | 10 มิถุนายน 2535 | 14 มิถุนายน 2535 | 23 กันยายน 2535 | 22 มิถุนายน 2535 |
50 | ชวน หลีกภัย | 23 กันยายน 2535 | 29 กันยายน 2535 | 13 กรกฎาคม 2538 | 21 ตุลาคม 2535 |
51 | บรรหาร ศิลปอาชา | 13 กรกฎาคม 2538 | 18 กรกฎาคม 2538 | 25 พฤศจิกายน 2539 | 26 กรกฎาคม 2538 |
52 | ชวลิต ยงใจยุทธ | 25 พฤศจิกายน 2539 | 29 พฤศจิกายน 2539 | 9 พฤศจิกายน 2540 | 11 ธันวาคม 2539 |
53 | ชวน หลีกภัย | 9 พฤศจิกายน 2540 | 14 พฤศจิกายน 2540 | 17 กุมภาพันธ์ 2544 | 20 พฤศจิกายน 2540 |
54 | ทักษิณ ชินวัตร | 9 กุมภาพันธ์ 2544 | 14 กุมภาพันธ์ 2544 | 11 มีนาคม 2548 | 26 กุมภาพันธ์ 2544 |
55 | 9 มีนาคม 2548 | 11 มีนาคม 2548 | 19 กันยายน 2549 | 23 มีนาคม 2548 | |
56 | สุรยุทธ์ จุลานนท์ | 1 ตุลาคม 2549 | 8 ตุลาคม 2549 | 29 มกราคม 2551 | 3 พฤศจิกายน 2549 |
57 | สมัคร สุนทรเวช | 29 มกราคม 2551 | 6 กุมภาพันธ์ 2551 | 18 กันยายน 2551 | 18 กุมภาพันธ์ 2551 |
58 | สมชาย วงศ์สวัสดิ์ | 18 กันยายน 2551 | 24 กันยายน 2551 | 17 ธันวาคม 2551 | 7 ตุลาคม 2551 |
59 | อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ | 17 ธันวาคม 2551 | 20 ธันวาคม 2551 | 5 สิงหาคม 2554 | 30 ธันวาคม 2551 |
60 | ยิ่งลักษณ์ ชินวัตร | 5 สิงหาคม 2554 | 9 สิงหาคม 2554 | 22 พฤษภาคม 2557 | 23 สิงหาคม 2554 |
61 | ประยุทธ์ จันทร์โอชา | 24 สิงหาคม 2557 | 30 สิงหาคม 2557 | 16 กรกฎาคม 2562 | 12 กันยายน 2557 |
62 | 9 มิถุนายน 2562 | 10 กรกฎาคม 2562 | 20 มีนาคม 2566 | 25 กรกฎาคม 2562 |
ดูเพิ่มแก้ไข
เชิงอรรถแก้ไข
ส่วนนี้รอเพิ่มเติมข้อมูล คุณสามารถช่วยเพิ่มข้อมูลส่วนนี้ได้ |
อ้างอิงแก้ไข
- ↑ พระราชบัญญัติธรรมนูญการปกครองแผ่นดินสยามชั่วคราว พุทธศักราช ๒๔๗๕, ราชกิจจานุเบกษา, สืบค้นวันที่ 10 มิถุนายน 2558
- ↑ รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช ๒๔๗๕, ราชกิจจานุเบกษา, สืบค้นวันที่ 10 มิถุนายน 2558
- ↑ 3.0 3.1 รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรไทย พุทธศักราช 2560, ราชกิจจานุเบกษา, สืบค้นวันที่ 3 พฤษภาคม 2560